‘Thiên thần băng’ gốc Trung Quốc đem về HC vàng cho Mỹ

Tại Nhà thi đấu băng Milano tối 19/2, Alysa Liu khép lại phần thi tự do (free skate) bằng cú xoay người cuối cùng trên nền bài MacArthur Park của nghệ sĩ Donna Summer, rồi hất nhẹ đuôi tóc đuôi ngựa một cách tự nhiên. Khán giả đứng bật dậy, tiếng reo hò phủ kín khán đài. Khi máy quay truyền hình áp sát, cô hét lớn đầy phấn khích: “Đó chính là điều tôi đã nói đấy”.

Bài tự do của Liu gần như hoàn hảo. Không có những cú nhảy ba vòng rưỡi hay bốn vòng từng làm nên tên tuổi thần đồng, đổi lại là sự trơn tru trong kỹ thuật, những cạnh lưỡi giày chính xác và biểu cảm tự tin của một VĐV đã thực sự hiểu bản thân muốn gì trên sân băng. Cô đạt 150,20 điểm ở bài tự do, nâng tổng điểm lên 226,79, cao nhất cuộc thi.

Trước đó, ở phần thi ngắn (short program) với nền nhạc Promise của Laufey, Liu đạt 76,59 điểm, chỉ đứng thứ ba và kém người dẫn đầu 2,12 điểm. Khoảng cách nhỏ nhưng đủ tạo áp lực khi phía trước là bộ ba Nhật Bản hùng hậu gồm Kaori Sakamoto, Mone Chiba và Ami Nakai.

Sakamoto ba lần vô địch thế giới, kết thúc với tổng 224,90 điểm và giành HC bạc. Nakai, 17 tuổi, đoạt HC đồng. Khi điểm số của Nakai hiện lên, Liu là người đầu tiên chạy tới ôm đàn em Nhật Bản. Hai cô gái trẻ nhảy lên ăn mừng cùng nhau giữa sân băng Milano. Khi lên bục nhận HC vàng, Liu cũng bật cao, còn Sakamoto và Nakai vỗ tay ngước nhìn và cười tươi.

‘Thiên thần băng’ gốc Trung Quốc đem về HC vàng cho Mỹ

Đồng đội của Liu, Amber Glenn cũng trình diễn ấn tượng ở bài tự do, đạt 147,52 điểm, cao nhất mùa giải, dù không đủ giành huy chương. Glenn sau đó nâng tay Liu trong khu vực chờ điểm. Đây là HC vàng thứ hai của Liu tại Milano, sau nội dung đồng đội.

Alysa Liu (tên Hán Việt: Lưu Mỹ Hiền) sinh năm 2005 tại California, Mỹ, có bố mẹ là người Trung Quốc. Bố cô, Arthur Liu, từng xin tị nạn chính trị tại Mỹ năm 1989, sau khi rời Quảng Châu, Trung Quốc. Theo Athletic, Trung Quốc từng mời Liu đầu quân cho nước này ở Olympic mùa Đông, nhưng ông Liu từ chối. Liu tiếp tục thi đấu cho Mỹ, trái với “Công chúa tuyết” Eileen Gu. Truyền thông Mỹ đặt biệt danh “Thiên thần băng” cho các VĐV trượt băng nữ nước này, trong đó có Alysa Liu.

Chiến thắng của Liu mang ý nghĩa lịch sử. Cô là nữ VĐV Mỹ đầu tiên giành HC vàng Olympic trượt băng nghệ thuật đơn nữ kể từ Sarah Hughes năm 2002 tại Salt Lake City. Trước đó, Mỹ từng thống trị nội dung này với những cái tên như Tara Lipinski và Kristi Yamaguchi. Nhưng sau HC bạc của Sasha Cohen năm 2006, trượt băng nữ Mỹ trải qua bốn kỳ Olympic trắng tay.

“Tôi không cần tấm huy chương này”, Liu nói về dải ruy-băng xanh nổi bật trên chiếc váy vàng lấp lánh của cô. “Điều tôi cần là sân khấu, và tôi đã có nó. Huy chương không phải đích đến, mà là hành trình”.

Hành trình ấy từng đứt đoạn. Sau Olympic Bắc Kinh 2022, nơi cô xếp thứ sáu, Liu bất ngờ tuyên bố giải nghệ khi mới 16 tuổi. Áp lực thi đấu từ quá sớm, cùng những thay đổi trong đại dịch Covid-19, khiến cô cảm thấy cần dừng lại. Hai năm rời xa sân băng, Liu leo núi, du lịch, theo học ngành tâm lý học tại Đại học California, Los Angeles (UCLA). Cô muốn sống như một người trẻ bình thường, không phải một thần đồng bị soi xét từng bước.

Cuộc gọi FaceTime kéo dài hơn hai tiếng với HLV Phillip DiGuglielmo năm 2024 trở thành bước ngoặt. Ông từng khuyên cô cân nhắc, vì nhiều VĐV rời đi rồi không thể trở lại đỉnh cao. Nhưng Liu tin bản thân khác. “Cháu trẻ hơn họ”, cô đáp.

Màn tái xuất năm 2024 được củng cố bằng chức vô địch thế giới 2025, danh hiệu thế giới đầu tiên của nữ Mỹ kể từ 2006. Đến Milano-Cortina 2026, Liu mang theo phiên bản trưởng thành hơn của bản thân. Cô chú trọng sự toàn diện, kỹ thuật ổn định, thể lực dày dạn và cá tính rõ ràng.

Liu từng là hiện tượng đặc biệt của trượt băng nữ. Cô là VĐV trẻ nhất vô địch Mỹ, hai lần liên tiếp đăng quang khi mới 13, 14 tuổi. Ở tuổi thiếu niên, cô thực hiện cú nhảy xoay ba vòng rưỡi (3A) và thậm chí kết hợp bốn vòng (quad) với 3A, điều chưa có nữ VĐV nào làm được lúc bấy giờ. Sự xuất hiện của Liu trùng với giai đoạn Mỹ khát huy chương Olympic, khiến kỳ vọng đặt lên vai cô càng lớn.

Đúng thời điểm trượt băng nữ Mỹ rơi vào khô hạn thành tích, ông Liu lần đầu đưa cô tới sân băng ở thành phố Oakland, California. Từ đó, cô lớn lên cùng niềm tin rằng bản thân có thể góp phần đưa nước Mỹ trở lại đỉnh cao. Nhưng thay vì hoàn thành lời tiên tri khi còn là thần đồng, Liu phải đi một vòng dài, rời đi rồi quay lại.

Ở tuổi 20, cô trở thành gương mặt đại diện mới của trượt băng nghệ thuật Mỹ. Quan trọng hơn, câu chuyện của Liu mở ra một cách nhìn khác về đỉnh cao trong môn thể thao vốn ưu ái tuổi teen. Sự trưởng thành, trải nghiệm và sức mạnh tinh thần có thể bù đắp cho việc không còn là cô bé nhẹ cân tung mình với quad và 3A.

Hoàng An (theo AP, Athletic)