5 kiêng kỵ ngày Tết khiến mẹ bầu lo lắng

ThS.BS Nguyễn Phương Thảo, Đơn vị Y học bào thai, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết một số quan niệm kiêng kỵ ngày Tết có thể khiến mẹ bầu băn khoăn, lo lắng. Khi quá chú trọng đến việc kiêng cữ, thai phụ đôi khi có tâm lý e dè, ngại đi khám hoặc trì hoãn các mốc kiểm tra quan trọng. Điều này có thể làm chậm quá trình theo dõi, phát hiện và xử trí sớm những bất thường trong thai kỳ.

Kiêng đi viện

Nhiều người quan niệm kiêng đi bệnh viện ngày Tết hoặc gặp bác sĩ đầu năm vì sợ xui cả năm. Điều này khiến mẹ bầu dù cảm thấy cơ thể bất thường vẫn cố chịu đựng, đợi hết Tết mới đi khám. Tuy nhiên, bỏ lỡ “thời điểm vàng” trong điều trị có khả năng dẫn đến biến chứng nguy hiểm cho mẹ và bé.

Bác sĩ Thảo khuyến nghị thai phụ đến ngay bệnh viện nếu có biểu hiện như ra máu âm đạo, đau bụng, thai máy yếu, nhức đầu, hoa mắt, sưng phù, rỉ ối. Các triệu chứng này có thể cảnh báo nguy cơ dọa sảy thai, nhau bong non, suy thai, tiền sản giật, nhiễm trùng ối hoặc sinh non.

Kiêng tắm tất niên

Một số địa phương quan niệm phụ nữ mang thai không nên tắm tất niên vì lo ngại ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ và thai nhi. Bác sĩ Thảo lý giải vệ sinh cơ thể là yếu tố góp phần đảm bảo thai kỳ khỏe mạnh. Trong quá trình mang thai, nội tiết tố thay đổi khiến mẹ bầu đổ mồ hôi nhiều hơn, tăng dịch tiết âm đạo, tạo điều kiện cho vi khuẩn hoặc nấm phát triển, tăng nguy cơ viêm nhiễm da hoặc vùng kín. Tắm nước ấm còn có tác dụng giãn mạch máu, tăng lưu thông máu, giảm đau nhức cơ bắp, giúp thai phụ ngủ ngon, nhất là trong những ngày Tết bận rộn.

Thay vì kiêng tuyệt đối, mẹ bầu nên tuân thủ nguyên tắc an toàn sau đây. Tắm trong phòng kín, đảm bảo nước ấm khoảng 36-38 độ C, không dùng nước quá nóng vì có thể làm tăng nhiệt độ cơ thể đột ngột, ảnh hưởng đến thai nhi. Thời gian tắm lý tưởng là 10-15 phút. Nên tắm vào lúc có ánh nắng mặt trời hoặc trước 19h, đặc biệt không nên tắm quá muộn vào đêm giao thừa. Sử dụng thảm chống trượt vì khi bụng lớn, trọng tâm thay đổi dễ khiến thai phụ ngã trong nhà tắm.

Kiêng ăn mực, trứng lộn

Nhiều mẹ bầu kiêng mực, trứng vịt lộn trong ngày Tết để tránh “vận đen”. Bác sĩ Thảo khuyên chỉ nên kiêng thực phẩm không đảm bảo vệ sinh như đồ tái, sống, thực phẩm quá nhiều muối hoặc đường. Chế độ dinh dưỡng của thai phụ cần đa dạng các nhóm chất bao gồm đạm, tinh bột, chất béo, vitamin và khoáng chất. Thai phụ có thể ăn mực hay trứng lộn bình thường nếu được chế biến chín kỹ. Mực cung cấp protein và omega-3, trứng lộn giàu vitamin A và sắt.

Kiêng cầm kim chỉ

Quan niệm dân gian cho rằng thai phụ dùng kim chỉ vào ngày Tết dễ bị ra máu, rong kinh sau sinh hoặc con chào đời có “mắt ti hí”. Thực chất, đây được xem là cách người xưa nhắc phụ nữ hạn chế làm việc những ngày đầu năm để nghỉ ngơi nhiều hơn.

Thực tế khoa học chứng minh rong kinh hoặc băng huyết sau sinh xảy ra do các yếu tố sinh lý hoặc bệnh lý như đờ tử cung (tử cung không co hồi tốt sau sinh), sót nhau thai, máu khó đông… Dị tật thai nhi có thể do di truyền, môi trường hoặc lối sống của mẹ (uống rượu bia, hút thuốc lá, nhiễm trùng), không liên quan đến cầm kim chỉ.

Kiêng bước qua dây, võng

Người xưa cho rằng nếu mẹ bầu bước qua sợi dây hay võng trong dịp Tết thì em bé trong bụng sẽ bị dây rốn quấn cổ. Bác sĩ Thảo giải thích dây rốn quấn cổ xảy ra do sự vận động quá mức của thai nhi trong buồng tử cung và chiều dài của dây rốn, không liên quan đến hành động bước qua vật cản của người mẹ. Mẹ bầu nên đi vòng qua chướng ngại vật thay vì bước qua. Khi bụng to, trọng tâm cơ thể thay đổi, bước cao hoặc bước qua dây, võng… dễ gây trượt ngã, nguy hiểm cho cả mẹ và bé.

Bác sĩ Thảo khuyến cáo mẹ bầu nên đi khám thai trước Tết để được đánh giá tình trạng sức khỏe của mẹ và sự phát triển của thai nhi, từ đó yên tâm đón Tết an toàn. Trong kỳ nghỉ, nếu có dấu hiệu bất thường như ra máu âm đạo, đau bụng, thai máy giảm hoặc không máy, nhức đầu dữ dội, hoa mắt, phù nhiều, rỉ ối, sốt…, mẹ bầu cần đến cơ sở y tế ngay, không nên chần chừ vì tâm lý kiêng kỵ ngày Tết mà bỏ lỡ thời điểm can thiệp, gây nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi.

Ngọc Châu