Thủ tướng Nhật Bản sẽ kêu gọi bầu cử sớm ngày 8-2

Kêu gọi bầu cử sớm ngày 8-2

Theo Hãng tin Reuters, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae ngày 19-1 thông báo sẽ kêu gọi tổ chức bầu cử toàn quốc vào ngày 8-2, nhằm tìm kiếm sự ủng hộ của cử tri đối với các kế hoạch tăng chi tiêu, cắt giảm thuế và chiến lược an ninh mới, trong đó có việc đẩy nhanh tăng cường năng lực quốc phòng.

“Tôi đặt tương lai chính trị của chính mình với tư cách là Thủ tướng vào cuộc bầu cử này. Tôi muốn người dân trực tiếp phán xét liệu họ có giao phó cho tôi việc điều hành đất nước hay không”, bà Takaichi phát biểu trong họp báo.

Bà cam kết tạm dừng trong hai năm mức thuế tiêu dùng 8% đối với thực phẩm và cho biết các kế hoạch chi tiêu của bà sẽ tạo việc làm, thúc đẩy chi tiêu của các hộ gia đình và làm tăng các nguồn thu thuế khác.

Tuy nhiên theo ước tính của chính phủ, việc cắt giảm thuế tiêu dùng có thể khiến ngân sách nhà nước hụt khoảng 5.000 tỉ yen (tương đương 32 tỉ USD) mỗi năm.

Thông tin này đã khiến lợi suất trái phiếu Chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm tăng lên mức cao nhất trong vòng 27 năm vào đầu ngày 19-1.

Theo Reuters, cuộc bầu cử sớm này sẽ quyết định toàn bộ 465 ghế tại Hạ viện và đánh dấu phép thử bầu cử đầu tiên của bà Takaichi kể từ khi trở thành nữ Thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản vào tháng 10-2025.

Ngoài ra, việc này giúp bà Takaichi tận dụng mức độ ủng hộ cao hiện nay để củng cố vị thế trong Đảng Dân chủ tự do cầm quyền và gia cố thế đa số mong manh của liên minh.

Cuộc bầu cử cũng sẽ kiểm tra mức độ sẵn sàng của cử tri đối với chi tiêu cao hơn, trong bối cảnh chi phí sinh hoạt leo thang đang là mối quan tâm hàng đầu của công chúng.

Căng thẳng với Trung Quốc

Giới phân tích nhận định một cuộc bầu cử sớm cũng có thể giúp bà Takaichi phá thế bế tắc trong căng thẳng với Trung Quốc, khi việc giành được sự ủng hộ mạnh mẽ trong nước sẽ gia tăng đòn bẩy chính trị của bà.

Quan hệ Tokyo – Bắc Kinh đã xuống mức thấp kể từ khi bà Takaichi hồi tháng 11-2025 tuyên bố Nhật Bản có thể can thiệp quân sự nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan, vùng lãnh thổ mà Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền.

Tuy nhiên ông Mikitaka Masuyama, Viện trưởng Viện Nghiên cứu chính sách sau đại học quốc gia, cảnh báo rằng nếu bà Takaichi giành chiến thắng, Trung Quốc có thể gia tăng sức ép nhằm gửi tới cử tri Nhật Bản “thông điệp rằng việc ủng hộ một nhà lãnh đạo có lập trường cứng rắn có thể gây tổn thất”.

Thực tế, Trung Quốc gần đây đã công bố lệnh cấm diện rộng xuất khẩu sang Nhật Bản các mặt hàng “lưỡng dụng” có khả năng ứng dụng quân sự, đồng thời bị cho là đang hạn chế xuất khẩu các sản phẩm đất hiếm – yếu tố quan trọng trong sản xuất từ xe điện đến tên lửa.

Theo thăm dò của báo Asahi, 60% người được hỏi bày tỏ lo ngại mối quan hệ Nhật Bản – Trung Quốc xấu đi sẽ tác động tiêu cực đến nền kinh tế.