Bản Văng Lin, xã Yên Hòa (Nghệ An) vừa tổ chức lễ hội đền Tả Đên với điểm nhấn là hoạt động bắt cá mát trên suối tự nhiên Khe Chon, thu hút đông đảo người dân, du khách tham gia.
Hàng chục người dân bản Văng Lin đã tập trung bên dòng suối Khe Chon. Khi hiệu lệnh vang lên, họ cùng xuống suối, người dùng chài, người dùng lưới, khéo léo vây bắt cá. Tiếng reo hò, tiếng cười nói hòa cùng tiếng nước suối chảy, tạo nên một bức tranh mùa xuân đầy sức sống giữa núi rừng.
Người dân bản Văng Lin tham gia bắt cá mát trên suối Khe Chon (Ảnh: Nguyễn Phê).
Cá mát, loài cá đặc sản sinh sống tự nhiên trong các khe suối vùng cao. Sau khi đánh bắt, cá được chế biến thành nhiều món ăn dân dã, mọi người quây quần thưởng thức ngay bên bờ suối trong không khí ấm áp của ngày hội đầu xuân.
Lễ hội còn có sự xuất hiện của các cô gái Thái trong trang phục truyền thống. Những chiếc áo, váy thêu hoa văn tinh tế cùng thắt lưng xanh, đỏ nổi bật giữa sắc cờ hoa và không khí xuân, làm cho ngày hội bản mường thêm phần sinh động.
Những cô gái Thái trong trang phục truyền thống tại lễ hội bắt cá mát ở bản Văng Lin (Ảnh: Nguyễn Phê).
Ông Đậu Đức Truyền, Chủ tịch UBND xã Yên Hòa, cho biết đoạn suối Khe Chon dài khoảng 1km đã được đưa vào hương ước của bản Văng Lin từ năm 2021 để bảo vệ nguồn cá mát tự nhiên. Trong đó, khoảng 500m được phép tổ chức bắt cá vào dịp lễ hội đền Văng Lin hằng năm.
Không chỉ riêng Văng Lin, các bản Tạt, Lườm, Trung Thắng và Xốp Khấu trên địa bàn xã Yên Hòa cũng có những đoạn suối được cộng đồng bảo vệ đàn cá mát tự nhiên từ năm 2022.
Việc khai thác cá được thực hiện có kiểm soát, chỉ bằng các phương thức truyền thống như chài, lưới, nơm, nhằm vừa tạo sinh kế cho người dân, vừa đảm bảo đàn cá tiếp tục sinh sản và sinh trưởng. Các trường hợp sử dụng kích điện để đánh bắt sẽ bị xử lý theo quy định.
“Trong dịp lễ hội đền Văng Lin, đoạn suối này được bản bán quyền khai thác với giá khoảng 12 triệu đồng. Cá mát đánh bắt tại bản thường được bán với giá 250.000-260.000 đồng/kg, còn khi thương lái bán ra thị trường có thể lên tới 300.000-350.000 đồng/kg”, ông Truyền thông tin.
Sau khi bắt được cá mát, bà con bản Văng Lin quây quần liên hoan bên bờ suối (Ảnh: Nguyễn Phê).
Ông Lộc Văn Phòng, Bí thư Chi bộ, Trưởng Ban công tác Mặt trận bản Văng Lin, cho biết hoạt động bắt cá mát đã trở thành nét sinh hoạt văn hóa quen thuộc của người dân địa phương mỗi dịp đầu năm. Việc bảo vệ đàn cá mát đã được đưa vào hương ước của bản, người dân cùng nhau quản lý và không khai thác bừa bãi. Quanh năm, bà con không đánh bắt trên đoạn suối được khoanh vùng bảo vệ, chỉ đến dịp lễ hội hoặc những thời điểm được cộng đồng thống nhất mới tổ chức bắt cá.
“Việc bảo vệ đàn cá mát là trách nhiệm chung của cả bản. Nếu phát hiện ai sử dụng kích điện hay các hình thức khai thác tận diệt, bà con sẽ nhắc nhở, báo chính quyền để xử lý. Nhờ vậy, nhiều năm nay cá trên suối Khe Chon vẫn sinh trưởng tốt”, ông Phòng chia sẻ.
Lễ hội bắt cá mát trên suối Khe Chon không chỉ mang lại không khí vui xuân rộn ràng mà còn góp phần giữ gìn nét văn hóa truyền thống của bản làng vùng cao Nghệ An, nâng cao ý thức cộng đồng trong việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản tự nhiên.
Nguồn: https://dantri.com.vn/du-lich/doan-suoi-tu-nhien-chi-duoc-bat-ca-khi-cong-dong-thong-nhat-20260309143034881.htm
