(PLO)- Theo Án lệ số 77/2025, bên mua bảo hiểm không cung cấp thông tin về tình trạng bệnh hiểm nghèo thì doanh nghiệp bảo hiểm không phải chịu trách nhiệm bảo hiểm.
TAND Tối cao vừa công bố 10 án lệ, trong đó có Án lệ số 77/2025/AL về việc vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin tình trạng bệnh hiểm nghèo của bên mua bảo hiểm.
Án lệ này do Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học (TAND Tối cao) đề xuất. Nguồn án lệ dựa trên Quyết định giám đốc thẩm số 37/2023/DS-GĐT ngày 24-8-2023 của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao về tranh chấp hợp đồng bảo hiểm.
Nội dung vụ án: Ngày 12-3-2015, ông B chết nhưng công ty bảo hiểm không trả tiền bảo hiểm cho những người thụ hưởng với lý do người mua bảo hiểm vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin. Vì vậy, họ đi kiện yêu cầu công ty bảo hiểm trả số tiền bảo hiểm 4 tỉ đồng.
Xử sơ thẩm, TAND TP Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Xử phúc thẩm, TAND tỉnh Bình Dương đã sửa án, không chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn.
Ngày 24-8-2023, Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao đã giữ nguyên bản án phúc thẩm với nhận định rằng bên mua bảo hiểm đã vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin.
Theo đó, năm 2014, ông B đã tham gia các gói bảo hiểm. Các giấy yêu cầu bảo hiểm thể hiện tại các mục hỏi và trả lời về tình trạng sức khỏe cá nhân, ông B đều tích “x” vào toàn bộ ô trả lời “không”. Trong đó có các câu hỏi về khối u (lành tính hoặc ác tính), ung thư; có đang mắc hoặc đang điều trị bệnh lý nào không…
Sau khi xác lập giấy yêu cầu bảo hiểm, ngày 21-6-2014, công ty bảo hiểm đã cho ông B kiểm tra sức khỏe. Theo kết quả, ông B đã tích “x” vào ô trả lời “Không” đối với câu hỏi: “Đã từng phải nằm viện điều trị chưa, khi nào, lý do?…
Tuy nhiên, các tài liệu có trong hồ sơ vụ án thể hiện ông B từng điều trị tại nhiều bệnh viện. Ông B được chuẩn đoán bị hạch ác tính di căn, bị Carcinoma kém biệt hóa, di căn hạch; bị nhiễm trùng đường hô hấp, viêm phổi; K tụy di căn gan, thận giai đoạn cuối…
Theo giấy chứng tử ông B “chết do bệnh”.
Như vậy, có đủ cơ sở khẳng định trước khi xác lập giấy yêu cầu bảo hiểm, ông B đã biết rõ về tình trạng bệnh tật của mình nhưng không khai báo trung thực.
Việc công ty bảo hiểm yêu cầu phí tăng thêm dựa trên kết quả kiểm tra sức khỏe của ông B là đối với những bệnh lý không liên quan đến bệnh lý ung thư.
Theo hợp đồng, bên mua bảo hiểm phải cung cấp đầy đủ và trung thực thông tin của người được bảo hiểm. Việc công ty bảo hiểm kiểm tra sức khỏe của người được bảo hiểm không thay thế nghĩa vụ này.
Đồng thời, cố ý vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin được hiểu là việc bên mua bảo hiểm cung cấp, kê khai không chính xác, không trung thực hoặc che giấu các thông tin quan trọng mà nếu biết được các thông tin này công ty bảo hiểm đã không chấp nhận bảo hiểm hoặc chấp nhận bảo hiểm nhưng phải kèm theo các điều kiện bổ sung.
Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2000 cũng quy định trách nhiệm cung cấp đầy đủ thông tin liên quan đến đối tượng bảo hiểm của bên mua bảo hiểm…
Lập luận của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao
Theo Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao, khoản 2 Điều 19 Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2000 quy định doanh nghiệp bảo hiểm có quyền đơn phương đình chỉ thực hiện hợp đồng và thu phí bảo hiểm đến thời điểm đình chỉ thực hiện hợp đồng khi bên mua bảo hiểm có một trong những hành vi: cố ý cung cấp thông tin sai sự thật nhằm giao kết hợp đồng bảo hiểm để được trả tiền bảo hiểm hoặc được bồi thường; không thực hiện các nghĩa vụ trong việc cung cấp thông tin cho doanh nghiệp bảo hiểm…
Ông B đã vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin về sức khỏe/bản thân, hợp đồng bảo hiểm chấm dứt hiệu lực, Tổng Công ty V không phải chịu trách nhiệm bảo hiểm về những rủi ro đã phát sinh đối với người được bảo hiểm. Trường hợp này, Tổng Công ty V chỉ phải hoàn trả giá trị tài khoản hợp đồng tương ứng với phí bảo hiểm đóng thêm (nếu có) trừ đi các quyền lợi bảo hiểm đã thanh toán, các khoản rút một phần giá trị tài khoản hợp đồng, khoản nợ (nếu có).
Tuy nhiên, theo bảng minh họa về phân bổ phí và quyền lợi bảo hiểm của hợp đồng chính thì giá trị trả lại năm đầu tiên người mua bảo hiểm được nhận khi hợp đồng chấm dứt hiệu lực là bằng không.
Nguồn: https://plo.vn/an-le-ve-nghia-vu-cung-cap-thong-tin-benh-hiem-ngheo-khi-mua-bao-hiem-post895092.html
