Á vương chuyển giới: “Tôi viết thư xin lỗi bố mẹ trước khi phẫu thuật”

Buổi sáng cuối tuần, Châu Thanh Thanh Hà thức dậy từ 6h, bắt xe đến studio trang điểm để chuẩn bị cho buổi phỏng vấn với phóng viên Dân trí. Cô cảm thấy háo hức khi được dặm phấn má hồng, gắn mi, tô son, xuất hiện với diện mạo nữ tính nhất.

Dù chưa thật sự quen, Thanh Hà nói mình hạnh phúc khi được trải nghiệm những điều mới mẻ này.

Trước đây, Thanh Hà từng xuất hiện trên Dân trí với tư cách Á vương Sinh viên Thanh lịch 2024 Châu Nguyễn Tùng Sơn – một chàng trai cuốn hút, giàu thành tích học tập. Giờ đây, cô muốn viết tiếp câu chuyện đời mình trong hình hài của một người phụ nữ.

Vừa trải qua hành trình phẫu thuật chuyển giới, Thanh Hà gây chú ý trên mạng xã hội. Cô gọi đây là câu chuyện của một con người “sinh ra một lần nhưng được sống hai kiếp”.

Viết thư xin lỗi bố mẹ trước khi chuyển giới

Hình ảnh trước và sau khi chuyển giới của Châu Thanh Thanh Hà.

Vì sao bạn chuyển giới?

– Tôi đã đấu tranh rất nhiều để đi đến quyết định này. Tôi nghĩ, cuộc sống đã quý, nhưng sống là chính mình còn quý hơn.

Từ nhỏ, tôi có nhiều biểu hiện nữ tính: Đi đứng nhẹ nhàng, thích chơi búp bê, nhảy dây. Nhưng tôi lớn lên ở nông thôn, nơi định kiến giới còn nặng nề. Tôi buộc phải tham gia đá bóng, mặc đồ con trai, tỏ ra mạnh mẽ để tồn tại. Sự ép buộc ấy khiến tôi mệt mỏi, tủi thân. 

Tôi từng bị bắt nạt, kỳ thị. Tôi vẫn nhớ như in ký ức khi tan học, ra lấy xe thì thấy yên xe bị bôi bẩn, kèm mảnh giấy ghi ba chữ: “Sơn bê đê”. Khoảnh khắc đó đến giờ nghĩ lại tôi vẫn còn nghẹn ngào.

Xe tôi cũng nhiều lần bị xịt lốp vô cớ. Nhiều ngày liên tục, tôi đi vá xe rồi lại bị xịt lốp, đến mức tôi cảm thấy bất lực. Gia đình, thầy cô cố gắng bảo vệ tôi nhưng không thể giúp tôi tránh khỏi sự soi xét, kỳ thị của những người xung quanh.

Tôi hiểu rằng bạo lực với những người như tôi vẫn tồn tại. Nhưng tôi không cho phép mình bỏ cuộc. Tôi chọn nỗ lực hơn để chứng minh rằng mình có giá trị và có quyền sống đúng với bản thân.

Thanh Hà bày tỏ: “Cuộc sống đã quý, nhưng sống là chính mình còn quý hơn”.

Từ khi nào bạn bắt đầu nghĩ đến chuyện sẽ chuyển giới?

– Từ những năm cấp 2, đặc biệt sau khi Hoa hậu Hương Giang đăng quang Miss International Queen 2018. Với tôi, đó không chỉ là danh hiệu, mà là cảm hứng. Tôi thấy ở chị một người phụ nữ chuyển giới tự tin, có thể cống hiến cho xã hội.

Tôi tự nhủ: Nếu muốn đi con đường này, tôi phải có tri thức và bản lĩnh. Những năm cấp 3, tôi học tập nghiêm túc, đạt học sinh giỏi tỉnh hai môn văn và lịch sử, đạt danh hiệu “Học sinh 3 tốt” cấp tỉnh Nghệ An. Nhờ đó, tôi được tuyển thẳng vào Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.

Vào đại học, tôi thử sức ở nhiều lĩnh vực, tham gia các cuộc thi, giành Quán quân The Star Glory Model Vietnam (tạm dịch: Người mẫu Ngôi sao rực rỡ Việt Nam), đạt danh hiệu Á vương Sinh viên Thanh lịch và tốt nghiệp cử nhân loại giỏi. Trong quá trình đó, tôi cũng làm thêm nhiều công việc khác nhau như MC, người mẫu… để tích góp đủ tiền thực hiện ước mơ.

Khi hoàn cảnh cho phép, tôi hiểu rằng nếu không phải bây giờ thì sẽ không bao giờ. Vì vậy, tôi quyết định phẫu thuật chuyển giới.

Quá trình phẫu thuật diễn ra thế nào?

– Ban đầu, tôi chỉ chỉnh gồ sống mũi vào tháng 6/2025 để nữ tính hóa gương mặt. Đến tháng 10/2025, tôi bước vào cuộc đại phẫu đầu tiên ở phần dưới. Ngày 27/12, tôi thực hiện ca phẫu thuật thứ hai ở phần trên. Tới hôm nay, tôi vừa mới tháo chỉ.

Trải qua các ca phẫu thuật, tôi chịu những cơn đau âm ỉ kéo dài, có những ngày chỉ biết cắn răng chịu đựng. Gần đây, cơ thể tôi mới dần nhẹ hơn. Các bác sĩ nhận xét tôi hồi phục nhanh so với tiến độ.

Châu Thanh Thanh Hà vừa hoàn thành quá trình chuyển giới cách đây không lâu.

Cuộc phẫu thuật có tác động thế nào đến bạn?

– Đây không chỉ là thay đổi ngoại hình, mà là sự đánh đổi về sức khỏe và tinh thần. Trước khi gây mê, tôi tự hỏi: “Nếu hôm nay mình không bước ra được thì sao?”. Tôi sợ mình không tỉnh lại, nên đã viết những bức thư, có thể gọi là “di thư” dành cho gia đình.

Trong thư, tôi xin lỗi bố mẹ vì chưa trọn chữ hiếu, dặn em trai sống tốt, gửi lời đến ông bà, cô bác vì đã khiến mọi người lo lắng. 

Tuy vậy, tôi vẫn luôn giữ trong lòng một niềm tin rất mạnh mẽ. Tôi tin rằng mình sống lương thiện và tin rằng ông trời sẽ cho phép tôi được tiếp tục sống, được tồn tại trong hình hài của một người phụ nữ.

Khi vượt qua ranh giới sinh tử, mở mắt tỉnh dậy, thấy người thân, thấy ánh nắng, tôi nhận ra đó là khoảnh khắc hạnh phúc nhất đời mình.

Nhiều ý kiến lo ngại người chuyển giới khó sống thọ, không thể sinh con… Khi quyết định làm việc này, bạn có tính toán gì cho tương lai?

– Tôi hiểu những lo ngại đó. Nhưng y học hiện nay đã phát triển rất nhiều. Tôi tin vào chuyên môn và tuân thủ nghiêm ngặt lộ trình bác sĩ đưa ra.

Sức khỏe sau phẫu thuật không thể như trước, nhưng cũng không đến mức suy kiệt. Tôi thừa nhận có những thay đổi: Trí nhớ giảm, cơ thể nhạy cảm hơn với thời tiết, dễ mệt, dễ ốm. Tôi đang điều chỉnh sinh hoạt để cải thiện thể trạng.

Theo tôi, tuổi thọ phụ thuộc rất lớn vào cách chăm sóc bản thân. Tôi cũng biết rằng, trên thế giới, nhiều phụ nữ chuyển giới vẫn sống khỏe mạnh, lâu dài.

Về con cái, trước khi chuyển giới hoàn toàn, tôi đã chủ động lưu trữ tinh trùng. Điều đó giúp tôi yên tâm rằng sau này vẫn có cơ hội có con, xây dựng gia đình.

“Một cuộc đời được sống hai kiếp”

Bạn có chút nào tiếc nuối khi từ bỏ Á vương Tùng Sơn để trở thành Thanh Hà – một cô gái bình thường?

– Tôi không tiếc. Vì toàn bộ hành trình ấy là để tôi chạm tới ước mơ. Điều khiến tôi hạnh phúc không phải danh hiệu, mà là được sống đúng, được gọi bằng cái tên Châu Thanh Thanh Hà.

Khi chia sẻ hình ảnh mới, tôi biết sẽ có ý kiến trái chiều. Có người tiếc nuối, có người cho rằng tôi không nên chuyển giới. Nhưng bên cạnh đó, tôi nhận được rất nhiều lời động viên từ các phụ huynh, người lớn tuổi và bạn trẻ. Nhiều người nói rằng tôi đã thực sự tìm về chính mình.

Cái tên mới có nghĩa là gì?

– Thanh Hà là cái tên tôi được một người thầy đặt cho khi bắt đầu hành trình chuyển đổi giới tính. Cái tên ấy nhắc tôi về sự dịu dàng, êm ả như dòng nước. Tôi mong mình trở thành một người phụ nữ sống có khát vọng, vừa mềm mại, vừa cuộn trào, mạnh mẽ, sâu sắc và truyền cảm hứng.

Thanh Hà hạnh phúc vì được sống đúng với hình hài và cái tên cô mong muốn.

Gia đình phản ứng ra sao khi bạn chuyển giới?

– Bố mẹ tôi biết tôi nữ tính từ nhỏ. Ban đầu họ còn hy vọng tôi thay đổi, nhưng dần học cách đồng cảm và ủng hộ. Khi tôi hỏi bố mẹ rằng, nếu tôi chuyển giới nhưng không được xã hội đón nhận thì sao, họ chỉ nói: “Điều bố mẹ cần nhất là con được hạnh phúc, mạnh khỏe và bình an”.

Bà nội dù tuổi cao vẫn ra Hà Nội chăm tôi sau ca phẫu thuật. Bà nói với tôi rằng sẽ không thể cùng tôi đi xa trong tương lai, nhưng muốn những khoảng thời gian còn lại của bà sẽ dành trọn cho tôi. Bà gom góp cả số tiền nhỏ tiết kiệm được cho tôi, để tôi không cảm thấy đơn độc trên hành trình của mình.

Còn ông ngoại tôi nói: “Không có cháu trai thì ông có thêm cháu gái”.

Tôi hiểu để chấp nhận tôi, ông bà đã vượt qua rất nhiều định kiến của thế hệ mình.

Tôi mong mình trở thành một người phụ nữ sống có khát vọng, vừa mềm mại, vừa cuộn trào, mạnh mẽ, sâu sắc và truyền cảm hứng.

Châu Thanh Thanh Hà Người đẹp chuyển giới

Điều gì khiến cộng đồng đón nhận phiên bản mới của bạn?

– Khi tôi về quê, bố mẹ gọi tôi là “con gái Thanh Hà”, cô bác gọi là “cháu gái”, trẻ con trong làng gọi “chị Thanh Hà”.

Khi trở lại trường cũ, thầy cô khóc vì mừng, học sinh ùa ra ôm tôi. Tôi không có danh hiệu nào khi trở về, chỉ là một người phụ nữ chuyển giới bình thường, nhưng vẫn được yêu thương. Tôi cảm nhận rõ ràng sự công nhận.

Nhiều người hỏi vì sao tôi nhận được sự ủng hộ của gia đình và cộng đồng. Tôi nghĩ điều đó đến từ nhân cách và những giá trị tôi đã nỗ lực xây dựng suốt thời gian qua, để mọi người tin rằng dù ở hoàn cảnh nào, tôi vẫn mong muốn đóng góp cho cộng đồng.

Tôi từng làm đại sứ cho gần 100 tổ chức sinh viên, làm diễn giả truyền cảm hứng, chia sẻ hành trình từ một cậu bé nhút nhát đến việc dám tin vào ước mơ. Đến nay, tôi may mắn có 3 lần được truyền thông chú ý: Đăng quang Á vương, tốt nghiệp đại học loại giỏi và câu chuyện chuyển giới.

Tôi tin rằng định kiến chỉ thay đổi khi chúng ta chứng minh bằng hành động.

Nhìn lại hành trình của mình, bạn muốn nhắn gửi điều gì?

– Một cuộc đời tôi được sống hai kiếp là chuyện không dễ dàng. Tôi muốn nói với các bạn trẻ rằng: Dù bạn sinh ra ở đâu, giới tính nào, hoàn cảnh ra sao, bạn vẫn có quyền tin vào giấc mơ của mình. Chỉ cần không bỏ cuộc, sự công nhận của bạn có thể trở thành hy vọng cho rất nhiều người khác.

Xin cảm ơn bạn về những chia sẻ!