Đề xuất 5 bậc nghề nghiệp viên chức

Bộ Nội vụ đang lấy ý kiến nhân dân đối với dự thảo Nghị định quy định về vị trí việc làm viên chức, trong đó đưa ra nhiều điểm mới đáng chú ý liên quan đến phân bậc nghề nghiệp, cơ chế tiền lương và quản lý dữ liệu.

Đáp ứng khung năng lực và phạm vi trách nhiệm

Một trong những nội dung nổi bật là việc bổ sung khái niệm “bậc nghề nghiệp” của vị trí việc làm. Theo dự thảo, đây là mức độ phát triển nghề nghiệp của viên chức trong cùng một vị trí, được xác định dựa trên độ phức tạp của nhiệm vụ, kết quả công việc, mức độ đáp ứng khung năng lực và phạm vi trách nhiệm. Viên chức được xếp vào từng bậc cụ thể phù hợp năng lực, nhưng việc thay đổi bậc không làm thay đổi vị trí việc làm.

Đáng chú ý, dự thảo không duy trì hệ thống chức danh nghề nghiệp viên chức như một hệ thống độc lập song song, mà tích hợp các tiêu chuẩn chuyên môn, điều kiện hành nghề vào yêu cầu của từng bậc nghề nghiệp. Cách tiếp cận này nhằm bảo đảm cơ hội thăng tiến nhưng gắn chặt với hiệu quả công việc. 

Về mối quan hệ giữa vị trí quản lý và chuyên môn, dự thảo quy định viên chức giữ chức vụ quản lý vẫn phải duy trì và phát triển năng lực chuyên môn. Nhiệm vụ chuyên môn của vị trí quản lý được xây dựng trên nền tảng vị trí chuyên môn tương ứng. Việc xếp lương của viên chức quản lý tiếp tục căn cứ vào chức danh chuyên môn đang giữ, bảo đảm phù hợp năng lực và yêu cầu công việc.

Bảo đảm ổn định, tránh xáo trộn

Dự thảo cũng đưa ra quy định về tỉ lệ bố trí viên chức theo từng bậc nghề nghiệp. Đối với đơn vị sự nghiệp công lập do ngân sách bảo đảm toàn bộ chi thường xuyên, tỉ lệ viên chức ở bậc cao nhất không vượt quá 1/3 tổng biên chế của vị trí việc làm, trừ trường hợp đặc thù. Trong khi đó, các đơn vị tự chủ tài chính được chủ động xác định tỉ lệ theo nhu cầu và khả năng chi trả, không bị khống chế cứng.

Liên quan đến chuyển đổi số, dự thảo yêu cầu các bộ, ngành và địa phương kết nối, cập nhật, chia sẻ dữ liệu về vị trí việc làm nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.

Về tiền lương, dự thảo đưa ra cơ chế chuyển tiếp trong thời gian chưa áp dụng chính sách lương mới. Theo đó, hệ số và bậc lương hiện hành tiếp tục được sử dụng làm căn cứ xếp lương. Viên chức tuyển dụng theo Luật Viên chức năm 2025 sẽ được xếp lương theo 5 bậc nghề nghiệp, tương ứng với các ngạch từ nhân viên đến chuyên viên cao cấp.

Đối với viên chức đang hưởng lương theo hạng chức danh nghề nghiệp, dự thảo quy định chuyển sang bậc nghề nghiệp tương ứng và giữ nguyên hệ số lương hiện hưởng. Quy định này nhằm bảo đảm ổn định, tránh xáo trộn trong quá trình chuyển đổi sang mô hình quản lý mới.