Ông Trump chỉ đạo hoãn tấn công nhà máy điện và hạ tầng năng lượng Iran trong 5 ngày

* Tuổi Trẻ Online tiếp tục cập nhật…

Theo Hãng tin Reuters, ngày 23-3, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Mỹ và Iran đã “đối thoại tốt và hiệu quả trong hai ngày qua”, nhằm giải quyết hoàn toàn và dứt khoát sự thù địch  ở Trung Đông.

Ông cũng cho biết đã chỉ thị Bộ Chiến tranh (Bộ Quốc phòng) Mỹ hoãn toàn bộ các cuộc tấn công quân sự vào các nhà máy điện và hạ tầng năng lượng của Iran trong thời hạn 5 ngày liên tiếp, tùy thuộc vào sự thành công của các cuộc thảo luận đang diễn ra.

Chứng khoán tăng, dầu giảm ngay sau thông báo của ông Trump

“Tôi rất vui được thông báo rằng Mỹ và Iran đã có những cuộc trao đổi rất tốt và hiệu quả trong hai ngày qua nhằm hướng tới một giải pháp hoàn toàn và triệt để cho tình trạng thù địch giữa hai bên tại Trung Đông.

Dựa trên tinh thần và giọng điệu của các cuộc thảo luận sâu sắc, chi tiết và mang tính xây dựng này, và sẽ còn tiếp tục diễn ra trong suốt tuần, tôi đã chỉ đạo Bộ Chiến tranh hoãn tất cả các cuộc tấn công quân sự nhằm vào các nhà máy điện và hạ tầng năng lượng của Iran trong thời hạn 5 ngày, tùy thuộc vào kết quả của các cuộc họp và thảo luận đang diễn ra”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

Hợp đồng tương lai các chỉ số chứng khoán ở Mỹ đã tăng mạnh ngay sau thông tin mới nhất này. Trong đó hợp đồng tương lai Dow Jones tăng 1.246 điểm, tương đương 2,72%; S&P 500 tăng 156,75 điểm, tương đương 2,39%; Nasdaq 100 tăng 489 điểm, tương đương 2,03%.

Trong khi đó giá dầu Brent chuẩn giảm khoảng 7%, xuống gần mức 104 USD/thùng.

Trước đó hôm 21-3, Tổng thống Trump đã ra “tối hậu thư”, cho Iran 48 giờ để mở cửa lại eo biển Hormuz cho tàu thuyền qua lại, nếu không Mỹ sẽ ném bom các nhà máy điện của nước này.

Iran sau đó cảnh báo nếu lời đe dọa của ông Trump trở thành hiện thực, eo biển chiến lược Hormuz “sẽ bị đóng cửa hoàn toàn” và quân đội Iran sẽ tấn công hạ tầng trên toàn khu vực.

Iran phủ nhận liên lạc trực tiếp với ông Trump

Phản ứng trước việc ông Trump tuyên bố hoãn tấn công nhà máy điện của Iran, Đại sứ quán Iran tại Kabul (Afghanistan) nói rằng nhà lãnh đạo Mỹ đã không tấn công sau “lời cảnh báo nghiêm khắc từ Iran”.

Theo Hãng tin Fars của Iran, ông Trump đã lùi bước trong việc nhắm mục tiêu vào các nhà máy điện của Iran sau khi Iran cảnh báo sẽ tấn công hạ tầng năng lượng khắp Tây Á để đáp trả.

Hãng này cũng dẫn các nguồn tin khẳng định Tehran không có bất kỳ liên lạc trực tiếp hay gián tiếp nào với Mỹ như tuyên bố của ông Trump.

Israel tấn công Tehran ngay sau tuyên bố của ông Trump

Theo báo Times of Israel, ngay sau tuyên bố của ông Trump, quân đội Israel tuyên bố đang tiến hành đợt tấn công nhằm các hạ tầng ở Tehran. Quân đội Israel sẽ cung cấp thêm thông tin chi tiết về đợt tập kích này.

Ngoại trưởng Iran điện đàm ngoại trưởng Nga

Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã điện đàm với người đồng cấp Nga Sergei Lavrov.

Theo thông cáo từ Bộ Ngoại giao Nga, ông Lavrov kêu gọi chấm dứt ngay lập tức các hành động thù địch và có một giải pháp chính trị tính đến lợi ích hợp pháp của các bên liên quan, trên hết là Iran.

Mỹ quyết tâm đạt thỏa thuận với Iran

Chia sẻ với kênh CNBC vào ngày 23-3, Tổng thống Trump khẳng định “chúng tôi rất quyết tâm đạt được thỏa thuận với Iran.

Ông Trump cho biết các cuộc thảo luận với phía Iran rất căng thẳng và ông vẫn hy vọng có thể đạt được một kết quả thực chất. Ông cũng nói rằng những gì đang diễn ra ở Iran có thể được mô tả là một sự thay đổi chế độ.

Nga, Trung Quốc kêu gọi hạ nhiệt Trung Đông

Trước đó cùng ngày, Nga và Trung Quốc đồng loạt kêu gọi giải pháp chính trị, cảnh báo nguy cơ leo thang mất kiểm soát tại Trung Đông sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ra tối hậu thư buộc Iran mở lại eo biển Hormuz trong 48 giờ.

Theo Hãng tin AFP, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 23-3 nhấn mạnh chỉ có con đường “chính trị và ngoại giao” mới có thể giúp hạ nhiệt tình hình đang ở mức “căng thẳng thảm họa”.

Đồng thời, Nga cũng cảnh báo các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạt nhân Iran, đặc biệt là nhà máy Bushehr, có thể gây hậu quả “cực kỳ nguy hiểm, thậm chí không thể đảo ngược”.

Ông Peskov nói: “Chúng tôi tin rằng các cuộc tấn công vào các cơ sở hạt nhân tiềm ẩn mức độ nguy hiểm cực kỳ lớn… Vì vậy, phía Nga, với lập trường hết sức có trách nhiệm về vấn đề này, đã nhiều lần bày tỏ quan ngại” với phía Mỹ. 

Ngoài ra, Matxcơva cho biết cũng đang duy trì đối thoại thường xuyên với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) về nhà máy Bushehr.

Cũng trong ngày 23-3, Trung Quốc cảnh báo các hành động quân sự tiếp diễn có thể đẩy khu vực vào “tình trạng mất kiểm soát”.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lâm Kiếm (Lin Jian) cho rằng việc sử dụng vũ lực sẽ chỉ tạo ra “vòng xoáy luẩn quẩn”, đe dọa an ninh năng lượng toàn cầu và nguồn cung dầu của Trung Quốc.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị trước đó cũng từng cho rằng cuộc chiến “lẽ ra không nên xảy ra” và kêu gọi chấm dứt giao tranh.

Dù là đối tác lâu năm của Iran – nước đang bị Mỹ và Israel triển khai các cuộc tấn công vũ trang, Trung Quốc tuyên bố “không ủng hộ” các cuộc tấn công của Tehran nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh có căn cứ quân sự Mỹ, đồng thời kêu gọi ngừng bắn và nối lại đàm phán.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump – người dự kiến thăm Bắc Kinh trong tháng này – đã hoãn chuyến đi để xử lý hệ quả của cuộc chiến, đồng thời kêu gọi Trung Quốc và các nước khác hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz.

Bắc Kinh hiện chưa đáp lại lời kêu gọi này, nhưng đã tìm cách thúc đẩy vai trò trung gian tại Trung Đông, cử đặc phái viên Zhai Jun đi công du khu vực nhằm vận động giảm leo thang.