Luật sư: Không có ‘quan hệ tế nhị’, doanh nghiệp không có dự án

TAND Hà Nội đang bước vào ngày thứ 3 phiên xét xử các bị cáo liên quan vụ án đưa, nhận hối lộ và gian lận đấu thầu tại 4 dự án thủy lợi.

Trong bản luận tội sáng nay, VKS đề nghị mức án 4-16 năm tù cho cựu thứ trưởng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hoàng Văn Thắng và 4 cấp dưới về hành vi Nhận hối lộ.

Giám đốc công ty Hoàng Dân, bị cáo Nguyễn Văn Dân bị đề nghị 13-16 năm về 3 tội Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng và Đưa hối lộ.

Ông Dân bị xác định đưa 40,2 tỷ đồng cho 5 cựu cán bộ trên để được ưu ái trong đấu thầu 4 dự án thủy lợi, gây thiệt hại tổng 351 tỷ đồng.

Bào chữa cho ông Dân, luật sư Bùi Tuấn Anh không tranh luận về tội danh song trình bày về bối cảnh và “nỗi khổ” chung của doanh nghiệp trong đấu thầu dự án công.

Theo luật sư, Hoàng Dân là doanh nghiệp xây lắp, để có công việc phải có công trình, dự án – đó là điều kiện sống còn. Việc bị cáo Dân và các bị cáo khác “thỏa thuận chung chi” để được tạo điều kiện thực hiện dự án là hành vi không đúng, nhưng xuất phát từ mục đích tìm việc làm cho người lao động.

“Làm dự án đâu phải cái nào cũng lãi; có cái được, có cái lỗ và nhất là khâu tạm ứng, thanh quyết toán mà chủ đầu tư gây khó dễ thì lỗ là chắc”, luật sư bào chữa và cho rằng muốn sớm được thanh toán thì nhà thầu (như thân chủ) phải “chi cơ chế” và vô tình, vướng vào đưa hối lộ.

“Cái khổ của doanh nghiệp là vậy. Không có quan hệ tế nhị, cứ thẳng băng mà đi thì chẳng có dự án nào mà làm. Cũng không ai muốn tự dưng phải chạy chọt, mất tiền”, luật sư nói và cho rằng có một nghịch lý về hành vi đưa hối lộ là “bị can, bị cáo càng khai thì tội lại càng nặng”.

Đề cập ông Dân từ lúc bị khởi tố đã chủ động khai hành vi đưa hối lộ, luật sư đề nghị có thể xét miễn trách nhiệm hình sự về tội Đưa hối lộ, hoặc có hình phạt nhẹ hơn để động viên những trường hợp chưa bị phát giác song chủ động tố giác, hợp tác khai báo…

>>Mức án VKS đề nghị cho 23 bị cáo

Luật sư: Cựu thứ trưởng không phạm tội vì tiền

Trong khi luật sư của chủ doanh nghiệp “kể khó” khiến “phải chi tiền việc mới dễ”, luật sư của cựu thứ trưởng Hoàng Văn Thắng bào chữa nhận tiền là “văn hóa cảm ơn”.

Luật sư Đỗ Hữu Đĩnh nói “văn hoá cảm ơn” vẫn luôn tồn tại trong quan hệ xã nói chung ở Việt Nam. Việc tặng quà dù bằng hiện vật hay tiền cũng đều là “thói quen đã đi vào tiềm thức”. Thân chủ nhận thức giản đơn “tiền cảm ơn khác tiền hối lộ” và 4,5 tỷ đồng bị cáo buộc nhận hối lộ “phần nhiều là cảm ơn”.

Cho rằng thân chủ có động cơ phạm tội đơn giản là mong muốn dự án chọn được nhà thầu mạnh, phù hợp để triển khai hiệu quả, luật sư bào chữa: Ông Thắng “nhận tiền không phải để thực hiện một việc trái pháp luật, mà thực hiện công việc đúng pháp luật”.

Giải thích quan điểm “nhận hối lộ không vì tiền”, luật sư nói trước khi ông Dân đến gặp, thứ trưởng Thắng không có bất cứ tác động nào để phải đến, cũng không biết ông Dân sẽ đưa tiền, bao nhiêu không rõ. Chỉ sau ông Dân ra về, ông Thắng mới biết bên trong túi quà để lại có tiền.

Vẫn theo luật sư, lúc giới thiệu ông Dân cho cấp dưới, ông Thắng không liên hệ để đòi thêm tiền dù hoàn toàn có thể, vì Hoàng Dân khi này đã trúng thầu.

Cựu thứ trưởng sau đó tự chào chữa ngắn gọn, chủ yếu nêu một số thành tích công tác và bày tỏ nguyện vọng tiếp tục dùng kiến thức chuyên ngành cống hiến cho đất nước.

HĐXX đang tiếp tục làm việc.

Từ ngày 30/3 đến 8/4, TAND Hà Nội xét xử 23 bị cáo trong vụ án liên quan việc dọn đường cho doanh nghiệp Hoàng Dân trúng 5 gói thầu thuộc 4 dự án (thi công hồ Krông Pách Thượng, tỉnh Đăk Lăk; hồ Bản Mồng, tỉnh Nghệ An; hồ Bản Lải, tỉnh Lạng Sơn và hồ Cánh Tạng, tỉnh Hòa Bình), gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước 251,7 tỷ đồng.

Trong 23 bị cáo, 13 người là cựu cán bộ thuộc Bộ Nông nghiệp và phát triển Nông thôn. Người từng giữ chức vụ cao nhất tại vụ án là ông Hoàng Văn Thắng, 67 tuổi, cựu thứ trưởng.

Tại phần thủ tục, chủ tọa cho biết có hai bị cáo vắng mặt, gồm cựu Cục phó Thanh và Lê Quang Thế, cựu Chủ tịch HĐQT Tổng công ty Thủy lợi 4, do sức khỏe không tốt, có đơn xin xét xử vắng mặt. Ông Thanh có hai luật sư bào chữa tham gia phiên tòa.

Thanh Lam