Bão tuyết đốt chục tỷ USD: Người dân Mỹ choáng váng vì hóa đơn năng lượng

Những ngày qua, nước Mỹ không chỉ co ro trong cái lạnh thấu xương mà còn đối mặt với một “cơn bão giá” âm ỉ nhưng tàn khốc. Từ các đường ống khí đốt bị đóng băng ở Texas cho tới những con phố vắng lặng tại New York, nền kinh tế lớn nhất thế giới đang hứng chịu “cú sốc kép” từ thiên nhiên.

Theo giới quan sát, bão tuyết lần này phơi bày rõ mức độ mong manh của hạ tầng và chuỗi cung ứng trước các hiện tượng thời tiết cực đoan. Ông Jacob Fooks, chuyên gia kinh tế tại Viện Nghiên cứu Khí quyển (Đại học bang Colorado), nhận định, khi giao thông tê liệt hoặc lưới điện gặp sự cố, hiệu ứng domino sẽ lan khắp nền kinh tế, mạnh hơn nhiều so với những gì người ta vẫn tưởng.

Trận bão mùa đông chết người và lan rộng, phủ băng, tuyết và giá lạnh lên phần lớn miền Đông nước Mỹ, không chỉ làm tê liệt sinh hoạt mà còn đang “cắn” hàng chục tỷ USD vào nền kinh tế lớn nhất thế giới, theo ước tính của các chuyên gia (Ảnh: Bloomberg).

Thiệt hại hàng chục tỷ USD: Cuộc tranh cãi chưa ngã ngũ

Khác với bão lũ hay động đất – nơi thiệt hại vật chất hiện rõ, bão tuyết gây tổn thất “vô hình” nhưng không hề nhỏ. Đó là chi phí cơ hội từ cửa hàng đóng cửa, chuyến bay bị hủy, sản xuất đình trệ và năng suất lao động suy giảm.

Theo AP, giới chuyên gia đang chia rẽ sâu sắc về mức độ thiệt hại thực sự. AccuWeather gây chú ý khi ước tính sơ bộ bão Fern có thể khiến kinh tế Mỹ thiệt hại từ 105-115 tỷ USD. Giám đốc khí tượng Jonathan Porter gọi đây là “cơn bão khiến mọi thứ phải dừng lại”, với tác động lan rộng từ gián đoạn chuỗi cung ứng, chi phí y tế cho đến hàng nghìn doanh nghiệp buộc phải đóng cửa.

Con số này dựa trên thực tế hơn 11.400 chuyến bay bị hủy, hệ thống điện lưới ở nhiều bang chịu áp lực lớn và hoạt động thương mại gần như tê liệt trong nhiều ngày. AccuWeather cho rằng các đánh giá thận trọng hơn đang đánh giá thấp mức độ thiệt hại.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia khác cho rằng con số trên bị “thổi phồng”. Ông Adam Smith, nhà kinh tế khí hậu từng làm việc tại NOAA, nhận định đây chắc chắn là thảm họa tỷ USD đầu tiên của năm 2026, nhưng thiệt hại khó đạt mức mà AccuWeather dự báo. Theo ông, bão tuyết chủ yếu làm mất năng suất lao động – yếu tố khó định lượng và thường không được bảo hiểm chi trả.

Dù tranh cãi còn tiếp diễn, ông Fooks nhấn mạnh một thực tế đáng lo ngại: các hiện tượng thời tiết cực đoan đang làm “bốc hơi” từ 0,5% đến 2% GDP Mỹ mỗi năm. Với quy mô nền kinh tế khoảng 30.000 tỷ USD, mức thiệt hại này tương đương 150-600 tỷ USD – con số đủ khiến bất kỳ nhà hoạch định chính sách nào cũng phải giật mình.

Cú sốc khí đốt: Khi nguồn cung cũng… đóng băng

Trong lúc các nhà kinh tế mổ xẻ GDP, người dân Mỹ cảm nhận tác động trực diện qua hóa đơn điện và sưởi ấm tăng mạnh. Theo Financial Times, thị trường khí đốt tự nhiên đã chứng kiến những biến động dữ dội hiếm thấy.

Giá hợp đồng tương lai tại trung tâm Henry Hub vọt lên mức cao nhất trong 3 năm. Ở Đông Bắc Mỹ, giá khí đốt giao ngay có thời điểm chạm 50-100 USD/mBtu, thậm chí vọt lên 150 USD/mBtu vào đầu tuần – mức gần như “không tưởng”.

Nguyên nhân nằm ở quy luật cung – cầu khắc nghiệt. Bão tuyết đẩy nhu cầu sưởi ấm tăng đột biến, khiến tiêu thụ điện đạt kỷ lục. PJM – đơn vị vận hành lưới điện lớn nhất nước Mỹ – và ERCOT tại Texas đều ghi nhận mức tiêu thụ cao chưa từng có.