Dòng máy bay ném bom B-1B Lancer của Mỹ quay lại căn cứ Diego Garcia hồi năm 2021
Vài giờ sau khi Bộ Ngoại giao Mỹ lên tiếng ủng hộ thỏa thuận của Thủ tướng Anh Keir Starmer về việc trao trả quần đảo Chagos ở Ấn Độ Dương cho Mauritius, Tổng thống Trump một lần nữa lại đổi ý liên quan đến căn cứ chung với Anh trên đảo Diego Garcia, theo AFP hôm nay 19.2.
Theo thỏa thuận, Anh sẽ thuê căn cứ quân sự Diego Garcia, căn cứ không quân chung Anh – Mỹ trên đảo san hô cùng tên thuộc quần đảo Chagos.
Quan điểm không nhất quán của ông Trump về căn cứ với Anh
Washington hồi năm 2025 đã ủng hộ thỏa thuận theo đó Anh trao lại các đảo ở Ấn Độ Dương cho Mauritius, từng là thuộc địa của Anh, nhưng vẫn duy trì quyền kiểm soát căn cứ Diego Garcia thông qua hợp đồng thuê kéo dài 99 năm.
Tuy nhiên, hồi tháng 1, ông Trump đảo ngược lập trường trước đó, góp phần gây căng thẳng trong quan hệ hai nước. Đến đầu tháng 2, hai nhà lãnh đạo Anh – Mỹ đã đạt được nhất trí trong cuộc điện đàm về căn cứ trên, trước khi ông Trump tiếp tục lên tiếng cảnh báo vào ngày 18.2.
Viết trên tài khoản Truth Social, chủ nhân Nhà Trắng nhấn mạnh: “Thủ tướng Starmer không nên để mất quyền kiểm soát Diego Garcia, dù bất kỳ lý do gì, thông qua việc bước vào một hợp đồng thuê dài hạn 100 năm, dù chỉ là tạm thời”, thêm rằng “không nên trao đi Diego Garcia”.
Sáu đảo san hô chính của quần đảo Chagos nằm trong tổng số hơn 600 đảo, cách Maldives khoảng 500 km về phía nam và ở vị trí trung gian giữa châu Phi và Indonesia. Hiện Anh – Mỹ duy trì lực lượng đóng quân khoảng 4.000 người ở khu vực.
Vào cuối thập niên 1960 và 1970, Anh đã tiến hành cưỡng bức di dời đối với 2.000 người bản địa để xây dựng căn cứ quân sự trên đảo san hô Diego Garcia.
Những chiến dịch gần đây được triển khai từ căn cứ Diego Garcia bao gồm các chiến dịch không kích nhằm vào mục tiêu Houthi ở Yemen trong hai năm 2024 và 2025, và viện trợ nhân đạo cho Dải Gaza.
Phản hồi trước lời kêu gọi của ông Trump, Bộ Ngoại giao Anh khẳng định thỏa thuận này đảm bảo cho tương lai dài hạn của căn cứ quân sự Anh – Mỹ và “đóng vai trò then chốt trong an ninh của Anh và các đồng minh quan trọng”.
Ảnh chụp từ vệ tinh cho thấy khu phức hợp hạt nhân Isfahan của Iran hôm 10.2
Ông Trump đổi ý do cân nhắc khả năng tấn công Iran?
Tổng thống Mỹ dường như đã đổi ý trong lúc đang cân nhắc khả năng tấn công Iran, theo AFP.
Hôm 17.2, các đặc phái viên Mỹ đã bước vào vòng đàm phán mới với phía Iran tại Geneva (Thụy Sĩ) và đưa ra yêu sách buộc Iran phải thực hiện những nhượng bộ lớn, bắt đầu từ chương trình hạt nhân của Tehran.
Chủ nhân Nhà Trắng cho hay trong trường hợp Iran không đồng ý thỏa thuận với Mỹ, có lẽ Washington cần sử dụng Diego Garcia, cùng với sân bay ở Fairford tại Anh, để triển khai cuộc tấn công tiềm năng đối phó chế độ Iran.
Tổng thống Trump bày tỏ quan ngại về khả năng sẽ xuất hiện một cuộc tấn công nhằm vào Anh cũng như các quốc gia thân hữu với Mỹ.
Trong một diễn biến mới nhất về Mỹ và Iran, Reuters hôm nay 19.2 dẫn lời một quan chức cấp cao của Mỹ nói rằng Iran dự kiến sẽ nộp một đề xuất bằng văn bản về cách giải quyết căng thẳng với Mỹ.
Quan chức này tiết lộ trong cuộc họp các cố vấn an ninh quốc gia Mỹ tại Phòng Tình huống của Nhà Trắng hôm 18.2, mọi lực lượng quân đội Mỹ đã được triển khai đến Trung Đông cần phải vào vị trí vào giữa tháng 3.
Cũng theo quan chức trên, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio sẽ đến Israel hội đàm với Thủ tướng Benjamin Netanyahu vào ngày 28.2 để thảo luận về vấn đề Iran.
Nguồn: https://thanhnien.vn/ong-trump-lai-doi-y-ve-thoa-thuan-can-cu-chung-voi-anh-vi-iran-185260219071957234.htm
