Thủ tướng Nhật Bản thắng vang dội

Chỉ số chứng khoán Nikkei 225 của Nhật Bản đã tăng vọt tới 5%, lập kỷ lục mới trong phiên giao dịch ngày 9-2 với lần đầu tiên vượt mốc 57.000 điểm, sau khi đảng cầm quyền của Thủ tướng Sanae Takaichi giành được thế siêu đa số – chiếm tới 2/3 ghế Hạ viện – trong cuộc bầu cử Quốc hội trước đó một ngày.

Đài NHK dẫn kết quả kiểm phiếu cho biết tính đến ngày 9-2, Đảng Dân chủ Tự do (LDP) của bà Takaichi giành được 316 ghế, vượt xa mức 261 ghế cần thiết để đạt đa số tuyệt đối trong Hạ viện gồm 465 ghế. Đây là con số kỷ lục kể từ khi đảng này được thành lập năm 1955 và vượt qua kỷ lục trước đó là 300 ghế giành được năm 1986 dưới thời cố Thủ tướng Yasuhiro Nakasone. Theo NHK, với 36 ghế do đồng minh của LDP là Đảng Đổi mới Nhật Bản giành được, liên minh cầm quyền đã đạt tổng cộng 352 ghế. Trong khi đó, lực lượng đối lập chính là Liên minh Cải cách Trung dung chỉ giữ được 49/172 ghế mà họ từng nắm trước đây.

Các nhà phân tích chỉ ra chiến thắng áp đảo của LDP chủ yếu nhờ mức độ ủng hộ cực lớn dành cho bà Takaichi, đặc biệt đến từ giới trẻ. LDP cầm quyền tại Nhật Bản trong phần lớn 7 thập niên qua nhưng những năm gần đây lại liên tục vướng vào bê bối liên quan đến tài trợ chính trị và tôn giáo. Bà Takaichi đã kêu gọi bầu cử sớm chỉ sau 3 tháng bà trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản với hy vọng đảo ngược tình thế và đã có chiến thắng rung chuyển.

Dù không nắm được đa số tại Thượng viện, cú nhảy vọt về số ghế tại Hạ viện – cơ quan quyền lực hơn – mở rộng đường cho bà Takaichi thúc đẩy những thay đổi quan trọng trong chính sách an ninh, nhập cư và kinh tế. Trong cuộc phỏng vấn với Đài Truyền hình NHK sau chiến thắng, bà Takaichi khẳng định sẽ nỗ lực giúp Nhật Bản mạnh mẽ và thịnh vượng. Dù bà tuyên bố sẽ cố gắng giành được sự ủng hộ từ phe đối lập, song chuyên gia Stephen Innes của Công ty SPI Asset Management nhận định: “Chiến thắng này trao cho Thủ tướng Takaichi sự tự do hành động và loại bỏ nhu cầu mặc cả về các quyết sách xuống tới mẫu số chung thấp nhất”.

Nhiệm vụ lớn đầu tiên của bà Takaichi khi Hạ viện nhóm họp trở lại vào giữa tháng 2 này là xử lý dự luật ngân sách, vốn bị trì hoãn do cuộc bầu cử, nhằm tài trợ các biện pháp kinh tế đối phó chi phí sinh hoạt tăng cao và tình trạng tiền lương tăng chậm. Nói với đài NHK, bà cho biết sẽ thúc đẩy việc cắt giảm thuế tiêu dùng theo đúng cam kết của LDP, trước mắt là tạm thời đình chỉ mức thuế bán hàng 8% đối với thực phẩm trong vòng 2 năm. “Hầu hết các đảng đều ủng hộ giảm thuế tiêu dùng, chẳng hạn giảm thuế thực phẩm xuống 0% hoặc 5%, hoặc giảm thuế tất cả mặt hàng xuống mức 5%” – bà Takaichi nói.

Nữ thủ tướng cũng cam kết sửa đổi các chính sách an ninh và quốc phòng trước tháng 12 năm nay nhằm tăng cường năng lực quân sự tấn công của Nhật Bản, dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu vũ khí và từng bước tăng chi tiêu quốc phòng. Bà còn thúc đẩy các chính sách cứng rắn hơn về nhập cư, bao gồm siết chặt yêu cầu đối với người nước ngoài sở hữu bất động sản và áp trần số lượng cư dân nước ngoài.

Theo AP, dù bà Takaichi nói bà đang tìm cách giành được sự ủng hộ cho những chính sách bị xem là gây chia rẽ trong xã hội Nhật Bản, song phần lớn bà tránh đề cập các vấn đề như chi tiêu quân sự, căng thẳng ngoại giao với Trung Quốc…