Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã ban hành công văn yêu cầu rà soát tư cách công ty đại chúng đối với doanh nghiệp nhà nước (DNNN) đang thực hiện niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán.
Theo Luật Chứng khoán năm 2019 và Luật sửa đổi, bổ sung năm 2024, công ty đại chúng phải có vốn điều lệ đã góp từ 30 tỷ đồng trở lên và tối thiểu 10% số cổ phiếu có quyền biểu quyết do ít nhất 100 nhà đầu tư không phải cổ đông lớn nắm giữ. Trường hợp công ty không còn đáp ứng một trong các điều kiện trên thì thuộc diện bị hủy tư cách công ty đại chúng theo quy định tại Điều 38 Luật Chứng khoán.
Do đó, UBCKNN đề nghị doanh nghiệp rà soát tình trạng vốn điều lệ, cơ cấu cổ đông và tỷ lệ cổ phiếu có quyền biểu quyết do cổ đông không phải cổ đông lớn nắm giữ tại thời điểm sau ngày 1/1.
Nếu phát sinh việc không còn đáp ứng điều kiện, trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày xảy ra sự kiện, công ty phải gửi văn bản báo cáo kèm danh sách cổ đông và báo cáo tài chính năm gần nhất đã được kiểm toán để cơ quan quản lý xem xét.
Công văn cũng áp dụng đối với các công ty con của doanh nghiệp Nhà nước đang niêm yết hoặc đăng ký giao dịch. Các công ty này phải độc lập đáp ứng đầy đủ điều kiện công ty đại chúng theo quy định của Luật Chứng khoán, không phụ thuộc vào việc công ty mẹ là doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ vốn chi phối.
Trường hợp công ty mẹ là doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ tỷ lệ sở hữu lớn tại công ty con dẫn tới tỷ lệ cổ phiếu do cổ đông không phải cổ đông lớn nắm giữ thấp hơn mức tối thiểu theo quy định, công ty con vẫn phải thực hiện rà soát và báo cáo theo yêu cầu của UBCKNN.
UBCKNN yêu cầu rà soát tư cách công ty đại chúng (Ảnh: Shutterstock).
Cuối năm 2025, hàng loạt cổ phiếu trên sàn HNX và UpCOM đã công bố ngày giao dịch cuối cùng do bị hủy tư cách công ty đại chúng. Đơn cử, hơn 3,15 triệu cổ phiếu Công ty cổ phần Dịch vụ Bến Thành (mã chứng khoán: BSC) chính thức bị hủy niêm yết vào ngày 31/12, do doanh nghiệp bị hủy tư cách công ty đại chúng theo thông báo của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) ban hành ngày 25/11.
Hơn 83,15 triệu cổ phiếu của Công ty cổ phần Đầu tư Apax Holdings (mã chứng khoán: IBC) cũng bị hủy đăng ký giao dịch vào ngày 22/12. Đây là doanh nghiệp trong hệ sinh thái của Shark Thủy.
Đáng chú ý hơn, nhiều doanh nghiệp quy mô lớn trên thị trường chứng khoán đã đưa ra thông báo liên quan đến quy định về tiêu chuẩn công ty đại chúng, khi tỷ lệ sở hữu của cổ đông lớn quá cao khiến cơ cấu cổ đông cô đặc.
Cuối tháng 12/2025, Tổng Công ty Khí Việt Nam – PV Gas (mã chứng khoán: GAS) cho biết chưa đáp ứng điều kiện về cơ cấu cổ đông theo quy định của Luật Chứng khoán sửa đổi. Theo danh sách người sở hữu chứng khoán tại ngày 29/8/2025, Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN) nắm giữ 95,76% vốn điều lệ; phần còn lại tương ứng 4,24% do 17.494 cổ đông nắm giữ. Doanh nghiệp cho biết đang làm việc với cổ đông lớn và báo cáo cơ quan có thẩm quyền để xử lý theo quy định.
Hay Tổng công ty Khoáng sản TKV – Vimico (mã chứng khoán: KSV) thông tin đến tháng 11/2025 chưa đạt đủ tiêu chuẩn công ty đại chúng do Tập đoàn Công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) nắm giữ 98,1% vốn điều lệ. Hội đồng quản trị đã giao Tổng giám đốc làm việc với UBCKNN và thực hiện các thủ tục theo quy định.
Tương tự, Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn (mã chứng khoán: BSR) cũng có cơ cấu sở hữu với PVN nắm giữ 92,1% vốn điều lệ. Doanh nghiệp đã báo cáo vướng mắc liên quan đến điều kiện công ty đại chúng và làm việc với các cơ quan có thẩm quyền theo quy định hiện hành….
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/yeu-cau-ra-soat-tu-cach-cong-ty-dai-chung-nhieu-ong-lon-nguy-co-roi-san-20260227105618306.htm

