3 loại cá chứa nhiều thủy ngân nhất

Cá là thực phẩm giàu dinh dưỡng, tốt cho tim mạch và trí não. Tuy nhiên, không phải loại cá nào ăn càng nhiều càng tốt. Một số loài cá đứng cao trong chuỗi thức ăn biển có xu hướng tích tụ thủy ngân ở mức rất cao. Nếu ăn thường xuyên, đặc biệt với phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ, nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe là hoàn toàn có thật.  Thủy ngân trong cá chủ yếu tồn tại ở dạng methylmercury – một chất độc thần kinh, khó đào thải khỏi cơ thể. Khi tích tụ lâu dài, nó có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh, trí nhớ, khả năng tập trung và sự phát triển não bộ của thai nhi.

Dưới đây là 3 loại cá chứa hàm lượng thủy ngân cao hàng đầu, được nhiều tổ chức y tế quốc tế khuyến cáo nên hạn chế.

1. Cá mập

Cá mập gần như luôn đứng đầu danh sách cá chứa nhiều thủy ngân nhất. Nguyên nhân nằm ở việc cá mập là động vật săn mồi đầu bảng, tuổi thọ dài, ăn rất nhiều loài cá nhỏ hơn trong suốt vòng đời. Mỗi bậc trong chuỗi thức ăn lại làm hàm lượng thủy ngân tăng lên, đến khi dồn vào cơ thể cá mập thì con số đã ở mức đáng lo ngại. Hàm lượng thủy ngân trong cá mập có thể cao gấp nhiều lần so với mức an toàn nếu ăn thường xuyên. Vì vậy, phụ nữ mang thai, phụ nữ cho con bú và trẻ em được khuyến cáo tránh ăn hoàn toàn. Với người trưởng thành khỏe mạnh, việc ăn cá mập chỉ nên ở mức rất hiếm, không nên coi là món “bổ” để dùng định kỳ.

2. Cá kiếm 

Cá kiếm nổi tiếng vì thịt chắc, ít xương, dễ chế biến, nhưng cũng chính là loài cá bị cảnh báo nhiều nhất về thủy ngân. Do có kích thước lớn và sống lâu năm, cá kiếm tích tụ lượng methylmercury rất cao trong thịt. Nhiều nghiên cứu cho thấy chỉ một khẩu phần cá kiếm đã có thể cung cấp lượng thủy ngân vượt mức khuyến nghị cho một tuần đối với trẻ em. Ngay cả người lớn cũng không nên ăn cá kiếm quá 1 lần/tháng, đặc biệt nếu trong chế độ ăn đã có nhiều hải sản khác.

3. Cá thu vua 

Không nên nhầm cá thu vua với các loại cá thu nhỏ thường bán ở chợ. Cá thu vua là loài cá biển lớn, sinh sống ở tầng nước sâu, đứng cao trong chuỗi thức ăn. Chính điều này khiến hàm lượng thủy ngân trong cá thu vua cao hơn đáng kể so với cá thu thông thường. Nhiều gia đình có thói quen mua cá thu vì nghĩ cá thu nào cũng tốt cho não nhờ Omega-3. Tuy nhiên, với cá thu vua, lợi ích dinh dưỡng không bù được rủi ro nếu ăn thường xuyên. Trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai nên tránh, người lớn cũng chỉ nên ăn rất hạn chế.

Vậy nên ăn cá gì để vừa an toàn, vừa tốt cho sức khỏe?

Tin tốt là không phải cá nào cũng nhiều thủy ngân. Ngược lại, rất nhiều loại cá phổ biến có hàm lượng thủy ngân thấp, vẫn giàu dinh dưỡng và phù hợp để ăn thường xuyên.

Những loại cá ít thủy ngân hơn, thường được khuyến nghị gồm:

– Cá mòi, cá trích

– Cá cơm

– Cá hồi

– Cá rô phi

– Cá basa, cá tra

– Cá nục, cá bạc má cỡ nhỏ

Đặc điểm chung của các loại cá này là kích thước nhỏ, vòng đời ngắn, đứng thấp trong chuỗi thức ăn nên ít tích tụ thủy ngân hơn. Đây cũng là lựa chọn an toàn cho trẻ em, phụ nữ mang thai nếu được chế biến đúng cách và ăn với tần suất hợp lý.

Lời khuyên cuối cùng

Không cần loại bỏ cá khỏi bữa ăn, nhưng cần chọn đúng loại cá. Thay vì chạy theo những món “đặc sản cá lớn, cá hiếm”, hãy ưu tiên các loại cá nhỏ, quen thuộc, dễ mua ở chợ. Ăn đa dạng, thay đổi luân phiên các nguồn đạm sẽ giúp giảm nguy cơ tích tụ thủy ngân lâu dài mà vẫn đảm bảo dinh dưỡng cho cả gia đình.