Đàm phán chấm dứt chiến sự Ukraine ‘chỉ còn một nút thắt’

Steve Witkoff, đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump, ngày 22/1 tiết lộ các bên trong đàm phán chấm dứt chiến sự Nga – Ukraine thời gian qua đã đạt được nhiều tiến triển “đáng khích lệ”.

“Chúng ta đã thu hẹp xuống còn một vấn đề duy nhất và các bên đã thảo luận nhiều phiên bản cho vấn đề đó. Điều này đồng nghĩa rằng nút thắt đó có thể tháo gỡ được. Nếu cả hai phía đều muốn giải quyết nó, chúng ta sẽ thành công”, ông phát biểu tại một sự kiện bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) ở Thụy Sĩ.

Ông Witkoff không nêu rõ nút thắt còn lại trong quá trình đàm phán là gì, song nội dung khó nhất từ trước đến nay được các bên đề cập là nhượng bộ, phân chia lãnh thổ một khi chiến sự kết thúc.

Nga yêu cầu Ukraine nhượng quyền kiểm soát toàn bộ vùng Donbass ở miền đông. Tuy nhiên, lực lượng Ukraine trên thực địa đang giữ khoảng 20% tỉnh Donetsk thuộc khu vực này, trong đó có hai “thành phố pháo đài” then chốt mà giới chuyên gia đánh giá có thể khiến Nga mất nhiều năm mới để kiểm soát được bằng biện pháp quân sự.

Ukraine kiên quyết bác bỏ khả năng từ bỏ lãnh thổ. Giới lãnh đạo Ukraine nhiều lần lập luận họ còn chịu ràng buộc hiến pháp, theo đó cần tổ chức trưng cầu dân ý đối với các đề xuất nhượng lãnh thổ. Quá trình này sẽ không thể diễn ra khi đất nước còn trong tình trạng chiến tranh.

Đặc phái viên Witkoff dự kiến đến Moskva trong ngày 22/1 để gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Điện Kremlin.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov xác nhận hai đại diện Mỹ sẽ tới Moskva thảo luận “về dàn xếp vấn đề Ukraine và các chủ đề liên quan”.

Tuy nhiên, ông Peskov từ chối bình luận về mức độ lạc quan được ông Witkoff nêu ra trước chuyến thăm. Ông nói Tổng thống Putin “đánh giá cao” và hoan nghênh các nỗ lực hòa giải từ Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng đội ngũ.

Trước đó một ngày, Tổng thống Trump phát biểu tại Davos rằng lãnh đạo Nga và Ukraine “sẽ thật ngớ ngẩn nếu không ngồi lại để cùng đạt thỏa thuận”, thêm rằng việc kết thúc chiến sự “đang rất gần”.

Ngày trước đó, ông Witkoff cùng Jared Kushner, con rể của ông Trump, đã gặp nhà đàm phán Rustem Umerov từ phía Ukraine. Umerov tiết lộ cuộc thảo luận tập trung vào phát triển kinh tế, kế hoạch hậu chiến cho Ukraine và các bảo đảm an ninh.

Tổng thống Zelensky hôm nay đã lên đường tới Davos để dự WEF, nơi ông dự kiến gặp Tổng thống Trump lúc 13h (19h giờ Hà Nội).

Thanh Danh (Theo Reuters, Newsweek, CNN)