Một gia đình trẻ với tài sản tới 50 tỷ đồng vẫn có thể gặp khó khăn, tại sao vậy?
Trong số 42 của “Bạn hỏi, VWA trả lời” trên kênh Tài chính và Kinh doanh, chương trình ghi nhận trường hợp của một khán giả gửi câu hỏi với nội dung:
Phúc (sinh năm 1989) sống cùng vợ (1990), hai con nhỏ, ba mẹ già và một người dì ngoài 90 tuổi, tổng cộng 7 người. Trước Covid anh làm IT nhưng đã nghỉ việc để ở nhà chăm sóc người lớn tuổi, nên hiện gia đình chỉ có một nguồn thu từ tiệm áo cưới của vợ. Trước đây vợ anh có hai cửa hàng, nhưng do kinh tế khó khăn và cạnh tranh tăng cao, nay chỉ còn một tiệm; sau khi trừ chi phí, thu nhập trung bình khoảng 30 triệu đồng/tháng, không ổn định.
Chi tiêu gia đình khoảng 30 triệu đồng/tháng, nên gần như không còn dư. Từ năm ngoái, dòng tiền bắt đầu âm do Phúc vay khoảng 600 triệu đồng (lãi suất khoảng 8,5–8,6%/năm) để lên thổ cư một mảnh đất gần Vành đai 3, khiến mỗi tháng phải trả khoảng 13 triệu đồng tiền gốc và lãi.
Về tài sản, gia đình có tổng tài sản ròng gần 50 tỷ đồng, gồm: nhà ở khoảng 10 tỷ, ô tô 500 triệu, quỹ dự phòng 200 triệu, tài sản kinh doanh khoảng 500 triệu (tiệm áo cưới – nguồn tạo thu nhập chính, khoảng 360 triệu đồng/năm). Phần lớn tài sản còn lại nằm ở bất động sản, gồm nhiều mảnh đất tại Thuận An (Bình Dương) và một mảnh gần Vành đai 3 định giá khoảng 20 tỷ đồng.
Tuy nhiên, các bất động sản này chưa tạo ra dòng tiền, chủ yếu để trống và kỳ vọng tăng giá trong tương lai. Vì vậy, dù sở hữu khối tài sản lớn, gia đình vẫn gặp áp lực dòng tiền hàng tháng.
Chuyên gia Tô Anh Hùng, thành viên AFP của Cộng đồng Cố vấn Tài chính Việt Nam (VWA) nhận định tài sản ròng của Phúc ở mức khá lớn vẫn thiếu tiền hàng tháng là điển hình của các nhà đầu tư “khóc trên đống tài sản”.
Các chuyên gia nhận định danh mục tài sản của Phúc hiện gần như 100% là đất nền, không tạo dòng tiền, trong khi chi tiêu gia đình phụ thuộc hoàn toàn vào thu nhập từ tiệm áo cưới của vợ.
Tài sản tiêu dùng của gia đình khá ổn định với nhà ở, ô tô và quỹ dự phòng. Tuy nhiên, vấn đề nằm ở dòng tiền: kinh doanh khó tăng trưởng mạnh, còn Phúc khó quay lại thị trường lao động do phải chăm sóc gia đình. Vì vậy, điểm cần xem xét là danh mục tài sản đầu tư. Dù tổng giá trị lên tới 39 tỷ đồng, nhưng gần như không có tài sản tài chính.
“Một vấn đề khá phổ biến là nhiều nhà đầu tư Việt Nam quen với bất động sản nhưng chưa quen với đầu tư tài chính. Khi danh mục đầu tư 100% là bất động sản, đặc biệt là đất nền, sẽ dễ gặp vấn đề về dòng tiền“, ông Hùng nhấn mạnh.
Vì vậy, chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần cơ cấu lại tài sản, chuyển khoảng 10–20% trong tổng 40 tỷ tài sản đầu tư sang tài sản tài chính (tương đương 4–8 tỷ đồng) nhằm tạo dòng tiền.
“Số tiền khoảng 8 tỷ đồng nếu đầu tư tài chính có thể tạo ra dòng tiền ổn định; trong kịch bản thận trọng nhất, chỉ cần gửi tiết kiệm cũng đủ giúp giải quyết khoản vay tiêu dùng hiện tại“, ông Hùng tư vấn.
Phương án được gợi ý là bán một hoặc hai lô đất tại Cầu Ngang để thu về khoảng 3,5–7 tỷ đồng, dùng một phần xử lý khoản vay, phần còn lại đầu tư tài chính nhằm tạo dòng tiền. Phần còn lại khoảng 3–3,5 tỷ đồng có thể xây dựng danh mục đầu tư tài chính với lợi suất mục tiêu 12–15%/năm, qua đó hỗ trợ dòng tiền cho gia đình.
Dù khu Thuận An gần Vành đai 3 vẫn có tiềm năng tăng giá, nhưng trong bối cảnh áp lực dòng tiền hiện tại, theo chuyên gia, việc bán bớt tài sản là cần thiết; có thể giữ lại lô góc và lô gần Vành đai 3.
Theo tính toán, nếu có khoảng 4 tỷ đồng đầu tư tài chính với lợi suất 10%/năm, gia đình có thể tạo ra khoảng 400 triệu đồng mỗi năm (hơn 30 triệu/tháng), đủ bù chi tiêu hiện tại.
Phúc cho biết cũng đã cân nhắc bán một lô trước vì chưa có nhiều kiến thức đầu tư tài chính. Các chuyên gia khuyến nghị tất toán khoản vay trước, sau đó xây dựng danh mục an toàn như gửi tiết kiệm, chứng chỉ quỹ và cổ phiếu dài hạn.
Với tổng tài sản gần 50 tỷ đồng, mục tiêu tự do tài chính ở tuổi 45 và chuẩn bị quỹ du học cho hai con được đánh giá là khả thi nếu cơ cấu danh mục hợp lý. Các chuyên gia cũng nhấn mạnh nhiều người Việt giàu bất động sản nhưng thiếu dòng tiền, do đó đa dạng hóa giữa tài sản đất đai và tài sản tài chính là yếu tố quan trọng để đảm bảo ổn định tài chính lâu dài.
Trong quản lý tài chính cá nhân, không có một công thức phân bổ tài sản cố định cho tất cả mọi người, nhưng các chuyên gia thường khuyến nghị danh mục đầu tư nên được chia thành nhiều lớp để cân bằng giữa tăng trưởng, an toàn và tính thanh khoản. Một cấu trúc phổ biến là:
30–40% tài sản vào bất động sản nhằm tích lũy dài hạn
20–30% vào cổ phiếu hoặc các quỹ đầu tư cổ phiếu để tạo tăng trưởng
15–25% vào tiền gửi tiết kiệm hoặc trái phiếu để đảm bảo sự ổn định và dòng thu nhập
5–10% vào vàng như một kênh phòng ngừa rủi ro và lạm phát
5–10% giữ ở tiền mặt hoặc tiền gửi ngắn hạn để đảm bảo khả năng thanh khoản.
Bên cạnh đó, mỗi gia đình cũng nên duy trì quỹ dự phòng tương đương 6–12 tháng chi tiêu nhằm ứng phó với các biến cố bất ngờ. Nguyên tắc quan trọng là tránh dồn quá nhiều tài sản vào một kênh duy nhất, đặc biệt là bất động sản, bởi điều này có thể khiến giá trị tài sản lớn nhưng lại thiếu dòng tiền khi cần thiết.
Nguồn: https://kenh14.vn/tong-tai-san-50-ty-dong-nhung-van-thieu-tien-tieu-hang-thang-chuyen-gia-chi-ra-diem-chi-mang-khien-nhieu-nguoi-khoc-tren-dong-cua-215260312110400183.chn
