Dấu chấm hết của “đế chế” phát lậu Xôi Lạc TV

Suốt hơn một thập kỷ, nạn phát lậu bóng đá và nội dung giải trí trên mạng được xem là “căn bệnh mãn tính” với các đơn vị mua bản quyền. Điển hình, kênh truyền hình trả phí K+ từng nhiều lần chịu áp lực và kết cục là “phá sản” khi khán giả bị điều hướng sang các website lậu miễn phí.

Ngày 5/3, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an) công bố thông tin về chuyên án triệt phá “Xôi Lạc TV” – hệ thống bị cáo buộc vừa xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, vừa lồng ghép, điều hướng người xem sang hoạt động tổ chức đánh bạc và đánh bạc trên không gian mạng.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Hưng Yên đã khởi tố 38 bị can liên quan đường dây phát sóng trái phép nhiều nội dung thể thao trên hệ thống “Xôi Lạc TV”. Hai đối tượng bị xác định cầm đầu là P.N.D. (47 tuổi, ở Hà Nội) và N.C.Đ. (33 tuổi, ở Hà Nội).

Công an đột kích trụ sở Xôi Lạc TV (Ảnh: A05).

Từ website phát lậu đến “hệ sinh thái” điều hướng cờ bạc

Kết quả điều tra bước đầu cho thấy “Xôi Lạc TV” vận hành dưới dạng hệ thống website phát trực tuyến, phát tán và tiếp sóng trái phép nhiều nội dung thuộc quyền khai thác hợp pháp của các đơn vị nắm bản quyền. Không dừng ở việc “câu” người xem bằng những trận cầu hấp dẫn, hệ thống này còn bị cáo buộc lồng ghép quảng cáo, chèn đường dẫn và thiết kế cơ chế điều hướng người dùng sang các nền tảng liên quan cá độ, đánh bạc trực tuyến.

Cơ quan chức năng đánh giá đây là đường dây có quy mô lớn, số lượng người tham gia đông, tổ chức chặt chẽ, chia thành nhiều bộ phận. Để che giấu hoạt động, các đối tượng được cho là núp bóng các công ty kinh doanh trong lĩnh vực công nghệ, vận hành bài bản như một “mô hình doanh nghiệp” thu nhỏ.

Từ góc nhìn quản lý Nhà nước, Cục A05 nhận định việc phát tán nội dung vi phạm bản quyền kèm các đường dẫn cờ bạc tạo ra “tác động kép”, khi vừa xâm phạm nghiêm trọng quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân sở hữu bản quyền, vừa làm gia tăng nguy cơ phát sinh tội phạm trên không gian mạng, kéo theo nhiều hệ lụy cho người dùng internet và trật tự, an toàn xã hội.

Tên miền thay liên tục, máy chủ đặt ở nước ngoài

Điểm khiến chuyên án trở nên “dai dẳng”, theo đại diện lực lượng điều tra, nằm ở cách thức hoạt động tinh vi của hệ thống. Các đối tượng chủ mưu thường xuyên thay đổi vị trí, đổi hạ tầng kỹ thuật, thay máy chủ, biến hóa tên miền… nhằm “gây nhiễu” dấu vết số và làm chậm quá trình truy vết.

Đại diện A05 cho biết nhóm cầm đầu, chủ mưu sử dụng thiết bị chuyên dụng để thu phát sóng OTT hoặc vệ tinh các trận bóng đá, sự kiện thể thao, sau đó đưa lên hệ thống phát lậu. Trên nền tảng người xem đông, các đối tượng lồng ghép quảng cáo cá độ bóng đá để tạo dòng doanh thu rất lớn.

Tang vật cảnh sát thu giữ (Ảnh: Công an Hưng Yên).

Theo thông tin tại họp báo, doanh thu từ hoạt động này lên tới “hàng trăm tỷ đồng”, song cơ quan chức năng nhấn mạnh đây mới là số liệu bước đầu, chưa đầy đủ và đang tiếp tục làm rõ. Đáng chú ý, quá trình điều tra cho đến nay đã kê biên, truy vết được khối tài sản tổng giá trị khoảng 300 tỷ đồng, phần lớn là tiền điện tử.

Cơ quan điều tra cũng đánh giá việc thay đổi tên miền liên tục, đặt máy chủ ở nước ngoài và phân tán hệ thống quản trị là những thủ đoạn khiến công tác thu thập chứng cứ điện tử gặp nhiều khó khăn. Thành công của chuyên án, theo cơ quan chức năng, đến từ quá trình kiên trì nhiều năm và sự phối hợp chặt chẽ giữa A05, lực lượng an ninh – hình sự Công an Hưng Yên, đồng thời có sự hỗ trợ của các đối tác trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền số.

Đột kích “tổng hành dinh” bình luận, phòng thu cách âm, thiết bị hiện đại

Sau quá trình xác minh, củng cố tài liệu và truy vết hạ tầng, lực lượng chức năng đã bắt giữ toàn bộ đường dây, trong đó có các đối tượng cầm đầu, quản trị viên và nhóm giúp sức lên kịch bản, điều hành, hỗ trợ kỹ thuật. Đặc biệt, cơ quan công an cho biết đã bắt giữ nhiều bình luận viên có lượng người theo dõi lớn trên mạng, sử dụng các nickname như “Người Dơi”, “Batman”, “Người Rơm”…

Thông tin từ Công an tỉnh Hưng Yên cho thấy khi khám xét, lực lượng chức năng phát hiện nhiều bạn trẻ tham gia hệ thống. Qua đấu tranh, cơ quan điều tra xác định nhóm cầm đầu tuyển dụng nhân viên trẻ, trình độ đại học, thậm chí thạc sĩ, am hiểu công nghệ. Mô hình tổ chức được mô tả theo kiểu “ai biết việc người đó”, nhân sự không được nắm lương thưởng của nhau.

Cabin bình luận của Xôi Lạc TV (Ảnh: A05).

Tại hiện trường, cơ quan chức năng ghi nhận “Xôi Lạc TV” có trụ sở tại Hà Nội và mô hình hoạt động tương đối bài bản, gồm các phòng bình luận riêng, máy móc phục vụ phát sóng, bình luận trực tiếp được trang bị chuyên nghiệp. “Cabin” bình luận có tường cách âm, micro và hệ thống màn hình theo dõi trận đấu, thiết kế giống phòng thu của các đơn vị truyền hình.

Trong các bị can, có khoảng 20 người làm bình luận viên bị bắt giữ. Một người trong nhóm này – bình luận viên có nickname “Anh Thỏ” – tường trình đã tham gia bình luận bóng đá cho hệ thống trong thời gian dài vì đam mê.

Người này thừa nhận biết rõ các trận đấu phát trên website là không có bản quyền, nhưng vẫn tham gia do muốn làm công việc yêu thích và chưa đủ khả năng vào làm tại các đài chính thống. Theo lời khai, thù lao khoảng 300.000 đồng/trận, mỗi tháng bình luận khoảng 25-30 trận.

Các bị can trong đường dây (Ảnh: Công an Hưng Yên).

Về vật chứng, Công an tỉnh Hưng Yên cho biết đã thu giữ 20 máy tính xách tay, 35 bộ máy tính để bàn cấu hình cao, 3 máy tính bảng, 64 điện thoại thông minh; 4 bộ thiết bị phát livestream chuyên dụng phục vụ bình luận; đồng thời phong tỏa 58 tài khoản ngân hàng. 

Theo đánh giá ban đầu, đường dây hoạt động từ nhiều năm trước đến nay, có người tham gia tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Tổng số tiền bị cho là thu lời bất chính từ các hành vi liên quan xâm phạm bản quyền tác giả, quyền liên quan; tổ chức đánh bạc, đánh bạc (và một số nội dung khác đang được làm rõ) là gần 1.000 tỷ đồng.

Công an tỉnh Hưng Yên tiếp tục điều tra mở rộng, truy bắt các đối tượng liên quan và làm rõ dòng tiền, tài sản trong vụ án.

Cơ quan chức năng nhận định việc triệt phá hệ thống “Xôi Lạc TV” không chỉ nhằm xử lý hành vi vi phạm, mà còn góp phần bảo vệ bản quyền trên không gian mạng, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh và hạn chế nguy cơ người dùng bị lôi kéo vào các nền tảng cờ bạc trực tuyến.