Tái thẩm 1 vụ tranh chấp đất: Hủy quyết định công nhận thỏa thuận vì giấy tờ giả

(PLO)- Theo Ủy ban Thẩm phán TAND tỉnh Cao Bằng, kết luận giám định cho thấy tài liệu chứng cứ nguyên đơn cung cấp để làm căn cứ giải quyết vụ án là giấy tờ giả.

TAND tỉnh Cao Bằng vừa công bố quyết định tái thẩm vụ tranh chấp quyền sử dụng đất giữa nguyên đơn là ông TNT và bị đơn là ông MHQ.

Theo đó, Ủy ban Thẩm phán TAND tỉnh Cao Bằng chấp nhận quyết định kháng nghị tái thẩm của Viện trưởng VKSND tỉnh Cao Bằng. Tòa tuyên hủy quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự tại TAND huyện Hòa An (nay là TAND khu vực 1 – Cao Bằng) giữa ông T và ông Q.

Theo nội dung vụ án, diện tích đất tranh chấp giữa ông T và ông Q là 288 m2. Ông T cho biết nguồn gốc đất do ông mua từ ông TXK, nằm trong thửa đất tổng diện tích 960 m2. Hai bên có lập “Giấy chia đất thổ cư và bán hoa màu”.

Do công tác xa, ông T để gia đình ông TXK và ông MHQ mượn đất và có lập “Giấy tạm mượn đất sử dụng”. Hai năm sau, ông K lại làm giấy cho ông Q phần đất này.

Năm 2003, Nhà nước mở rộng quốc lộ, thu hồi và đền bù 80 m2 đất ông T đã mua. Hiện ông T sử dụng 592 m2 và yêu cầu ông Q trả lại 288 m2.

Ngược lại, ông Q cho rằng khu đất gia đình đang ở là đất thổ cư do ông K để lại. Ông có giấy giao đất diện tích 1.700 m2 kèm tứ cận, được UBND xã xác nhận và không có tranh chấp.

Năm 1990, ông Q xây nhà trên một phần đất này nhưng không ai phản đối. Ông Q khẳng định “Giấy tạm mượn đất sử dụng” giữa ông T và ông K là giả mạo, đồng thời đề nghị giám định chữ ký. Ông không đồng ý trả lại 288 m2 đất đang quản lý.

Tại bản án sơ thẩm ngày 29-9-2008, TAND huyện Hòa An chấp nhận yêu cầu của ông T, buộc ông Q tháo dỡ nhà, giao trả đất. Ông Q kháng cáo nhưng tòa phúc thẩm TAND tỉnh Cao Bằng ngày 21-7-2009 tuyên y án sơ thẩm.

Sau đó, ông Q khiếu nại giám đốc thẩm. Ngày 24-10-2012, quyết định giám đốc thẩm chấp nhận kháng nghị của Chánh án TAND Tối cao, tuyên hủy cả hai bản án để xét xử lại.

Ngày 18-1-2016, TAND huyện Hòa An thụ lý lại vụ án. Lúc này, hai bên thỏa thuận chia đôi diện tích đất tranh chấp. Tòa án ra quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự.

Tuy nhiên, sau đó ông Q phát hiện tài liệu ông T cung cấp là giấy tờ giả nên đề nghị cơ quan chức năng xem xét lại. Ngày 27-10-2025, Viện trưởng VKSND tỉnh Cao Bằng kháng nghị tái thẩm theo hướng hủy quyết định công nhận thỏa thuận nêu trên.

Tại phiên tái thẩm, Ủy ban Thẩm phán TAND tỉnh Cao Bằng nhận định tòa sơ thẩm khi giải quyết lại vụ án đã chưa làm rõ các vấn đề theo quyết định giám đốc thẩm mà đã công nhận sự thỏa thuận.

Kết luận giám định ngày 8-10-2025 xác định “Giấy chia đất thổ cư và bán hoa màu cho cháu trai đích tôn” do ông T cung cấp là giấy tờ giả. Do không biết bị lừa dối nên ông Q mới đồng ý thỏa thuận.

Tòa nhận định đây là tình tiết mới làm thay đổi bản chất vụ án. Vì vậy, HĐXX tái thẩm tuyên hủy quyết định công nhận sự thỏa thuận, giao hồ sơ cho TAND khu vực 1 – Cao Bằng giải quyết lại theo quy định.