Iran tập kích Israel (Ảnh: Alamy).
Che giấu khí tài
Theo số liệu thống kê từ các nguồn tin quân sự, tỷ lệ các cuộc tấn công của Iran trên khắp Trung Đông đang chững lại ở mức ổn định sau khi sụt giảm mạnh vào đầu cuộc chiến với Mỹ và Israel.
Vào đầu cuộc chiến, Iran đã bắn hàng trăm tên lửa đạn đạo. Chỉ trong vòng vài ngày, số lượng trung bình các cuộc tấn công bắt đầu lao dốc khi máy bay chiến đấu của Mỹ và Israel phá hủy hàng loạt bệ phóng tên lửa của Iran.
Đầu tuần này, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho biết “hỏa lực của Mỹ chỉ có tăng lên” trong khi của Iran “đang giảm xuống”.
Tuy nhiên, đà sụt giảm mạnh của các cuộc tấn công hiện đã chạm tới một ngưỡng ổn định. Các số liệu cho thấy quân đội Iran có thể đã tìm thấy một mức độ nhất quán nhất định trong các vụ phóng.
Các nhà phân tích cảnh báo, Mỹ có thể phải đối mặt với hiệu suất giảm dần khi lực lượng Iran thích nghi và che giấu các bệ phóng. Xu hướng này cũng cho thấy Iran đang bảo toàn kho vũ khí còn lại, giữ lại các tên lửa tinh vi hơn và chuyển sang các đợt không kích chính xác, chọn lọc hơn nhằm vào các mục tiêu có giá trị cao hơn.
Theo dữ liệu được tổ chức nghiên cứu Silverado Policy Accelerator tổng hợp, mức trung bình động 3 ngày cho thấy 567 thiết bị bay không người lái và 215 tên lửa của Iran đã phóng tính từ ngày mở đầu cuộc chiến. Các số liệu này được dẫn nguồn từ dữ liệu do quân đội Israel (IDF) và chính phủ các quốc gia Vùng Vịnh công bố.
Một tuần sau khi cuộc xung đột bắt đầu, vào ngày 6/3, mức trung bình đã giảm xuống còn 40 tên lửa và 155 thiết bị bay không người lái khi Mỹ và Israel định vị cũng như phá hủy một lượng lớn bệ phóng và các khí tài quân sự khác của Iran. Đến ngày 15/3, IDF báo cáo 70% bệ phóng tên lửa đạn đạo của Iran đã bị phá hủy. Đến ngày 26/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết khoảng 90% hệ thống tên lửa và bệ phóng của Iran đã bị vô hiệu hóa.
Dmitri Alperovitch, người sáng lập Silverado, cho biết mặc dù “có một số đợt tăng đột biến”, số lượng tên lửa của Iran đã đạt mức trung bình từ 30 đến 35 quả mỗi ngày kể từ 11/3. Trong khi đó, con số tương tự đối với thiết bị bay không người lái có xu hướng duy trì ở mức từ 65 đến 70 trong cùng giai đoạn.
“Tôi nghĩ rõ ràng khả năng phóng của họ đã bị ảnh hưởng ngay từ đầu, nhưng tôi nghĩ họ cũng có lẽ đang bảo toàn những gì mình có”, ông Alperovitch nói.
Philip Ingram, một nhà phân tích quốc phòng và cựu đại tá tình báo quân đội Anh, cho biết người Iran có khả năng bảo vệ một số bệ phóng còn lại vì chúng có tính cơ động. Điều này cho phép Iran di chuyển các đơn vị pháo binh đi nơi khác để tránh bị phát hiện, trong chiến thuật được gọi là “bắn và chạy”.
“Nếu bạn rơi vào tình thế mà Iran đang cẩn thận che giấu các bệ phóng và tên lửa, thì rất khó để tấn công họ”, ông Ingram nhận định.
Nhắm vào các mục tiêu có giá trị hơn
Máy bay E-3 của Mỹ bị phá hủy sau cuộc tập kích của Iran (Ảnh: Reuters).
Mặc dù Iran tấn công ít hơn, nhưng có vẻ như họ đang đánh vào các mục tiêu có giá trị cao hơn. Tuần trước, lực lượng Iran đã phá hủy một hệ thống cảnh báo và chỉ huy trên không E-3 Sentry quý giá của Mỹ trong một cuộc tấn công vào căn cứ không quân Prince Sultan ở Ả rập Xê út.
Trong những tuần gần đây, Iran đã xoay xở để đánh trúng các cơ sở hạ tầng quân sự quan trọng của Mỹ, bao gồm các hệ thống radar, cũng như cơ sở hạ tầng dầu khí then chốt trên khắp Vùng Vịnh và các cơ sở năng lượng ở Israel.
Kelly Grieco, một chuyên gia cao cấp tại Trung tâm Stimson, một tổ chức nghiên cứu có trụ sở tại Washington, cho biết Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) dường như đã đưa ra một “lựa chọn có tính toán” để thay đổi chiến lược và chọn các đợt bắn phá “nhỏ hơn, được nhắm mục tiêu chính xác hơn vào các mục tiêu cụ thể có giá trị cao”.
Bà Grieco cho rằng Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã tập trung quá nhiều vào khối lượng không kích tại Iran như một cách để chứng minh thành công của mình trong cuộc chiến.
Tehran cũng biết rằng cuộc chiến càng kéo dài và eo biển Hormuz càng đóng cửa lâu, điều đó càng gây ra tác động kinh tế lớn hơn cho Mỹ và các đồng minh.
Benjamin Friedman, giám đốc chính sách tại Defense Priorities, một tổ chức nghiên cứu ở Washington, cho biết: “Tôi nghĩ họ đang bảo toàn tên lửa để cố gắng tiếp tục kéo dài mọi việc”.
Tuy nhiên, có lẽ chỉ những nhân vật cấp cao trong IRGC mới biết họ có bao nhiêu vũ khí có khả năng sử dụng. Không có cách nào để dự đoán khi nào kho dự trữ của Iran sẽ cạn kiệt.
Trong khi Mỹ tuyên bố đã làm suy giảm đáng kể năng lực quân sự của Iran, người phát ngôn của cơ quan chỉ huy tác chiến cấp cao nhất của Iran cho biết Mỹ và Israel không biết về các năng lực “rộng lớn và mang tính chiến lược” của Tehran.
Trung tá Ebrahim Zolfaqari, người phát ngôn của Bộ Tư lệnh Trung ương Khatam al-Anbiya, hôm 2/4 nhấn mạnh rằng Mỹ và Israel đã nhắm vào những cơ sở không quan trọng.
“Việc sản xuất vũ khí quân sự chiến lược của chúng tôi diễn ra ở những nơi mà các ông không biết và sẽ không bao giờ có thể tiếp cận”, ông nhắc lại.
Nguồn: https://dantri.com.vn/the-gioi/chien-thuat-cua-iran-doi-pho-voi-cuoc-tan-cong-keo-dai-cua-my-israel-20260402182626690.htm
