Một máy bay F/A‑18 Super Hornet của Mỹ cất cánh từ tàu sân bay trong khi tham gia chiến dịch không kích tại Iran (Ảnh: Reuters).
Hàng nghìn tên lửa và bom đạn đã được sử dụng
Khi chiến dịch quân sự mang mật danh “Cơn thịnh nộ sử thi” của Mỹ nhằm vào Iran bước sang tuần thứ tư, chi phí xung đột của Lầu Năm Góc đang tăng lên với tốc độ đáng kinh ngạc. Dù đạt được nhiều kết quả về mặt chiến thuật và phá hủy hàng loạt mục tiêu quân sự của Iran, chiến dịch này đang trở thành một trong những hoạt động quân sự tốn kém nhất của Mỹ trong nhiều năm gần đây.
Theo các phân tích quân sự, việc tính toán chi phí chính xác của một chiến dịch quân sự đang diễn ra luôn rất phức tạp. Phần lớn ngân sách thực tế nằm trong các khoản “chi phí vận hành và hỗ trợ”, bao gồm chi phí duy trì tàu chiến, máy bay, nhân lực và hậu cần. Những khoản này thường đã nằm sẵn trong ngân sách quốc phòng thường niên, khiến việc tách riêng chi phí chiến tranh trở nên khó khăn.
Do đó, các nhà phân tích thường tập trung vào những yếu tố dễ tính toán hơn như lượng vũ khí tiêu hao, tổn thất khí tài và các thiết bị quân sự bị phá hủy trong chiến đấu.
Trong giai đoạn đầu của chiến dịch, quân đội Mỹ đã triển khai một lượng hỏa lực khổng lồ nhằm vào các mục tiêu quân sự của Iran. Trong 100 giờ đầu tiên, lực lượng Mỹ đã phóng hàng nghìn quả đạn thuộc ít nhất 11 loại vũ khí khác nhau, bao gồm tên lửa hành trình BGM-109 Tomahawk, bom dẫn đường JDAM GBU-31/32/38, tên lửa chống tăng AGM-114 Hellfire, tên lửa chống radar AGM-88 HARM và AARGM-ER, tên lửa đạn đạo chiến thuật ATACMS, cùng bom xuyên phá hạng nặng GBU-57.
Chi phí xung đột tăng vọt theo từng tuần
Theo ước tính của các chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, chỉ riêng 100 giờ đầu tiên của chiến dịch đã tiêu tốn khoảng 5,6 tỷ USD, tương đương chi phí đóng một tàu sân bay lớp Nimitz.
Khi chiến dịch tiếp tục leo thang, chi phí quân sự tăng nhanh theo từng ngày giao tranh. Các báo cáo từ Lầu Năm Góc cho thấy chỉ trong 6 ngày đầu tiên, tổng chi phí chiến tranh đã lên tới khoảng 11,3-12,7 tỷ USD.
Đến ngày thứ 12, con số này đã tăng lên khoảng 16,5-17 tỷ USD, chủ yếu do lượng vũ khí tiêu hao ngày càng lớn và các chiến dịch không kích được mở rộng sâu vào lãnh thổ Iran.
Dựa trên tốc độ tiêu hao ngân sách này, các nhà phân tích ước tính rằng sau 3 tuần giao tranh, tức khoảng 21 ngày, tổng chi phí chiến dịch có thể đã chạm ngưỡng gần 30 tỷ USD.
Tính đến 20/3, một số báo cáo cho thấy chi phí xung đột của Mỹ đã vượt 18 tỷ USD chỉ trong chưa đầy ba tuần và vẫn tiếp tục tăng khi các cuộc tấn công mới được triển khai.
Nếu chiến dịch tiếp tục kéo dài với nhịp độ hiện tại, tổng chi phí có thể nhanh chóng vượt mốc 30 tỷ USD, chưa kể các khoản chi bổ sung cho việc sửa chữa cơ sở hạ tầng quân sự, bồi thường thiệt hại và thay thế khí tài bị phá hủy.
Tổn thất khí tài và hệ thống quân sự
Ngoài chi phí vũ khí tiêu hao, chiến dịch còn gây ra những tổn thất đáng kể về khí tài quân sự.
Theo các báo cáo nguồn mở, các cuộc phản công của Iran đã gây thiệt hại cho nhiều cơ sở quân sự của Mỹ tại Trung Đông. Một số hệ thống radar cảnh báo sớm trị giá khoảng 1,1 tỷ USD đã bị tên lửa Iran phá hủy tại căn cứ Al-Udeid ở Qatar. Ba tiêm kích F-15E Strike Eagle cũng bị bắn hạ trong một sự cố hỏa lực đồng minh gần Kuwait, với tổng giá trị ước tính khoảng 282 triệu USD.
Ngoài ra, ít nhất 3 máy bay không người lái MQ-9 Reaper đã bị bắn rơi, gây tổn thất khoảng 90 triệu USD. Một số hệ thống radar của tổ hợp phòng thủ tên lửa THAAD cũng bị phá hủy, mỗi hệ thống có giá trị lên tới 500 triệu USD.
Những tổn thất này làm gia tăng đáng kể chi phí, bởi việc thay thế các hệ thống radar, máy bay chiến đấu hoặc máy bay không người lái thường tốn hàng trăm triệu USD cho mỗi đơn vị.
Áp lực ngân sách và tranh cãi chính trị tại Mỹ
Chi phí xung đột tăng nhanh cũng đang gây ra tranh cãi tại Mỹ. Lầu Năm Góc đã đề xuất một gói ngân sách bổ sung lên tới 200 tỷ USD nhằm tái bổ sung kho vũ khí, tăng sản lượng tên lửa và chuẩn bị cho các kịch bản xung đột kéo dài.
Đề xuất này lập tức vấp phải sự phản đối từ nhiều nghị sĩ tại Quốc hội, đặc biệt trong bối cảnh nợ công của Mỹ đã vượt 39 nghìn tỷ USD. Các nhà lập pháp yêu cầu chính quyền phải giải trình rõ ràng hơn về mục tiêu chiến lược và thời hạn của chiến dịch quân sự.
Trong khi đó, giới phân tích cảnh báo rằng chi phí thực sự của cuộc xung đột có thể còn cao hơn nhiều so với các con số hiện tại, bởi những khoản chi như điều trị thương binh, bồi thường thiệt hại, tái trang bị và duy trì lực lượng trong khu vực thường chỉ được tính toán sau khi chiến tranh kết thúc.
Với nhịp độ chiến sự hiện nay, chiến dịch “Cơn thịnh nộ sử thi” đang nhanh chóng trở thành một chiến dịch quân sự tiêu tốn ngân sách khổng lồ, cho thấy cái giá tài chính khổng lồ của các cuộc xung đột hiện đại, nơi mỗi quả tên lửa phóng đi đều có thể trị giá hàng triệu USD.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/chien-dich-khong-kich-iran-da-tieu-ton-bao-nhieu-tien-cua-my-20260323104111016.htm

