Đề nghị siết chặt quy định minh bạch tài chính các cơ sở tôn giáo

Góp ý dự thảo Luật Tín ngưỡng, tôn giáo sửa đổi chiều 10/4, đại biểu Hoàng Thị Thanh Thúy, Phó đoàn Tây Ninh, đánh giá dự luật đã bước đầu thiết lập cơ chế quản lý các khoản thu từ lễ hội, tín ngưỡng, nhưng cần bổ sung quy định chặt chẽ hơn về công khai, minh bạch tài chính của tổ chức tôn giáo.

Theo bà, đây là nguồn thu lớn, tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhất là với các khoản tài trợ từ nước ngoài hoặc tiền công đức chuyển qua tài khoản cá nhân, có thể phát sinh nguy cơ rửa tiền, lừa đảo.

Nữ đại biểu đề nghị tổ chức tôn giáo và các đơn vị trực thuộc khi vận động quyên góp trên không gian mạng phải sử dụng tài khoản ngân hàng đã đăng ký với cơ quan có thẩm quyền. Quy định này nhằm giúp cơ quan quản lý kiểm tra, kiểm soát dòng tiền đúng mục đích, đồng thời tạo điều kiện để người dân đối chiếu, tránh bị chiếm đoạt tài sản.

Bà cũng lưu ý phạm vi tài sản hiện không chỉ là tài sản hữu hình mà còn gồm tài sản số. Nhiều cơ sở đang sở hữu các kênh mạng xã hội có lượng theo dõi lớn, phát sinh nguồn thu từ quảng cáo, cần được đưa vào khuôn khổ quản lý.

Cùng với đó, đại biểu đề nghị bổ sung quy định cấm lợi dụng thuật toán mạng xã hội để lan truyền thông tin sai lệch về giáo lý, giáo luật. Theo bà, cơ chế lan truyền tự động có thể bị thao túng, biến thông tin xuyên tạc thành phổ biến, ảnh hưởng đến nhận thức tín đồ và uy tín tổ chức tôn giáo.

Dẫn số liệu từ Ban Tôn giáo Chính phủ, bà cho biết hoạt động truyền đạo, giảng pháp và thực hiện nghi lễ trực tuyến ngày càng phổ biến. Vì vậy, việc bổ sung quy định về hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng là cần thiết để lấp khoảng trống pháp lý.

Hòa thượng Thích Thanh Quyết (Phó chủ tịch Hội đồng Trị sự Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam) cũng đề nghị bổ sung quy định cụ thể về nguyên tắc quản lý tài sản, đặc biệt là tiền công đức theo hướng công khai, minh bạch, chặt chẽ và bình đẳng giữa các tôn giáo. Luật cần bổ sung thiết chế phòng ngừa thất thoát, tiêu cực vì đây là vấn đề nhạy cảm được xã hội quan tâm. “Quan điểm phải rõ ràng: tiền chùa để xây nhà chùa, tiền chúa để xây nhà chúa”, ông nói.

Liên quan hoạt động tôn giáo trên không gian mạng, hòa thượng Thích Thanh Quyết đề nghị quy định cụ thể tiêu chí nhận diện hành vi vi phạm và quy trình phối hợp phát hiện, xử lý nội dung trên các nền tảng xuyên biên giới, đồng thời làm rõ ranh giới giữa quyền tự do tín ngưỡng và hành vi lợi dụng tôn giáo.

Theo quy định hiện hành tại Thông tư 04/2023, tiền công đức chuyển khoản hoặc thanh toán điện tử phải được tiếp nhận qua tài khoản tại Kho bạc Nhà nước hoặc ngân hàng thương mại. Tiền mặt thì phải được ghi chép, kiểm đếm định kỳ và quản lý chặt chẽ. Tiền chưa sử dụng phải gửi vào tài khoản để bảo đảm an toàn, minh bạch.

Quốc hội dự kiến thông qua dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo sửa đổi theo quy trình một kỳ họp.

Sơn Hà