Bệnh Lyme: Cách phòng ngừa & chữa bệnh

Triệu chứng

Trong vòng 1-4 tuần sau khi bị cắn

Khoảng 70-80% trường hợp xuất hiện một vòng ban đỏ hình tròn tại vị trí vết cắn. Vết ban này lớn dần theo thời gian, có thể đạt đường kính 30 cm hoặc hơn.

• Vết ban có thể ấm khi chạm vào nhưng thường không ngứa và không đau
• Xuất hiện ở những vị trí khác trên cơ thể
• Có hình dạng một mảng đỏ hình tròn hoặc bầu dục, lan rộng từ vết ve cắn, thường có vùng nhạt màu ở giữa giống như mắt bò. Biểu hiện khác nhau tùy từng người, đặc biệt ở người có làn da sẫm màu

Ở giai đoạn này, một số người còn có triệu chứng giống cúm, bao gồm sốt, ớn lạnh, đau đầu, mệt mỏi, sưng hạch bạch huyết, đau khớp, đau nhức cơ

Triệu chứng khi nhiễm trùng lan rộng

Nếu không được điều trị sớm, sau vài tuần hoặc vài tháng, vi khuẩn có thể lan sang các bộ phận khác như khớp, tim, hệ thần kinh.

Người bệnh có thể xuất hiện thêm nhiều vết ban, kèm các đợt đau và yếu ở tay hoặc chân. Những triệu chứng khác bao gồm:

• Liệt cơ mặt
• Đau đầu kéo dài
• Giảm trí nhớ
• Tim đập nhanh
• Khó thở
• Chóng mặt
• Viêm não và tủy sống

Triệu chứng giai đoạn muộn

Đây là giai đoạn nghiêm trọng nhất, xảy ra khi không không điều trị hoặc điều trị không hiệu quả. Giai đoạn này thường xuất hiện nhiều tháng sau vết cắn ban đầu. Chúng có thể gồm:

• Viêm khớp, thường gặp nhất ở khớp gối
• Tổn thương dây thần kinh ngoại biên
• Lú lẫn
• Viêm cơ tim và rối loạn nhịp tim (ít gặp hơn)

Đường lây nhiễm

Bọ ve nhiễm vi khuẩn này khi hút máu các động vật mắc bệnh như hươu, nai hoặc chuột. Thời gian bọ ve bám trên cơ thể càng lâu thì nguy cơ mắc bệnh càng cao.

Bạn không thể mắc bệnh Lyme trực tiếp từ người nhiễm bệnh, thú cưng (trừ khi bọ ve cắn thú cưng sau đó đốt bạn), côn trùng như muỗi, ruồi, bọ chét, không khí, thức ăn hoặc nước uống.

Phân biệt

Sau khi bị bọ ve cắn, bạn có thể xuất hiện một nốt đỏ nhỏ giống vết muỗi đốt. Nếu nốt này tự biến mất sau vài ngày, thường không phải là dấu hiệu của bệnh Lyme.

Ngoài Lyme, bọ ve còn có thể truyền một bệnh khác gọi là STARI, với triệu chứng tương tự như mệt mỏi, đau đầu, sốt và đau cơ. Tuy nhiên, STARI thường khởi phát sớm hơn, chỉ gây một tổn thương da đơn lẻ, nhỏ và tròn hơn, đồng thời đáp ứng với kháng sinh nhanh hơn khi điều trị sớm.

Chẩn đoán

Bác sĩ có thể chẩn đoán dựa vào dấu hiệu lâm sàng, đặc biệt là vết ban hình mắt bò, tiền sử triệu chứng và khả năng tiếp xúc với bọ ve.

Xét nghiệm máu thường được thực hiện sau 3-4 tuần kể từ khi nghi ngờ phơi nhiễm. Trong một số trường hợp, có thể cần chọc dò dịch não tủy hoặc sinh thiết da để loại trừ bệnh khác.

Điều trị

Phần lớn các trường hợp bệnh Lyme có thể chữa khỏi bằng kháng sinh, đặc biệt nếu phát hiện sớm. Ở giai đoạn muộn, người bệnh có thể cần điều trị kháng sinh kéo dài hoặc truyền tĩnh mạch.

Phòng ngừa

Các biện pháp giảm nguy cơ mắc bệnh bao gồm:

• Tránh khu vực nhiều cỏ rậm, rừng cây, đặc biệt từ tháng 5 đến tháng 7
• Che kín da và da đầu khi đến nơi có nguy cơ bọ ve
• Dùng thuốc xua côn trùng có tính an toàn, có thể xịt trực tiếp trên da
• Xịt thuốc chứa permethrin lên quần áo (không bôi trực tiếp lên da)
• Sau khi ở ngoài trời, kiểm tra kỹ cơ thể và thú cưng
• Tắm rửa, gội đầu để loại bỏ bọ ve bám lỏng.

Bảo Bảo (Theo WebMD)