Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky (trái) gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Paris năm 2019 (Ảnh: AFP).
“Tổng thống của chúng tôi cũng đã nhiều lần nói với các nhà báo rằng nếu ông Zelensky thực sự sẵn sàng cho một cuộc gặp, thì chúng tôi rất vui lòng mời ông ấy đến Moscow. Chúng tôi sẽ đảm bảo an toàn cho ông ấy và các điều kiện làm việc cần thiết”, Trợ lý cấp cao của Điện Kremlin Yury Ushakov tuyên bố hôm 28/1.
Theo ông Ushakov, ý tưởng về một cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã được Moscow thảo luận nhiều lần, bao gồm cả trong các cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông khẳng định Nga chưa bao giờ bác bỏ ý tưởng này.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh việc tổ chức cuộc gặp đòi hỏi công tác chuẩn bị kỹ lưỡng, nói rằng “điều quan trọng nhất là các cuộc tiếp xúc này phải được chuẩn bị tốt và phải hướng tới việc đạt được những kết quả cụ thể”.
Tuyên bố của quan chức Điện Kremlin được đưa ra sau cuộc đàm phán ba bên đầu tiên giữa các phái đoàn Nga, Mỹ và Ukraine tại Abu Dhabi tuần trước. Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff nhận định cuộc đàm phán này “mang tính xây dựng”.
Một quan chức Mỹ nói với Axios rằng các bên đã tiến rất gần đến mục tiêu tổ chức cuộc gặp giữa ông Putin và ông Zelensky, cho thấy cần thêm các cuộc đàm phán ba bên trước, có khả năng mở đường cho một cuộc gặp ở Moscow hoặc Kiev.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 28/1 tuyên bố cuộc đàm phán ba bên tiếp theo có khả năng sẽ diễn ra vào ngày 1/2.
Ông Peskov mô tả việc bắt đầu các cuộc tiếp xúc trực tiếp giữa Moscow, Washington và Kiev là một diễn biến “tích cực”, nói rằng các bên đang thảo luận về “toàn bộ các vấn đề phức tạp liên quan đến việc giải quyết xung đột”.
Tuy nhiên, các quan chức Nga cũng chỉ ra một sắc lệnh mà Tổng thống Zelensky đã ký vào năm 2022, trong đó cấm đàm phán với Tổng thống Putin sau các cuộc trưng cầu dân ý về việc sáp nhập 4 khu vực ở Ukraine vào Nga, đồng thời lưu ý rằng Kiev chưa bãi bỏ sắc lệnh này.
Moscow cũng đặt câu hỏi về tính chính danh của Tổng thống Zelensky trong việc ký kết các thỏa thuận ràng buộc sau khi nhiệm kỳ tổng thống của ông kết thúc vào tháng 5/2024. Ông Zelensky đã từ chối tổ chức bầu cử mới, viện dẫn tình trạng thiết quân luật trong thời chiến, mà ông đã nhiều lần gia hạn.
Tất cả các bên đều thừa nhận rằng tranh chấp lãnh thổ vẫn là trở ngại chính đối với bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào giữa Nga và Ukraine.
Nga vẫn giữ lập trường yêu cầu Ukraine nhượng cho họ toàn bộ vùng Donbass ở miền Đông, nơi Moscow hiện kiểm soát khoảng 90%. Kiev tuyên bố không thỏa hiệp về lãnh thổ.
Moscow cho biết một thỏa thuận lâu dài sẽ đòi hỏi Ukraine phải rút quân khỏi các khu vực Donetsk và Lugansk (vùng Donbass), những nơi Nga đã tuyên bố sáp nhập.
Điện Kremlin cũng yêu cầu Kiev chính thức công nhận các đường biên giới mới, bao gồm cả bán đảo Crimea. Tuy nhiên, Tổng thống Zelensky đã nhiều lần bác bỏ việc nhượng bộ lãnh thổ.
Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha ngày 27/1 cho biết, Tổng thống Zelensky sẵn sàng gặp trực tiếp nhà lãnh đạo Nga Putin để giải quyết 2 vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán hòa bình. Các vấn đề này gồm lãnh thổ và quyền kiểm soát trong tương lai đối với Nhà máy Điện hạt nhân Zaporizhia (ZNPP).
ZNPP là cơ sở hạt nhân lớn nhất châu Âu. Nhà máy này nằm tại thành phố Enerhodar thuộc tỉnh Zaporizhia của Ukraine và đã bị Nga kiểm soát từ năm 2022, không lâu sau khi xung đột toàn diện nổ ra.
Theo đề xuất của Mỹ, ZNPP sẽ được 3 nước gồm Ukraine, Mỹ và Nga cùng vận hành. Ông Zelensky gọi phương án này là không công bằng, nhấn mạnh Nga phải bị loại khỏi hoạt động vận hành cơ sở này. Tuy nhiên, Nga tuyên bố có thể tự vận hành nhà máy.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/nga-san-sang-moi-lanh-dao-ukraine-toi-moscow-dam-phan-voi-tong-thong-putin-20260129055704269.htm
