Dứt khoát chuyển mạnh từ ‘nói’ sang ‘làm’

Ngày 7.2, phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, 10 chuyên đề quan trọng được trình bày tại hội nghị đã làm rõ những vấn đề trọng yếu trước mắt cần thực hiện, xác định những định hướng lớn cần triển khai trong cả nhiệm kỳ. 

Điểm nghẽn căn bản nằm ở năng lực biến đường lối thành kết quả

Theo Tổng Bí thư, hội nghị cũng đã làm sâu sắc hơn nhận thức về con đường phát triển của dân tộc và yêu cầu đổi mới tư duy lãnh đạo, phương thức cầm quyền của Đảng trong kỷ nguyên mới.

Tổng Bí thư nhấn mạnh, mọi thành tựu của đất nước đều gắn liền với những giai đoạn mà chủ trương đúng được tổ chức thực hiện quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả. Theo Tổng Bí thư, nhìn lại 80 năm xây dựng và phát triển đất nước, đặc biệt là 40 năm đổi mới, có thể khẳng địn, quyết định đổi mới của Đảng ta là một quyết định đúng đắn mang tầm thời đại và tính lịch sử.

Tuy nhiên, Tổng Bí thư cũng thẳng thắn chỉ rõ, chúng ta đã đạt được tốc độ tăng trưởng khá cao trong nhiều năm, nhưng chất lượng tăng trưởng, tính bền vững và “sức chống chịu của nền kinh tế” vẫn còn rất nhiều hạn chế.

Chúng ta đã hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế thế giới, nhưng mức độ “làm chủ công nghệ, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh nội sinh” của nền kinh tế vẫn chưa xứng tầm với tiềm năng của đất nước và kỳ vọng của nhân dân.

Cạnh đó, chúng ta đã xây dựng được một hệ thống chính trị tương đối đồng bộ, nhưng hiệu lực, hiệu quả “quản trị quốc gia, kỷ luật, kỷ cương hành chính và chất lượng thực thi chính sách” vẫn còn khoảng cách so với yêu cầu phát triển đất nước.

Từ đó, Tổng Bí thư cho rằng, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là khẳng định con đường đổi mới đúng đắn, mà quan trọng hơn là phải đổi mới mạnh mẽ, quyết liệt và sâu rộng hơn về tư duy phát triển, mô hình tăng trưởng, “đặc biệt là trong năng lực tổ chức thực hiện”.

“Điểm nghẽn căn bản nhất hiện nay không nằm ở đường lối, mà nằm ở năng lực biến đường lối thành kết quả phát triển cụ thể”, Tổng Bí thư khẳng định, và nhấn mạnh, để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao, phải thống nhất và dứt khoát về tư duy xuyên suốt là chuyển mạnh từ “nói” sang “làm”, từ nhận thức thành hành động.

Văn kiện Đại hội XIV đã chỉ rõ, kiên quyết khắc phục triệt để tình trạng “nói nhiều làm ít”, “nói hay, làm dở”, “nói không đi đôi với làm”, chấm dứt lối làm việc quan liêu, hình thức. Mỗi cấp ủy, mỗi tổ chức đảng, mỗi cán bộ, đảng viên, đặc biệt người đứng đầu, phải nêu cao tinh thần trách nhiệm, gương mẫu đi đầu trong việc biến quyết sách thành hiện thực.

Khắc phục tình trạng cán bộ giỏi tham mưu nhưng yếu tổ chức thực hiện

Theo Tổng Bí thư, Nghị quyết Đại hội XIV đã xác định những mục tiêu phát triển chiến lược của đất nước trong giai đoạn mới. Trên cơ sở đó, cần tập trung thực hiện 5 điểm then chốt có ý nghĩa quyết định trong khâu tổ chức thực hiện nghị quyết.

Theo đó, thứ nhất là cần tập trung nâng cao năng lực thể chế hóa và cụ thể hóa nghị quyết thành chính sách và pháp luật. Đảm bảo, mỗi chủ trương lớn của Đảng phải được chuyển hóa kịp thời, đồng bộ và nhất quán thành hệ thống cơ chế, chính sách và pháp luật khả thi, ổn định và minh bạch.

Tổng Bí thư nêu rõ, thể chế không chỉ là công cụ quản lý nhà nước, mà phải trở thành động lực phát triển, giải phóng sức sản xuất, khơi thông các nguồn lực xã hội và tạo lập môi trường thuận lợi cho đổi mới sáng tạo. Khắc phục triệt để tình trạng nghị quyết đúng nhưng chính sách chậm ban hành, thiếu đồng bộ hoặc khó thực thi.

Thứ hai là cải cách phương thức tổ chức thực hiện và kỷ luật thực thi. Đảm bảo mọi chương trình hành động phải được thiết kế trên cơ sở mục tiêu rõ ràng, lộ trình cụ thể, phân công trách nhiệm minh bạch và cơ chế kiểm tra, giám sát chặt chẽ.

Cùng đó, coi hiệu quả phát triển và sự hài lòng của nhân dân là thước đo cao nhất của việc thực hiện nghị quyết. Phải đảm bảo mỗi chủ trương, chính sách phải trả lời được câu hỏi cốt lõi: “mang lại lợi ích gì cho đất nước, cho nhân dân và cho tương lai phát triển lâu dài của dân tộc”.

“Giá trị của nghị quyết không chỉ được khẳng định bằng tính đúng đắn về lý luận, mà phải được kiểm nghiệm bằng chất lượng tăng trưởng, bằng cải thiện đời sống cho nhân dân”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Điểm then chốt thứ 4, theo Tổng Bí thư, là xây dựng đội ngũ cán bộ có năng lực tổ chức thực thi, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Tổng Bí thư chỉ rõ, cần khắc phục tình trạng cán bộ giỏi tham mưu nhưng yếu tổ chức thực hiện, lấy kết quả thực tiễn làm tiêu chuẩn quan trọng nhất để đánh giá cán bộ. Đồng thời, hình thành cơ chế bảo vệ người dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới vì lợi ích của đất nước.

Thứ 5 là gắn thực hiện nghị quyết với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng và nâng cao hiệu lực quản trị quốc gia. Theo đó, trong giai đoạn mới, việc đổi mới phương thức lãnh đạo phải hướng tới xây dựng một nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa hiện đại, một nền quản trị quốc gia hiệu quả, kỷ cương, minh bạch và phục vụ nhân dân.

Không được phép để sự yếu kém làm chậm bước tiến quốc gia

Tổng Bí thư cũng nhấn mạnh, cần phát huy vai trò của toàn hệ thống chính trị trong tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV. Tổng Bí thư chỉ rõ, thu hẹp khoảng cách từ nghị quyết đến kết quả thực chất chính là thước đo bản lĩnh lãnh đạo, cầm quyền của Đảng. Đó cũng là tiêu chuẩn để lịch sử đánh giá thế hệ cán bộ, đảng viên hôm nay.

Tổng Bí thư yêu cầu các cơ quan Đảng ở Trung ương có trách nhiệm giữ vai trò trung tâm định hướng và kiểm soát chặt chẽ việc tổ chức thực hiện nghị quyết trên phạm vi toàn quốc; bảo đảm sự thống nhất giữa tư duy chiến lược, thiết kế chính sách và kết quả thực thi trong toàn hệ thống chính trị.

Quốc hội phát huy mạnh mẽ vai trò lập pháp và giám sát tối cao, bảo đảm mọi chủ trương lớn của Đảng được thể chế hóa kịp thời, đồng bộ và khả thi trong hệ thống pháp luật.

Chính phủ và các bộ, ngành phải chuyển mạnh từ vai trò “ban hành chính sách” sang vai trò “tổ chức thực thi chính sách đến cùng”, lấy kết quả phát triển thực chất làm thước đo năng lực điều hành. Trong đó, trọng tâm là tập trung nguồn lực, cơ chế và năng lực điều hành để hình thành và phát huy hiệu quả các cực tăng trưởng mạnh, các vùng kinh tế trọng điểm, các đô thị động lực và các đặc khu kinh tế thế hệ mới có năng lực cạnh tranh ngang tầm khu vực và quốc tế. 

Tổng Bí thư yêu cầu, việc tổ chức thực hiện phải hướng tới tạo ra những không gian phát triển mới có sức lan tỏa lớn, dẫn dắt tăng trưởng và tái cơ cấu nền kinh tế theo chiều sâu.

Với Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị – xã hội, Tổng Bí thư nêu rõ, có trách nhiệm phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội và vận động “người dân, doanh nghiệp tham gia thực hiện nghị quyết và giám sát từ cấp cơ sở tới Trung ương” thông qua các nền tảng công nghệ. 

Việc giám sát và phản biện phải đi vào thực chất, tập trung vào những vấn đề nhân dân quan tâm trực tiếp, những điểm nghẽn trong thực thi chính sách và những tác động xã hội cụ thể của nghị quyết. Kịp thời phản ánh trung thực ý kiến, nguyện vọng và kiến nghị chính đáng của nhân dân để Đảng và Nhà nước điều chỉnh chủ trương, chính sách cho phù hợp với thực tiễn.

Tổng Bí thư cũng lưu ý, chính quyền địa phương các cấp phải thực sự trở thành tuyến đầu xung kích trong tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV; là nơi trực tiếp biến chủ trương của Đảng thành kết quả phát triển cụ thể trong đời sống kinh tế – xã hội. 

Việc tổ chức thực hiện ở địa phương phải hướng tới kết quả thực chất, thể hiện bằng tăng trưởng kinh tế bền vững, cải thiện đời sống nhân dân, nâng cao chất lượng dịch vụ công và môi trường đầu tư – kinh doanh. Không chạy theo chỉ tiêu hình thức, tô hồng thành tích, mà phải lấy hiệu quả phát triển dài hạn và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo đánh giá năng lực lãnh đạo, điều hành của chính quyền địa phương.

Tổng Bí thư cũng lưu ý, chính quyền địa phương tuyệt đối không trông chờ, không ỷ lại vào Trung ương, không sao chép máy móc mô hình của nơi khác. Thay vào đó, phải phát huy tinh thần tự chủ, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm trong khuôn khổ pháp luật và định hướng chung của Đảng. Địa phương nào để chậm trễ cải cách, để lãng phí nguồn lực, bỏ lỡ thời cơ phát triển thì trước hết người đứng đầu phải chịu trách nhiệm trước Đảng và nhân dân.

“Không thể để tình trạng nghị quyết thì đúng, tổ chức thực hiện thì yếu, chậm trễ, hiệu quả thấp mà không có ai chịu trách nhiệm cụ thể. Không được phép để sự yếu kém trong tổ chức và con người làm chậm bước tiến của quốc gia. Chậm trễ trong tổ chức thực hiện không chỉ làm lãng phí nguồn lực, mà còn làm giảm tốc độ và đánh mất thời cơ phát triển của đất nước”, Tổng Bí thư khẳng định.