Đề xuất miễn thuế, tăng trần giá vé để hàng không vượt ‘bão dầu’

Hãng bay đội thêm hàng nghỉn tỉ chi phí mỗi tháng vì thiếu dầu

Theo báo cáo của Cục Hàng không Việt Nam vừa gửi Bộ Xây dựng, hiện tại Việt Nam đang có 5 đơn vị cung cấp nhiên liệu hàng không là Skypec, Petrolimex Aviation, TAPETCO, NAFSC và Tập đoàn Nhiên liệu hàng không Đông Dương. Trong đó, Skypec và Petrolimex Aviation là hai đơn vị chủ lực, cung cấp phần lớn nhiên liệu hàng không cho các hãng hàng không Việt Nam và nước ngoài khai thác tại Việt Nam. 

Skypec và Petrolimex Aviation thông tin các đơn vị này đảm bảo được việc cung cấp xăng dầu cho các hãng hàng không đến hết 31.3 theo kế hoạch và hợp đồng. Mặc dù các đơn vị đã triển khai việc mua hàng để phục vụ cho tháng 4, song các đối tác cung cấp ở Singpore, Thái Lan, Trung Quốc đang trì hoãn việc giao hàng vì nhiều lý do và có thể áp dụng ngay điều khoản Bất khả kháng (Force Majuere) để chấm dứt hợp đồng. 

Do vậy, Cục Hàng không đánh giá nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu hàng không cung cấp cho hãng hàng không Việt Nam ngay từ đầu tháng 4 và các tháng tiếp theo là hiện hữu. 

Hiện tại, Skypec, Petrolimex Aviation, Tapetco đang tìm kiếm các nguồn cung cấp khác, chấp nhận mức giá cao để phục vụ cho kế hoạch sản xuất kinh doanh trong tháng 4 và các tháng sau đó. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện tại, việc tìm được nhà cung cấp mới là khó khả thi. 

Bên cạnh đó, nguồn cung cấp nội địa từ hai nhà máy lọc dầu là Nghi Sơn và Dung Quất cũng khó có thể ngay lập tức nâng công suất sản xuất JetA1 do còn phải cân đối với các sản phẩm xăng dầu khác để đảm bảo hoạt động của nền kinh tế. Chưa kể, theo Petrolimex Aviation, các nhà máy này cũng có kế hoạch bảo trì trong các tháng 3 – tháng 4 và dự kiến tạm dừng hoạt động trong 10 ngày/tháng.

Đối với các hãng hàng không Việt Nam, giá nhiên liệu chiếm tỷ trọng rất lớn trong chi phí vận hành. Thông thường chi phí nhiên liệu bay đang chiếm khoảng 35 – 40% tổng chi phí vận hành của các hãng hàng không, tùy thuộc vào độ tuổi đội bay, hiệu suất khai thác và loại đường bay. 

Việc phải điều chỉnh lộ trình bay tránh không phận đóng (bay xa thêm, bay vòng) cũng làm tăng thời gian bay, tiêu hao nhiên liệu, chi phí làm thêm giờ của tổ bay và bảo dưỡng, sẽ càng làm giảm lợi nhuận của hoạt động kinh doanh hàng không. Ngoài ra, chi phí gián tiếp cũng gia tăng: Phí bay qua hành lang thay thế và phụ phí rủi ro bảo hiểm bay đều tăng vọt do đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng. 

Tổng hợp báo cáo từ các hãng hàng không, Cục Hàng không nêu: Với mức giá dầu Jet A-1 khoảng 200 – 230 USD/thùng như những ngày vừa qua, chi phí khai thác của Vietnam Airlines sẽ tăng thêm khoảng 50 – 60%/tháng so với trước xung đột. Con số này của Sun PhuQuoc là 30%. Còn đối với VietJet Air, với quy mô khai thác như hiện tại, chi phí khai thác của hãng sẽ tăng thêm 2.000 tỉ đồng mỗi tháng. 

“Giá nhiên liệu tăng cao khiến các đường bay không còn hiệu quả, nhiều đường bay sẽ rơi vào tình trạng càng bay càng lỗ do không bù đắp được chi phí nhiên liệu phát sinh. Do vậy, các hãng hàng không Việt Nam đang phải rà soát lại hoạt động khai thác, bố trí xắp xếp lại lịch bay từ tháng 4 để giảm tiêu hao nhiên liệu cũng như tránh việc hủy chuyến do bị gián đoạn cung ứng nhiên liệu hàng không. Bên cạnh đó, các cảng hàng không, các đơn vị cung cấp dịch vụ phục vụ mặt đất cũng chịu tác động lớn đến hoạt động khai thác trước nguy cơ sụt giảm số chuyến bay, chi phí dầu Diesel tăng đột biến dẫn đến chi phí vận hành phương tiện, thiết bị tại cảng hàng không tăng cao” – Cục Hàng không báo cáo.

Đề xuất loạt chính sách đặc biệt

Trước diễn biến phức tạp của tình hình chiến sự, để giảm thiểu những tác động từ diễn biến giá nhiên liệu có xu hướng gia tăng và bảo đảm khả năng duy trì hoạt động khai thác của các hãng hàng không Việt Nam, Cục Hàng không kiến nghị Bộ Xây dựng sớm đề xuất với các Bộ ngành liên quan và báo cáo Chính phủ, Quốc hội xem xét sớm ban hành Nghị định sửa đổi thuế xuất nhập khẩu ưu đãi (MFN) với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào.

Đồng thời, kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét miễn 100% thuế bảo vệ môi trường đối với đến hết tháng 5; Bổ sung nhiên liệu bay vào danh mục hàng hóa được giảm VAT từ 10% xuống mức phù hợp; Cho phép áp dụng thu phụ thu nhiên liệu hàng không đối với vé máy bay nội địa với cơ chế điều chỉnh linh hoạt theo các mức giá nhiên liệu hàng không thực tế. 

Đặc biệt, Cục kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các Bộ ngành liên quan xem xét việc điều chỉnh giá trần trên các đường bay nội địa trong trường hợp cần thiết để duy trì hoạt động khai thác hàng không. 

Bên cạnh đó, cơ quan có thẩm quyền được đề xuất thông qua chính sách giảm 50% phí trong lĩnh vực hàng không như phí cất hạ cánh, điều hành bay (tương tự như giai đoạn Covid – 19); các Bộ ngành – Bộ Tài chính tiếp tục nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ về thuế, phí liên quan đến các doanh nghiệp hàng không. Ngoài ra, ngành hàng không mong muốn Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có chính sách hỗ trợ tài chính, tăng giới hạn tín dụng, tăng mức bảo lãnh L/C cho các các doanh nghiệp cung cấp nhiên liệu hàng không Việt Nam để đảm bảo nguồn cung và các doanh nghiệp vận tải hàng không bổ sung nguồn lực cần thiết để duy trì hoạt động khai thác…