Ukraine lên tiếng việc dỡ cấm vận Nga
Chính quyền Mỹ ngày 12.3 ban hành lệnh miễn trừ trừng phạt cho các nước mua xăng dầu trên biển của Nga trong vòng 30 ngày. Động thái nhằm mục đích hạ giá xăng dầu đang bị đẩy lên mức cao do cuộc xung đột Mỹ – Israel chống Iran. Trước đó, Mỹ chỉ đưa ra miễn trừ tạm thời cho riêng Ấn Độ.
Theo tạp chí Forbes, cuộc xung đột tại Trung Đông và việc đóng eo biển Hormuz đã khiến giá dầu tăng vọt, giúp dầu Nga lần đầu đắt hơn giá dầu tham chiếu thế giới, làm đảo ngược hệ thống trừng phạt dầu Nga chỉ trong 12 ngày.
Cơ sở lọc dầu tại thành phố Omsk (Nga) hồi năm 2023
Tuy nhiên, việc miễn trừ dường như không có nhiều tác dụng, khi giá dầu Brent đã tăng trở lại lên 101 USD/thùng tính đến chiều 13.3. Trong khi đó, Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA) công bố dữ liệu cho thấy trong 2 tuần sau khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran bắt đầu vào ngày 28.2, Nga đã thu được khoảng 6 tỉ euro (6,8 tỉ USD) từ xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch (chủ yếu là dầu mỏ, khí đốt và than đá), nhờ giá cả tăng 14% mỗi ngày. Dữ liệu cho thấy sự tăng vọt này đang tài trợ cho quân đội Nga, với doanh thu trung bình mỗi ngày đạt 510 triệu euro.
Giá dầu cao và việc nới lỏng trừng phạt được cho là sẽ giúp Nga có nguồn tài chính để tiếp tục chiến dịch quân sự tại Ukraine lâu hơn, làm xói mòn hệ thống cấm vận của phương Tây đối với Moscow.
Nhiều nước châu Âu đã phản đối mạnh mẽ quyết định của Mỹ. Trong chuyến thăm Na Uy ngày 13.3, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết Đức chỉ biết về quyết định của Mỹ vào sáng cùng ngày và nói muốn biết động cơ đằng sau quyết định của Washington, theo Reuters.
“Chúng tôi tin rằng điều đó là sai lầm. Hiện tại đang có vấn đề về giá cả, chứ không phải về nguồn cung. Và về khía cạnh đó, tôi muốn biết những yếu tố nào khác đã khiến chính phủ Mỹ đưa ra quyết định này”, ông Merz nói.
Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Stoere cho rằng không nên nới lỏng lệnh cấm vận năng lượng Nga.
Tổng thống Ukraine tính toán gì khi phát ngôn mếch lòng đồng minh?
Trước đó, sau cuộc gọi của nhóm G7 về tác động của xung đột Iran đến thị trường năng lượng, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen viết trên X rằng bây giờ không phải lúc nới lỏng cấm vận đối với Nga. Bà nhấn mạnh cần duy trì áp lực tối đa lên Nga và việc nới lỏng sẽ là “sai lầm chiến lược”, giúp Nga hưởng lợi từ giá dầu cao.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho rằng Nga là “bên thắng cuộc duy nhất” từ chiến sự Iran, vì có thể lấp chỗ trống nguồn cung bị gián đoạn từ vùng Vịnh. Ông nhấn mạnh cần giữ vững đoàn kết với Ukraine và không để giá năng lượng làm lung lay chính sách cấm vận.
Ông Valdis Dombrovskis, Ủy viên phụ trách kinh tế Ủy ban châu Âu, nhấn mạnh rằng việc nới lỏng cấm vận Nga để hạ giá dầu là hành động “phản tác dụng” vì sẽ mang lại doanh thu khổng lồ cho Moscow, từ đó không chỉ tăng cường năng lực tài chính của Nga cho cuộc xung đột tại Ukraine mà còn làm suy yếu các mục tiêu của Mỹ – Israel tại Iran, do Moscow và Tehran là đồng minh.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói rằng Nga sẽ không hưởng lợi đáng kể từ việc nới lỏng cấm vận này. Tuy nhiên, Đại diện đặc biệt của Tổng thống Nga về đầu tư và hợp tác kinh tế với nước ngoài Kirill Dmitriev, người từng tham gia đàm phán với Ukraine và Mỹ, ước tính việc nới lỏng cấm vận ảnh hưởng khoảng 100 triệu thùng dầu của Nga, theo TASS. Giá dầu Urals của Nga gần đây có lúc tăng lên đến 80-90 USD/thùng.
Hôm qua, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tỏ ra hài lòng về hành động của Mỹ và cho rằng hai nước có lợi ích chung trong việc ổn định thị trường năng lượng toàn cầu.
“Chúng tôi thấy các hành động của Mỹ nhằm mục đích ổn định thị trường năng lượng. Về mặt này, lợi ích của chúng tôi trùng khớp… Tất nhiên, những hành động như vậy, ở một mức độ nào đó, sẽ giúp ổn định thị trường này, bởi vì nếu không có một lượng lớn dầu mỏ của Nga, việc ổn định thị trường là không thể”, ông nói.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại Paris ngày 13.3
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng quyết định nới cấm vận có thể giúp Moscow thu được 10 tỉ USD. “Điều này chắc chắn không giúp gì cho hòa bình”, ông Zelensky nói tại cuộc họp báo với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trong chuyến thăm Paris ngày 13.3.
Về phần mình, ông Macron nhấn mạnh không có lý do gì để dỡ cấm vận cho Nga. Ông nói rằng Moscow sẽ sai lầm nếu nghĩ rằng chiến sự Iran sẽ giúp họ có thời gian nghỉ ngơi.
Nga tấn công Ukraine, Romania điều tiêm kích ứng phó
Không quân Ukraine thông báo Nga đã phóng một tên lửa đạn đạo Iskander-M và 126 UAV tấn công Ukraine vào rạng sáng 13.3. Phía Ukraine bắn hạ 117 chiếc UAV trong số đó, theo trang The Kyiv Independent.
Các quan chức Ukraine cho biết ít nhất 3 người thiệt mạng và 27 người bị thương trong các đợt tấn công của Nga trong ngày.
Bộ Quốc phòng Romania cùng ngày thông báo đã điều các tiêm kích theo dõi khả năng UAV xâm phạm không phận sau khi radar phát hiện mục tiêu trên không.
“Các hệ thống phòng không được đặt trong tình trạng báo động và 2 máy bay F-16 từ căn cứ không quân 86 tại Borcea xuất kích để giám sát và theo dõi không phận”, Bộ Quốc phòng Romania cho biết, bổ sung rằng các mảnh vỡ UAV có thể đã rơi xuống lãnh thổ Romania gần biên giới Ukraine.
Nga chưa bình luận về những thông tin này. Bộ Quốc phòng Nga ngày 13.3 thông báo đã giành được quyền kiểm soát 2 khu định cư tại Ukraine trong tuần qua, gồm tại tỉnh Sumy và tỉnh Donetsk.
Nguồn: https://thanhnien.vn/chien-su-ukraine-ngay-1479-my-noi-long-cam-van-nga-chau-au-phan-doi-kich-liet-185260313181147573.htm
