Khán đài U-23 châu Á vắng vẻ, nhưng U-23 Việt Nam vẫn gây sốt

(PLO)- Vòng chung kết U-23 châu Á 2026 tổ chức tại Saudi Arabia đang tạo ra một nghịch lý, khi trên sân là những trận đấu có nhịp độ cao, cầu thủ trẻ giàu năng lượng, nhưng trên khán đài lại thưa thớt đến mức nhiều người xem truyền hình cũng cảm nhận được sự lạnh lẽo.

Thống kê do AFC công bố cho thấy 18 trận vòng bảng U-23 châu Á chỉ đón tổng cộng 24.030 khán giả, trung bình khoảng 1.335 người mỗi trận. Thậm chí có những cuộc so tài chỉ lác đác 90 đến 200 người, trong khi sân vận động có sức chứa hàng chục ngàn chỗ ngồi. Với một giải đấu cấp châu lục, hình ảnh này khiến người ta phải đặt câu hỏi: bóng đá trẻ đang bị ngó lơ thật sao?

Định vị U-23 ở làng bóng châu Á

Nhìn sâu hơn về những khán đài trống vắng ở Saudi Arabia, vấn đề không nằm ở chất lượng chuyên môn. Cuộc chơi lớn U-23 châu Á vẫn là nơi nhiều tài năng trẻ bước ra ánh sáng, vẫn có những trận căng như dây đàn và không thiếu câu chuyện bất ngờ. Nhưng điều khiến khán giả ở nhiều quốc gia ít mặn mà lại xuất phát từ cách họ định vị đội U-23 trong bức tranh bóng đá tổng thể.

Ở các nền bóng đá hàng đầu châu Á như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Saudi Arabia, trung tâm cảm xúc luôn là đội tuyển quốc gia. Người hâm mộ quen sống trong bầu không khí World Cup, Asian Cup của “đội một”, quen với guồng quay sôi động của giải vô địch quốc gia và các cúp châu lục cấp CLB. Trong hệ sinh thái ấy, U-23 thường được nhìn như một bậc thang đào tạo, dù quan trọng cho tương lai, nhưng hiếm khi trở thành sự kiện đặc biệt khiến người ta bỏ thời gian ra sân.

Góc nhìn này được phản ánh khá rõ qua quan sát của ấn phẩm Asian Sports: cùng là bóng đá, nhưng sức hút của đội tuyển quốc gia Nhật Bản hay Hàn Quốc có thể kéo 40.000 đến 60.000 khán giả tới sân, trong khi các trận của đội U-23 đôi khi chỉ có vài trăm người.

Tại Saudi Arabia, lượng khán giả thường tập trung mạnh khi đội chủ nhà thi đấu; còn những cặp đấu kiểu “khách gặp khách” gần như bị bỏ quên. Điều đó cho thấy vấn đề không phải người ta ghét bóng đá trẻ, mà bởi họ có quá nhiều lựa chọn giải trí hấp dẫn hơn, gần gũi hơn với thói quen cổ vũ của họ.

Trái ngược với bức tranh ấy, người hâm mộ Việt Nam lại dành cho U-23 một sự quan tâm đặc biệt, đôi khi còn nóng hơn cả nhiều giải đấu khác. Lý do nằm ở lịch sử và vị thế của bóng đá Việt trong hành trình vươn ra thế giới. Khi giấc mơ World Cup vẫn còn xa, mỗi giải đấu quốc tế trở thành một “sân khấu lớn”, nơi người hâm mộ đặt niềm tin, đặt kỳ vọng và đặt cả cảm xúc tự hào.

Niềm vui của người yêu bóng đá Việt

Đội tuyển U-23 Việt Nam góp mặt ở các giải đấu lớn châu Á, thậm chí tại Đông Nam Á không bị xem như đội dự bị, khi cả làng bóng phải tạm ngưng nghỉ để dành lực lượng tốt nhất cho HLV Kim Sang-sik, khác hẳn các nước khác vẫn diễn ra sân chơi quốc gia bình thường. Trong hoàn cảnh riêng biệt này, đội trẻ dưới 23 tuổi chính là đại diện của tương lai, của khát vọng, của câu chuyện thành tích và niềm hạnh phúc.

Bởi vậy, dù khán đài ở Trung Đông có thể vắng, những trận của U-23 Việt Nam vẫn thường nằm trong nhóm dẫn đầu về lượng người xem truyền hình và mức độ tương tác mạng xã hội. Cơn cuồng nhiệt ấy không phải lúc nào cũng phụ thuộc vào việc thầy trò Kim Sang-sik thắng hay thua. Nó đến từ thói quen đồng hành, khi người yêu bóng đá Việt có xu hướng đứng sau đội bóng của mình ở mọi cấp độ, từ đội tuyển quốc gia, U-23, U-20 cho đến U-16, vì mỗi hành trình đều được nhìn như một phần của sự trưởng thành.

Một yếu tố khác cũng tác động đến mức độ quan tâm của nhiều đội bóng lớn tại giải năm nay là đấu trường U-23 châu Á 2026 không gắn với suất dự Olympic cho ba đội đứng đầu như chu kỳ hai năm một lần. Khi không có chiếc vé Olympic, nhiều nền bóng đá mạnh dễ coi giải là dịp thử nghiệm hơn là chiến dịch tổng lực.

Vì thế, họ không nhất thiết phải tung lực lượng mạnh nhất hay chơi đến mức kiệt sức. Ví dụ dễ thấy là U-23 Nhật Bản lựa chọn đội hình rất trẻ, gồm nhiều cầu thủ U-21 và cả sinh viên, nhằm hướng đến kế hoạch dài hơi cho năm 2028, thời điểm cuộc đua Olympic lại trở nên thực sự nóng.

Nhìn vào danh sách những đội thường xuyên vào sâu như Úc, Nhật Bản, Jordan, Hàn Quốc, Uzbekistan, hay “cạn” hơn là Iran, Saudi Arabia, Qatar, có thể thấy họ đã và sắp sửa góp mặt ở vòng chung kết World Cup. Với các nền bóng đá này, giải U-23 châu Á đôi khi chỉ là một trạm dừng, một bài kiểm tra cho lực lượng kế thừa.

Còn với làng bóng Việt Nam, World Cup vẫn là mục tiêu rất xa, nên bất kỳ đấu trường châu lục nào cũng mang sức nặng khác hẳn, bởi nó giống một thước đo giúp người hâm mộ nhìn thấy đội bóng của mình đang đứng đâu, tiến bộ thế nào, và có quyền mơ đến đâu.

Chính sự chênh lệch về “đỉnh kỳ vọng” tạo ra hai thái cực. Ở nhiều nước, U-23 châu Á là bậc thang trong quy trình đào tạo, người hâm mộ đặt sự chú ý vào đội tuyển quốc gia hoặc CLB. Còn tại Việt Nam, U-23 là một điểm tựa cảm xúc rất thật, nơi niềm tin được thắp lên dễ dàng và lan rộng nhanh chóng.

Nhớ lần U-23 Việt Nam tạo nên chiến tích á quân ở Thường Châu năm 2018 đã biến giải đấu này thành một ký ức tập thể đặc biệt, khiến nhiều người mặc định U-23 luôn xứng đáng được theo dõi, được cổ vũ, được đặt niềm tin, dù không tranh suất Olympic.

Vì thế, khán đài thưa thớt người ở Saudi Arabia không hẳn là dấu hiệu giải đấu kém hấp dẫn, mà chính là câu chuyện về văn hóa bóng đá và cách mỗi quốc gia lựa chọn “đặt trái tim” của mình ở đâu. Với Việt Nam, trái tim ấy vẫn đang đập rất mạnh mỗi khi màu áo đỏ ra sân, dẫu là đội tuyển quốc gia hay một tập thể U-23 đang trên đường đi tìm sự trưởng thành.