Dùng chính sách tài khóa để ổn định giá xăng dầu

Những diễn biến này đòi hỏi Chính phủ phải có những thông điệp mạnh mẽ để cắt bỏ tâm lý kỳ vọng lạm phát và tình trạng đầu cơ tích trữ. 

Chúng ta cần nỗ lực giữ giá xăng dầu ổn định bằng mọi giá! Vì thế đây không phải lúc để chần chừ mà phải phản ứng nhanh, chấp nhận giảm thuế phí để kìm giữ giá xăng dầu, bảo vệ thành quả kinh tế từ đầu năm.

Thực tế, trong hai tháng đầu năm, tình hình kinh tế – xã hội cả nước rất khả quan, từ sản xuất công nghiệp, thu hút du lịch đến xuất nhập khẩu đều tăng trưởng tốt. Tuy nhiên, những diễn biến mới đây tại khu vực Trung Đông, đặc biệt là xung đột giữa Iran và Israel, đang đặt ra những thách thức lớn.

Xung đột này nếu kéo dài sẽ tác động trực tiếp đến giá xăng dầu, kéo theo hiệu ứng “domino” lên giá nguyên liệu, phân bón, khí gas và các loại hàng hóa đầu vào khác. 

Nguy hiểm hơn là rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng, chi phí vận chuyển tăng cao hoặc kéo dài thời gian vận chuyển do tàu thuyền phải thay đổi lộ trình, gây ảnh hưởng đến việc thực hiện các hợp đồng xuất nhập khẩu, đặc biệt là hàng thủy sản tươi sống. Nếu không khéo, lạm phát sẽ gia tăng, kéo theo lãi suất tăng, gây khó khăn chồng chất cho nền kinh tế.

Chúng ta từng trải qua cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 hay xung đột Nga – Ukraine nổ ra vào năm 2022, vì thế, Việt Nam đã có nhiều bài học kinh nghiệm trong việc điều hành giá.

Để đạt được mục tiêu ổn định vĩ mô, Chính phủ cần sử dụng tổng lực các công cụ từ thuế, phí đến Quỹ bình ổn giá xăng dầu. May mắn là thu ngân sách hai tháng đầu năm tăng trưởng tốt. Chúng ta nên dùng nguồn thu tăng thêm đó để bù đắp cho việc giảm thuế, phí xăng dầu. Đây là sự đánh đổi cần thiết, vì nếu để mất ổn định, cái giá phải trả sẽ lớn hơn rất nhiều so với sự hỗ trợ này.

Bên cạnh đó, cần kiểm soát chặt chẽ tình trạng buôn lậu qua biên giới khi giá xăng dầu trong nước được bình ổn thấp hơn khu vực. Đối với những khó khăn của doanh nghiệp, như việc thiếu hụt nguồn cung gas dẫn đến đề xuất chiết nạp bình loại nhỏ (6 – 8kg), các cơ quan quản lý cần có sự linh hoạt trong chính sách để hỗ trợ doanh nghiệp ứng biến với thị trường.

Ở tầm dài hạn, Việt Nam cần tiếp tục bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và an ninh kinh tế, đồng thời phát huy vai trò của thị trường nội địa và nội lực của nền kinh tế. 

Việc củng cố sức chống chịu của nền kinh tế sẽ giúp Việt Nam ứng phó tốt hơn trước các cú sốc bên ngoài. Đây chính là nền tảng để duy trì ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát và tạo đà cho tăng trưởng bền vững.

Xung đột rồi cũng sẽ kết thúc, giá vàng hay xăng dầu tăng sốc rồi cũng sẽ hạ. Vấn đề là trong khoảnh khắc đó, chúng ta phải giữ được sự ổn định. Nếu để giá cả leo thang theo giá xăng, khi xăng giảm, mặt bằng giá mới rất khó xuống trở lại. Lúc đó, người dân và doanh nghiệp sẽ rất khổ.