Đàm phán Mỹ – Iran không có đột phá

Đàm phán diễn ra theo hình thức gián tiếp, khi giới chức Oman đóng vai trò trung gian truyền tải lập trường từ phái đoàn hai nước.

Reuters dẫn thông tin từ Bộ Ngoại giao Oman cho biết đàm phán Mỹ – Iran đã tập trung vào việc chuẩn bị điều kiện thích hợp để nối lại các cuộc đàm phán mang tính kỹ thuật và ngoại giao. Trước vòng đàm phán ngày 6.2, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, trưởng đoàn Iran, đã có buổi làm việc với các quan chức Oman. Ông Araghchi cho biết Iran sẽ thực hiện những chính sách ngoại giao nhằm đảm bảo lợi ích quốc gia. Ngoài ra, ông khẳng định Iran đang duy trì trạng thái cảnh giác cao nhất để bảo vệ chủ quyền và an ninh quốc gia trước bất kỳ yêu sách vô lý hay bước đi mạo hiểm nào từ Mỹ.

Về phía Mỹ, Nhà Trắng đã phát đi thông điệp cứng rắn trước khi phái đoàn do ông Steve Witkoff (Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Donald Trump) dẫn đầu đến Oman. Trong buổi phỏng vấn với Đài NBC News được công bố ngày 5.2, ông Trump cảnh báo giới lãnh đạo Tehran “nên lo lắng” về khả năng Mỹ có hành động quân sự nhằm vào Iran tương tự năm ngoái, nếu quốc gia Trung Đông khởi động chương trình hạt nhân. Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt ngày 5.2 nói rằng Tổng thống Trump luôn ưu tiên giải pháp ngoại giao, song vẫn còn các lựa chọn khác, dựa vào diễn biến đàm phán. Trong diễn biến liên quan, Nga vào ngày 6.2 nêu kỳ vọng đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Oman sẽ thu được kết quả và dẫn đến giảm leo thang, đồng thời kêu gọi các bên kiềm chế.

Quá trình chuẩn bị cho cuộc gặp song phương cũng gặp không ít thách thức. Theo đó, địa điểm đàm phán đột ngột bị đổi từ Thổ Nhĩ Kỳ sang Oman theo đề xuất từ Iran. Hai bên cũng đưa ra quan điểm khác nhau về chương trình nghị sự. Phía Mỹ muốn thảo luận về kho vũ khí tên lửa của Iran và các vấn đề khác, trong khi Iran chỉ muốn tập trung vào chương trình hạt nhân. Điều này làm gia tăng nghi ngờ về triển vọng đạt được một thỏa thuận.

Trước thềm đàm phán, truyền thông Iran ngày 5.2 đưa tin Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã triển khai tên lửa đạn đạo tầm xa mới nhất mang tên Khorramshahr-4. Ông Yadollah Javani, Phó tư lệnh phụ trách các vấn đề chính trị của IRGC, nhấn mạnh việc Iran triển khai Khorramshahr-4 nhằm gửi tín hiệu tới Mỹ rằng nước này không có ý định từ bỏ khả năng phòng thủ, nhưng cũng “không tìm kiếm chiến tranh”. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 5.2 ra khuyến cáo công dân nước này rời Iran ngay lập tức, nhấn mạnh cần lập kế hoạch rời đi mà không cần sự giúp đỡ từ chính phủ Mỹ.