Hệ thống TOS-3 Dragon (Ảnh: Defense Express).
Một biến thể mới của hệ thống súng phun lửa hạng nặng Nga, thường được gọi là Solntsepyok, đã được ghi nhận xuất hiện trong chiến đấu. Phiên bản TOS-3 Dragon dường như được thiết kế nhằm khắc phục một trong những điểm yếu nghiêm trọng nhất của hệ thống này, qua đó có thể giúp nó tăng đáng kể khả năng sống sót và mức độ nguy hiểm so với phiên bản tiền nhiệm.
TOS-3 lần đầu được công bố vào năm 2024, khi đã được lắp sẵn giáp lồng chống UAV tự chế và hệ thống tác chiến điện tử Volnorez.
Thay đổi đáng chú ý nhất là việc lắp đặt cụm bệ phóng được thiết kế lại, giảm số ống phóng từ 24 (trên TOS-1A) xuống còn 15. Tuy nhiên, tải trọng rocket giảm được cho là được bù đắp bằng việc đưa vào sử dụng đạn tầm bắn mở rộng.
Với rocket mới và bệ phóng nâng cấp, TOS-3 xử lý một trong những khiếm khuyết cơ bản nhất của các biến thể trước đó, hạn chế từng làm suy giảm đáng kể hiệu quả tác chiến của hệ thống. TOS-1A có tầm bắn tối đa chỉ khoảng 6km và phải hoạt động trong tầm nhìn thẳng, sử dụng máy đo xa laser để xác định cự ly trước khi khai hỏa.
Trên chiến trường Ukraine hiện nay, cách thức tác chiến như vậy ngày càng không khả thi do sự phổ biến của UAV tấn công, vốn tạo ra các “vùng sát thương” kéo dài nhiều km phía sau tuyến đầu. Các hệ thống buộc phải tiếp cận trong tầm bắn trực xạ vì thế rất dễ bị UAV tấn công.
Trước đó, nhằm khắc phục điểm yếu này và điều chỉnh khái niệm tác chiến cho phù hợp với tác chiến hiện đại, Nga đã phát triển TOS-2 Tosochka. Biến thể này có tầm bắn lên tới 15km và được thiết kế để khai hỏa từ vị trí ẩn giấu. Tuy vậy, nó vẫn dễ bị Ukraine phản pháo và tấn công bằng UAV.
Ngoài ra, khung gầm bánh lốp dựa trên Ural-63706 hạn chế mức độ giáp bảo vệ có thể bổ sung. Điều này có thể đã dẫn đến việc phát triển TOS-3 Dragon, được đặt trên khung gầm xe tăng và được cho là có khả năng tấn công mục tiêu ở cự ly từ 15 đến 24km.
So với Solntsepyok tiêu chuẩn, TOS-3 Dragon được tăng cường bảo vệ, bao gồm giáp phản ứng nổ như Kontakt-5, bổ sung cho lớp giáp trước sẵn có. Được chế tạo trên khung gầm phát triển từ T-72, giữ nguyên lớp giáp cơ bản và trang bị thêm giáp lồng chống UAV cùng hệ thống tác chiến điện tử, TOS-3 dường như có khả năng bảo vệ tốt hơn trước cả hỏa lực phản pháo lẫn UAV tấn công.
Các hình ảnh do phía Nga công bố cũng cho thấy những cải tiến thực địa bổ sung, gồm lưới chắn 2 lớp và một tấm khiên kim loại cong lắp ở phía trước bệ phóng nhằm bảo vệ các ống rocket trong quá trình cơ động.
Trước đó, nhằm bù đắp điểm yếu của TOS-1A, lực lượng Nga từng gắn hai ống phóng của hệ thống này lên một nền tảng robot mặt đất, tạo ra thứ có thể xem là một “mini-Solntsepyok không người lái”. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế của giải pháp ứng biến này vẫn chưa rõ ràng.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/nga-khac-phuc-diem-yeu-tung-hoa-than-nhiet-ap-moi-den-ukraine-20260215161412035.htm
