Bắt đầu thực hiện Chương trình hiện đại hóa giáo dục trị giá 580.000 tỷ

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã ký chứng thực Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035.

Theo Nghị quyết, tổng các nguồn vốn thực hiện Chương trình giai đoạn 2026 – 2030 là gần 174.700 tỷ đồng. Căn cứ kết quả thực hiện của giai đoạn 2026-2030, Chính phủ trình Quốc hội quyết định nguồn lực thực hiện Chương trình giai đoạn 2031-2035. Tổng các nguồn lực huy động để thực hiện toàn bộ Chương trình giai đoạn 2026-2035 dự kiến khoảng 580.133 tỷ đồng.

Nghị quyết đặt ra mục tiêu chuẩn hóa, hiện đại hóa toàn diện hệ thống giáo dục và đào tạo, tạo bước chuyển căn bản, mạnh mẽ về chất lượng giáo dục và đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu nhân lực.

Cụ thể, Quốc hội đặt yêu cầu xây dựng mạng lưới trường mầm non, trường phổ thông công lập cơ bản đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh; từng bước bảo đảm cơ sở vật chất; phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi, hoàn thành giáo dục bắt buộc hết trung học cơ sở.

Nhà nước cũng phấn đấu kiên cố hóa 100% phòng học, bảo đảm đủ nhà công vụ cho giáo viên tại các địa bàn khó khăn; 30% cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông có thiết bị để triển khai thực hiện dạy và học một số môn bằng tiếng Anh, từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.

Nghị quyết cũng nêu rõ sẽ đầu tư trọng điểm cho 18 trường cao đẳng, trong đó 6 trường thực hiện chức năng trung tâm quốc gia và 12 trường thực hiện chức năng trung tâm vùng đào tạo nhân lực có kỹ năng nghề cao trong các ngành, nghề kỹ thuật, công nghệ.

Đối với giáo dục đại học, Nghị quyết đề ra nhiệm vụ hiện đại hóa hệ thống giáo dục đại học, tạo đột phá phát triển nhân lực trình độ cao, nhân tài, thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Cụ thể, 50% cơ sở giáo dục đại học đạt chuẩn, ít nhất 30 cơ sở giáo dục đại học được đầu tư hiện đại tương đương các nước phát triển ở châu Á; 8 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 200 đại học hàng đầu châu Á. Nhà nước cũng ưu tiên hình thành 10 trung tâm khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trong các cơ sở giáo dục đại học trọng điểm;

Đến năm 2035, Nghị quyết đặt ra mục tiêu 100% cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông đạt chuẩn về cơ sở vật chất và thiết bị dạy học tối thiểu; các cơ sở giáo dục mầm non, cơ sở giáo dục phổ thông dạy và học một số môn bằng tiếng Anh, từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.

Đối với giáo dục nghề nghiệp, Nhà nước ưu tiên phát triển khoảng 60 trường cao đẳng tiếp cận trình độ các nước ASEAN; phát triển các cơ sở giáo dục nghề nghiệp để có khoảng 200 ngành, nghề trọng điểm, trong đó 15 đến 20 ngành, nghề có năng lực cạnh tranh vượt trội trong khu vực ASEAN và thế giới;

Hệ thống giáo dục đại học được phát triển theo hướng hiện đại, ngang tầm khu vực về đào tạo chất lượng cao; ít nhất có 12 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 200 đại học hàng đầu châu Á và 2 cơ sở thuộc nhóm 100 đại học hàng đầu thế giới trong một số ngành, lĩnh vực.

Hồi đầu tháng 12, giải trình trước Quốc hội về nội dung này, Phó thủ tướng Lê Thành Long phân tích cơ sở huy động tổng vốn hơn 580.000 tỷ đồng phục vụ mục tiêu hiện đại hóa cơ sở vật chất, nâng chất lượng đội ngũ và đáp ứng yêu cầu nhân lực khoa học – công nghệ cho giáo dục.

Trong đó, ngân sách trung ương hơn 349.000 tỷ đồng, ngân sách địa phương hơn 115.000 tỷ đồng, vốn đối ứng của các cơ sở giáo dục đại học và dạy nghề hơn 89.000 tỷ đồng; phần còn lại từ nguồn huy động hợp pháp khác. Theo Phó thủ tướng, chương trình nhằm thể chế hóa các chủ trương lớn của Đảng, đặc biệt là Nghị quyết 71 năm 2025 về xây dựng chương trình mục tiêu quốc gia mới trong giáo dục, tạo nền tảng lâu dài cho phát triển nhân lực chất lượng cao. Ông cho rằng nếu chia tổng vốn cho 54.000 cơ sở giáo dục, 1,6 triệu giáo viên và 25 triệu học sinh, sinh viên thì đây không phải con số quá lớn.

Dự kiến giai đoạn 2026-2030, vốn trung ương bố trí khoảng 100.000 tỷ đồng; địa phương 45.000 tỷ đồng; các trường đối ứng khoảng 20.000 tỷ đồng; vốn xã hội hóa khoảng 9.000 tỷ đồng. Bộ Tài chính khi thẩm định đã làm rõ cơ sở bố trí vốn. Các địa phương sẽ chịu trách nhiệm đầu tư cơ sở vật chất, những nơi chưa cân đối được ngân sách sẽ được trung ương hỗ trợ.

Sơn Hà