Mẫu điện thoại từng được kỳ vọng là “sát thủ iPhone”, ai ngờ lại tự lật đổ cả đế chế hùng mạnh của chính mình

Kẻ được mệnh danh là “sát thủ iPhone” từ BlackBerry nhưng lại vô tình khai tử luôn chính thương hiệu này; chiếc điện thoại Facebook không ai mặn mà; mẫu smartphone Amazon sở hữu tới tận… 5 camera mặt trước, hay siêu phẩm đầu bảng của Samsung theo đúng nghĩa đen đã “tan thành mây khói”.

Đó chỉ là vài ví dụ điển hình về những thiết bị từng được kỳ vọng sẽ thay đổi cuộc chơi nhưng lại nhận về kết cục thảm hại.

Có những cái tên thất bại vì ra đời quá sớm so với thời đại. Nhưng đa số ngã ngựa vì hiểu sai nhu cầu thực tế của người dùng, trong nỗ lực tuyệt vọng nhằm tạo ra một thứ gì đó “vượt mặt” iPhone.

1. Samsung Galaxy Note 7: Thảm họa cháy nổ dẫn đến hai lần thu hồi

Dù từng nhận được “cơn mưa” lời khen về thiết kế quyến rũ và hiệu năng ấn tượng, Samsung Galaxy Note 7 sau cùng đã bị thu hồi tới hai lần trước khi chính thức bị khai tử. Lý do rất đơn giản nhưng kinh hoàng: đây là một mối nguy hiểm tiềm tàng về cháy nổ với hàng loạt báo cáo về việc máy tự phát hỏa do lỗi thiết kế pin.

Nguyên nhân bắt nguồn từ việc Samsung cố gắng nhồi nhét một viên pin quá lớn vào bộ khung thanh mảnh của Note 7, khiến các dải ba-via (phần kim loại thừa sau khi hàn) đâm xuyên qua băng cách điện và lớp ngăn cách bên trong pin. Samsung thậm chí đã phải đăng tải một video giải thích chi tiết về sai sót kỹ thuật này.

Hệ quả là toàn bộ sản phẩm bị thu hồi. Samsung thậm chí phải gửi kèm những bộ dụng cụ vận chuyển chống cháy chuyên dụng bao gồm cả găng tay cho khách hàng. Sau đó, họ nỗ lực thay thế bằng các đơn vị máy mới, nhưng khi những chiếc máy “đã khắc phục lỗi” này tiếp tục bốc cháy, Samsung đành buông tay và dấu chấm hết cho dòng Note 7 chính thức hiện ra.

2. HTC First: Chiếc “Facebook Phone” không ai hỏi mua và cũng chẳng ai cần

Vì một lý do khó hiểu nào đó, Facebook đã quyết định tung ra chiếc điện thoại của riêng mình vào năm 2013. Thực chất, đây chỉ là một chiếc điện thoại HTC cỡ nhỏ chạy một giao diện tùy biến (launcher) của Facebook có tên Facebook Home, nhằm đưa các cập nhật trạng thái của bạn bè ra ngay chính giữa màn hình. Nó cũng mặc định kích hoạt tính năng “bong bóng chat” (chat-heads) của Facebook Messenger.

Ngoài đặc điểm đó ra, HTC First sở hữu một camera mờ nhạt và phần cứng đơn điệu. Chiếc điện thoại này khiến người ta phải đặt câu hỏi: Tại sao Facebook lại muốn làm điện thoại, trong khi bạn chỉ cần cài ứng dụng hoặc launcher của họ lên bất kỳ chiếc Android nào khác là đã có trải nghiệm tương tự?

May mắn là máy chỉ có giá khoảng 99 USD kèm hợp đồng với nhà mạng AT&T, nhưng doanh số vẫn lẹt đẹt đơn giản vì… chẳng ai muốn một chiếc điện thoại chuyên dụng chỉ để dùng Facebook cả.

3. Nokia Lumia 1020: Phần cứng đỉnh cao nhưng “chết” vì nghèo nàn ứng dụng

Lumia 1020 là một trong những thành quả đầu tiên sau khi Microsoft thâu tóm Nokia. Đó là một thiết bị thực sự tuyệt vời với cụm camera PureView 41MP danh tiếng, thiết kế nhựa polycarbonate nguyên khối đẹp mắt cùng hệ điều hành Windows Phone 8 mượt mà.

Tuy nhiên, Lumia 1020 lại mang trong mình “căn bệnh nan y” của mọi dòng Windows Phone thời bấy giờ – điều cuối cùng đã dẫn đến cái chết của chính nó và khiến Microsoft phải từ bỏ hoàn toàn hệ điều hành di động của mình.

Thứ giết chết chiếc điện thoại này chính là sự thiếu hụt ứng dụng trầm trọng. Microsoft đã quá chậm chân trong cuộc chiến nền tảng vì mải mê bám lấy Windows Mobile cũ kỹ trước khi chuyển sang Windows Phone với giao diện Metro UI hiện đại.

Kết quả là Windows Phone không bao giờ có được kho ứng dụng phong phú như Android hay iOS, khi Microsoft thất bại trong việc lôi kéo các nhà phát triển – những người vốn đang dồn lực cho iPhone và Android. Thực tế, kho ứng dụng của Windows Phone thiếu vắng hàng loạt cái tên “phải có” như Instagram, Snapchat và toàn bộ các ứng dụng từ Google.

4. RED Hydrogen One: Thí nghiệm đắt đỏ với màn hình “4D” gây chóng mặt

Với mức giá 1.300 USD vào thời điểm ra mắt (tương đương khoảng 1.655 USD theo tỷ giá hiện nay – ngang với những mẫu máy đắt đỏ nhất), RED Hydrogen One là “đứa con” của hãng máy ảnh cao cấp lừng danh RED.

Nó được kỳ vọng rất lớn khi được quảng bá là chiếc điện thoại “Holographic” (hình ảnh nổi) đầu tiên trên thế giới. Máy có loa lớn, thiết kế công nghiệp hầm hố với các rãnh cao su bên hông và viên pin dung lượng cao. Tuy nhiên, do quá trình phát triển kéo dài quá lâu, khi ra mắt, nó lại chạy con chip Snapdragon đời cũ, vốn đã tụt hậu so với các đối thủ.

Điểm nhấn gây chú ý nhất là màn hình Holographic cho phép xem hiệu ứng 3D không cần kính thông qua công nghệ “4V 4-View Display”. Người dùng có thể trải nghiệm chiều sâu (với độ phân giải thấp) trên các nội dung tương thích, nhưng đi kèm với đó là tình trạng mỏi mắt và hình ảnh bị nhòe.

Khi không xem nội dung 3D, màn hình của Hydrogen One lại bộc lộ nhược điểm: độ sáng thấp, xuất hiện các vân lưới từ lớp hiển thị 4V, và cụm loa hầm hố thực tế chẳng lớn hơn là bao so với các điện thoại thông thường như Pixel 3. Nhìn chung, chính màn hình tệ hại đã khai tử chiếc máy: tính năng holographic gây buồn nôn, còn khi dùng bình thường thì lại quá tối.

Cuối cùng, camera là một nỗi thất vọng lớn. Dù mang trong mình công nghệ và tư duy màu sắc của RED, cụm camera kép 12MP cũng chẳng khá khẩm hơn những smartphone rẻ tiền hơn cùng thời.

5. Amazon Fire Phone: Thiếu ứng dụng Google và thừa tính năng màu mè

Amazon gia nhập thị trường điện thoại vào năm 2014 với một thiết bị sở hữu quá nhiều “chiêu trò”.

Để trả lời cho câu hỏi “Chiếc máy này có gì khác biệt?”, Amazon đã tạo ra giao diện Dynamic Perspective dựa trên 5 camera mặt trước để theo dõi cử động mắt và đầu của người dùng. Theo đánh giá của nhiều người dùng, đây chỉ là một tính năng phô diễn cho phép bạn thấy chiều sâu trong một số tình huống, cuộn trang không cần chạm hay xem màn hình chính với nhiều lớp không gian khi nghiêng máy.

Sai lầm lớn nhất là Fire Phone không có bất kỳ ứng dụng nào của Google hay kho Play Store. Tại thời điểm mà kho ứng dụng là yếu tố tiên quyết để chọn mua smartphone, việc một chiếc điện thoại không thể truy cập kho ứng dụng của Google là điều không thể chấp nhận được, dù Fire Phone về kỹ thuật vẫn chạy Android (nhưng bị phủ lên bởi hệ điều hành Fire OS của Amazon).

Khi đó, Amazon App Store chỉ có khoảng 240.000 ứng dụng (chủ yếu từ các nhà phát triển độc lập), trong khi Google Play Store có gấp 5 lần con số đó với 1,3 triệu ứng dụng. Sự chênh lệch này là quá lớn, và việc không thể sử dụng các ứng dụng thiết yếu như Gmail hay Hangouts đã gây ra sự ức chế tột độ cho người dùng.

Dù vậy, Fire Phone cũng sở hữu một công nghệ khá thú vị đi trước cả Google Lens hay Apple Visual Intelligence sau này, đó là Firefly. Nó có thể nhận diện bất cứ thứ gì bạn đưa camera vào và cho phép bạn mua chúng ngay lập tức trên Amazon. Với mức giá 650 USD (tương đương khoảng 880 USD hiện nay), Fire Phone là một món hàng khó bán. Màn hình Dynamic Perspective là không cần thiết, và những tính năng khác như Firefly hoàn toàn có thể tồn tại dưới dạng ứng dụng độc lập thay vì phải mua cả một chiếc điện thoại.

6. BlackBerry Storm: “Kẻ hủy diệt iPhone” nhưng lại tự kết liễu BlackBerry

Research-in-Motion (RIM), cũng giống như toàn bộ ngành công nghiệp điện thoại, đã bị “việt vị” hoàn toàn khi iPhone ra đời năm 2007.

Trước iPhone, mọi chiếc điện thoại dành cho doanh nhân đều phải có bàn phím cứng để phục vụ nhắn tin. Nhưng khi Apple giới thiệu bàn phím cảm ứng đa điểm, người dùng nhanh chóng nhận ra một sự thật: gõ trên màn hình cảm ứng nhanh hơn bất kỳ bàn phím cứng nào nếu chịu khó làm quen một chút.

Thời điểm đó, điểm khác biệt lớn nhất của RIM là bàn phím trứ danh được các tín đồ BlackBerry mê mẩn. Kết hợp với viên bi xoay, họ có thể lướt qua các tác vụ và hệ điều hành một cách thần tốc. RIM chưa từng làm BlackBerry cảm ứng trước Storm vì họ muốn làm theo “cách của BlackBerry” – tức là phải có cảm giác xúc giác.

Vì vậy, RIM đã phát minh ra một công nghệ kỳ lạ gọi là SurePress, biến toàn bộ màn hình thành một nút bấm vật lý khổng lồ mà bạn phải nhấn lún xuống khi gõ. Trước khi Storm ra mắt, các tin đồn cho rằng RIM đã tìm ra cách khiến màn hình kính giả lập được cảm giác như đang gõ phím thật. Theo lý thuyết, mỗi vị trí phím sẽ lún xuống khi được nhấn. Nhưng họ không bao giờ hiện thực hóa được công nghệ đó – thay vào đó, màn hình SurePress chỉ là một cách rẻ tiền để cố làm cho kính có cảm giác giống như nút bấm.

Vấn đề là vì toàn bộ bề mặt gõ sẽ chuyển động sau mỗi lần nhấn phím và đòi hỏi một lực ấn khá mạnh để kích hoạt tiếng “click” cơ học, người dùng cảm thấy việc gõ phím trên Storm cực kỳ mệt mỏi. Nó tệ hơn nhiều so với việc dùng bàn phím ảo đa điểm trên iPhone hay các máy Android cùng thời.

Bên cạnh đó, Storm còn gặp nhiều vấn đề nghiêm trọng khác như không có Wi-Fi (đây là sản phẩm độc quyền của nhà mạng Verizon, và lúc đó Verizon muốn ép người dùng sử dụng mạng 3G mới của họ). Ngoài ra, nền tảng BlackBerry cũng bị iPhone và Android bỏ xa về mặt ứng dụng.

Chính vì những lý do này, BlackBerry Storm có tỷ lệ bị khách hàng trả lại gần như… 100% (một con số kỷ lục!) và khiến RIM thiệt hại hàng trăm triệu USD. Dù phiên bản Storm 2 ra mắt một năm sau đó, nó cũng nhanh chóng thất bại vì những lý do tương tự.

Khác biệt không phải lúc nào cũng tốt hơn

Sau cùng, luôn có một “công thức chung” để tạo nên một chiếc smartphone hiện đại thành công. Dù là RIM, Facebook, Amazon, Nokia hay RED, nhiều nỗ lực đi chệch khỏi công thức này đều đã nếm mùi thất bại.

Khác biệt chỉ để cho khác biệt không phải lúc nào cũng là hướng đi đúng đắn. Dù các nhà sản xuất cần không ngừng sáng tạo, nhưng đôi khi, việc cố gắng tạo ra những tính năng đột phá một cách khiên cưỡng sẽ không đem lại kết quả gì, bởi cái người dùng thực sự cần chỉ là một chiếc điện thoại tốt và toàn diện.