(PLO)- Liên quan đến nhà đất công tại địa chỉ 318/82 đường Phạm Văn Hai, cơ quan điều tra đã đề nghị truy tố thêm ba cựu cán bộ quận Tân Bình, TP.HCM (cũ).
Vừa qua, Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM đã hoàn tất kết luận điều tra, đề nghị truy tố đối với ba bị can Trần Tấn Ba (cựu Giám đốc Công ty Dịch vụ Công ích quận Tân Bình); Phạm Quang Thiều (cựu Công chức Địa chính Xây dựng phường 5 quận Tân Bình); Nguyễn Thị Hồng Hạnh (cựu Trưởng phòng Quản lý đô thị quận Tân Bình) về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát lãng phí.
Nhiều cán bộ vướng lao lý
Đây là diễn biến tiếp theo sau khi cơ quan tố tụng mở rộng điều tra sai phạm liên quan đến vụ án xảy ra vào năm 2024 khi các cựu cán bộ ở quận Tân Bình (cũ) cấp sổ hồng trái quy định đối với nhà, đất công tại địa chỉ 318/82 đường Phạm Văn Hai (phường 5 quận Tân Bình cũ) gây thất thoát tài sản Nhà nước gần 9 tỉ đồng (thời điểm tháng 8-2018).
Theo kết luận điều tra, nhà đất tại địa chỉ 318/82 đường Phạm Văn Hai thuộc sở hữu, sử dụng của UBND TP.HCM.
Trong khoảng thời gian từ năm 1994 – 2004, Phòng Quản lý đô thị và Công ty Dịch vụ công ích quận Tân Bình thực hiện theo chức năng, nhiệm vụ được giao về công tác quản lý nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước, phối hợp UBND Phường 5 kiểm tra thực tế căn nhà 318/82, phát hiện Nguyễn Thị Kim T. sử dụng căn nhà trái phép nên tham mưu UBND quận Tân Bình ban hành Quyết định số 01/QĐ-UB ngày 3-9-2004 thu hồi căn nhà nêu trên.
Quyết định 01 cần phải được thi hành nhưng Phòng Quản lý đô thị, Công ty Dịch vụ công ích, UBND Phường 5 (cũ) đã không thực hiện hết chỉ đạo của UBND quận dẫn đến việc không có biện pháp thu hồi, quản lý.
Cơ quan điều tra xác định đây là nguyên nhân dẫn đến việc năm 2018, Nguyễn Thái Học (bị cáo trong giai đoạn 1 của vụ án) dùng thủ đoạn, cùng với 7 cựu cán bộ của quận Tân Bình (cũ) đã hợp thức hoá căn nhà trên sang cho tư nhân và được cấp sổ hồng đứng tên Nguyễn Thái Học.
Hệ quả, 7 cựu cán bộ của quận Tân Bình trong giai đoạn 1 của vụ án có sai phạm trong việc cấp sổ hồng cho Nguyễn Thái Học đã phải nhận mức án từ 3 năm đến 10 năm 6 tháng tù.
7 năm sau nghỉ hưu, tài sản công bị thất thoát
Trong ba bị can bị đề nghị truy tố ở giai đoạn 2 của vụ án, với các bị can Nguyễn Thị Hồng Hạnh và Phạm Quang Thiều cơ quan điều tra xác định là đã không thực hiện, thực hiện không đầy đủ nhiệm vụ được giao trong việc theo dõi, chỉ đạo tổ chức thực hiện quyết định thu hồi, từ đó căn nhà tại địa chỉ 318/82 không được kiểm tra, thống kê, quản lý, sử dụng cho mục đích công ích, là nguyên nhân gây thất thoát tài sản Nhà nước.
CQĐT ghi nhận các bị cáo đều chưa có tiền án, tiền sự; thành khẩn khai báo, tích cực hợp tác với cơ quan điều tra nên xem xét áp dụng các tình tiết giảm nhẹ cho các bị can. Trong đó có tình tiết bị can Trần Tấn Ba (sinh năm 1951) là người từ đủ 70 tuổi trở lên.
Đối với bị can Trần Tấn Ba, CQĐT xác định với vai trò là Giám đốc Công ty Dịch vụ công ích quận Tân Bình (nghỉ hưu từ tháng 2-2011, trước thời điểm căn nhà công bị sang tên cho tư nhân năm 2018) chịu trách nhiệm chỉ đạo thực hiện việc quản lý, sử dụng, cho thuê nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước đã ký văn bản đề xuất UBND quận Tân Bình thu hồi căn nhà trên.
Đồng thời, ông Ba cũng là người tiếp nhận Quyết định số 05/QĐ-UB (quyết định của UBND quận bác đơn khiếu nại, giữ nguyên Quyết định 01), mặc dù đã giao cho đội trưởng đội quản lý nhà theo dõi thực hiện nhưng đã không thực hiện, thực hiện không đầy đủ nhiệm vụ được giao trong việc theo dõi, phối hợp với Phòng QLĐT tổ chức thực hiện Quyết định thu hồi căn nhà 318/82, là nguyên nhân dẫn đến thất thoát tài sản Nhà nước.
Trước đó, trong giai đoạn 1 của vụ án, tại bản án sơ thẩm số 584/2024 và bản án phúc thẩm số 453/2025, HĐXX nhận định 7 cựu cán bộ quận Tân Bình (cũ) là các cá nhân có chức vụ, quyền hạn, được giao thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước về đất đai, quản lý tài sản công. Chịu trách nhiệm đề xuất, tham mưu cho UBND quận Tân Bình thụ lý, giải quyết hồ sơ cấp sổ hồng đối với nhà đất 318/82.
Tuy nhiên, các bị cáo này đã áp dụng sai quy định pháp luật về đất đai, cố ý làm trái quy định về tiếp nhận, kiểm tra giấy tờ, tài liệu không đủ thành phần, xác định sai nguồn gốc đất, không đủ điều kiện, thuộc trường hợp phải từ chối tiếp nhận giải quyết dẫn đến cấp sổ hồng trái quy định, gây thất thoát tài sản Nhà nước.
Cân nhắc khi tạm giam người trên 70 tuổi
Trong vụ án này, bị can Trần Tấn Ba (74 tuổi) bị khởi tố và bắt tạm giam từ tháng 11-2025. Từ đó, vấn đề được đặt ra là việc áp dụng biện pháp tạm giam đối với một người lớn tuổi, có nơi cư trú rõ ràng, chưa có tiền án tiền sự liệu có cần thiết hay không?
Theo quy định tại, Khoản 4, Điều 119 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) thì đối với bị can, bị cáo là phụ nữ có thai hoặc đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi, là người già yếu, người bị bệnh nặng mà có nơi cư trú và lý lịch rõ ràng thì không tạm giam mà áp dụng biện pháp ngăn chặn khác.
Tuy nhiên có 4 trường hợp ngoại lệ nhóm chủ thể trên vẫn bị áp dụng biện pháp tạm giam là: (1) Bỏ trốn và bị bắt theo quyết định truy nã; (2) Tiếp tục phạm tội; (3) Có hành vi mua chuộc, cưỡng ép, xúi giục người khác khai báo gian dối; tiêu hủy, giả mạo chứng cứ, tài liệu, đồ vật của vụ án, tẩu tán tài sản liên quan đến vụ án…(4) Bị can, bị cáo về tội xâm phạm an ninh quốc gia và có đủ căn cứ xác định nếu không tạm giam đối với họ thì sẽ gây nguy hại đến an ninh quốc gia.
Vậy vấn đề đặt ra là người như thế nào là người già yếu. Căn cứ vào hướng dẫn tại Nghị quyết 03/2024 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao và Thông tư liên tịch số 04/2021/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BCA-BQP thì người đã quá già yếu được giải thích là Người đã quá già yếu là người từ 70 tuổi trở lên hoặc người từ 60 tuổi trở lên nhưng thường xuyên ốm đau.
Do đó, nếu không rơi vào bốn trường hợp ngoại lệ như đã nêu ở trên, căn cứ vào các quy định trên và căn cứ vào lý lịch bị can được cơ quan điều tra xác minh thì bị can trên 70 tuổi, chưa có tiền án tiền sự, có nơi cư trú rõ ràng, là người già yếu nên đủ điều kiện để áp dụng khoản 4 Điều 119 (thay đổi biện pháp tạm giam).
Luật sư NGUYỄN TRI ĐỨC, Đoàn Luật sư TP.HCM
Nguồn: https://plo.vn/cuu-giam-doc-vuong-lao-ly-sau-14-nam-ve-huu-post897855.html
