Cây cầu ‘mắc kẹt’ giữa lòng hồ Ia Ly, vì nước hồ thủy điện dâng vượt thiết kế

Dự án xây dựng cầu và đường hai đầu cầu từ bến du lịch xã Ia Chim đến xã Ya Ly (Quảng Ngãi), tổng vốn gần 170 tỉ đồng, khởi công từ tháng 9-2022, dự kiến hoàn thành cuối năm 2025. Tuy nhiên đến nay, công trình vẫn dang dở khi nhiều hạng mục quan trọng không thể triển khai do mực nước hồ Ia Ly dâng cao vượt thiết kế ban đầu.

Cây cầu chậm vì mặt bằng, rồi đến… mực nước hồ

Theo ghi nhận, phần mố cầu và đường dẫn phía xã Ya Ly đã cơ bản hoàn thành. Nhưng 5 trụ cầu chính từ T2 – T6 vẫn “đứng hình”. Nguyên nhân là mực nước lòng hồ luôn cao hơn cao trình thiết kế, khiến phương án thi công móng trụ không còn phù hợp.

Ban đầu, dự án được tính toán thi công trong điều kiện mực nước dâng khoảng 494m, phù hợp vào mùa khô. Tuy nhiên việc bàn giao mặt bằng kéo dài đã làm “lỡ nhịp” thi công. Mặt bằng đợt 1 đến cuối tháng 3-2023 mới bàn giao, chậm hơn 200 ngày; đợt 2 đến tháng 2-2024 mới hoàn tất, chậm khoảng 500 ngày.

Khi mặt bằng được bàn giao đầy đủ, điều kiện thực tế đã thay đổi. Đáng chú ý, sau khi Nhà máy thủy điện Ia Ly hoàn thành mở rộng và đưa vào vận hành cuối năm 2024, chế độ điều tiết nước trong lòng hồ biến động lớn.

Trong năm 2025, mực nước thực tế luôn cao hơn thiết kế từ gần 6 – 12m, có thời điểm vượt khoảng 17m so với cao trình đáy bệ trụ cầu. Mực nước duy trì ở mức cao khiến các giải pháp thi công dưới nước đã được phê duyệt không còn khả thi.

Việc huy động thiết bị, tổ chức thi công trong điều kiện này tiềm ẩn rủi ro cao, buộc nhà thầu phải giãn tiến độ để đảm bảo an toàn. Suốt nhiều tháng qua, công trường gần như “án binh bất động”, không phát sinh thêm khối lượng thi công đáng kể.

Kiến nghị điều chỉnh thiết kế để tiếp tục thi công

Trước tình trạng bế tắc, chủ đầu tư đã nhiều lần kiến nghị điều chỉnh thiết kế để phù hợp điều kiện thực tế.

Dự án ban đầu do Sở Xây dựng tỉnh Kon Tum (cũ) làm chủ đầu tư, sau khi sáp nhập thành tỉnh Quảng Ngãi mới, dự án được chuyển về Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông, dân dụng và công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi.

Sau khi tiếp nhận quản lý dự án, từ tháng 9-2025, chủ đầu tư đã đề xuất điều chỉnh kỹ thuật, đồng thời kiến nghị lùi thời gian hoàn thành đến cuối năm 2027.

Hai phương án được đưa ra. Phương án 1 giữ nguyên sơ đồ cầu 7 nhịp, tổng chiều dài 339m, nhưng chuyển móng trụ từ đài thấp sang đài cao để thích ứng với mực nước dâng; phương án 2 điều chỉnh thành cầu 8 nhịp, vẫn dài 339m, các trụ chính đều sử dụng móng đài cao.

“Chúng tôi tiếp nhận và không thể triển khai dự án được, thực tế khi còn ở chủ đầu tư cũ, mức nước dâng cao quá thiết kế, việc thi công cũng không được. Ngay từ khi tiếp nhận, chúng tôi đã có báo cáo rõ ràng bất cập nhưng Sở Xây dựng chưa điều chỉnh.

Việc điều chỉnh là cần thiết nếu muốn tiếp tục thi công. Nếu giữ nguyên thiết kế cũ, công trình không thể triển khai trong điều kiện mực nước hiện nay”, đại diện chủ đầu tư nói.

Tuy vậy sau nhiều tháng kiến nghị, các phương án điều chỉnh vẫn chưa được cấp có thẩm quyền chấp thuận. Dự án vì thế tiếp tục “kẹt cứng”, chưa có lối ra.

Chủ đầu tư hiện tại khẳng định không thể thi công với thiết kế ban đầu, quá nguy hiểm và không khả thi.