FIFA có thể cấm vận Malaysia bất chấp phán quyết từ Tòa quốc tế

Vụ bê bối nhập tịch đang khiến uy tín của Liên đoàn bóng đá Malaysia (FAM) bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Sau hai lần khiếu nại bất thành ở cấp FIFA, họ đã kháng cáo lên Tòa Trọng tài Thể thao (CAS), cũng là hy vọng cuối cùng để lật ngược tình thế.

Theo truyền thông Malaysia, các diễn biến đang được Liên đoàn bóng đá thế giới (FIFA) và Liên đoàn bóng đá châu Á (AFC) theo dõi sát sao. Các tổ chức này có thể can thiệp sâu hơn vào nội bộ FAM, nếu nhận thấy liên đoàn thành viên không thể giải quyết được cuộc khủng hoảng. “Bất kể phán quyết của CAS có lợi cho FAM hay không, FIFA và AFC đều có quyền tạm thời tiếp quản liên đoàn để khôi phục hệ thống”, kênh truyền hình Malaysia Astro Arena đưa tin ngày 6/1.

Kênh này đã liên hệ với Tổng thư ký AFC Windsor Paul John và nhận được hai kịch bản. Thứ nhất được miêu tả là “không ai mong muốn”, khi ban lãnh đạo FAM hiện tại bị bãi nhiệm có thời hạn, sau đó FIFA hoặc AFC sẽ thành lập một ủy ban tạm thời. Đơn vị này có trách nhiệm xác định những thiếu sót trong quản trị và đưa ra biện pháp khắc phục, sau đó FAM mới có thể bầu ra ban lãnh đạo mới.

“Điều này từng xảy ra trước đây với Indonesia, Kuwait hay Brunei”, Tổng thư ký Windsor nói.

Trước đây, FIFA từng ban hành lệnh cấm đối với bóng đá Indonesia hồi tháng 6/2015, sau tranh cãi kéo dài giữa Chính phủ và LĐBĐ nước này (PSSI) về việc những đội nào được quyền tranh tài ở giải vô địch quốc gia. Chính phủ Indonesia đã đình chỉ hoạt động của PSSI. Việc bị can thiệp bởi bên thứ ba khiến bóng đá xứ vạn đảo không được dự vòng loại World Cup 2018 và Asian Cup 2019. Phải đến ngày 13/5/2016, FIFA mới gỡ bỏ án cấm và khôi phục tư cách thành viên cho PSSI.

Trường hợp của Malaysia cũng tương tự. Tổng thư ký AFC cho biết tất cả các ĐTQG, từ U12 trở lên, và CLB sẽ không thể thi đấu bên ngoài Malaysia, còn các giải địa phương vẫn được hoạt động. “Đây là một tình huống rất nghiêm trọng mà không Quốc gia nào muốn xảy ra”, ông Windsor cho biết.

Kịch bản thứ hai là nâng cao nhận thức và chủ động từ ban lãnh đạo FAM về chuyên môn, để họ đồng loạt từ chức. Một ủy ban tạm thời được thành lập để cải thiện những sai sót dựa trên báo cáo của Ủy ban Điều tra độc lập (IIC), cùng báo cáo từ Ủy ban kỷ luật và Ủy ban khiếu nại của FIFA. FAM có quyền mời AFC tiến hành kiểm tra.

Cách khác là ban lãnh đạo FAM cũng có thể đồng ý bổ nhiệm một nhóm mới với điều kiện họ không thuộc liên đoàn, trước khi đồng loạt từ chức. Tuy nhiên, cả hai cách tiếp cận đều cần sự hiện diện của một Tổng thư ký, với sự hỗ trợ chuyên môn từ FIFA và AFC để làm sạch hình ảnh cho FAM.

Vào tháng 9/2025, Ủy ban kỷ luật FIFA xác định “việc Malaysia sử dụng tài liệu hộ tịch bị làm giả hoặc không hợp lệ trong hồ sơ đăng ký thi đấu của 7 cầu thủ đã vi phạm nghiêm trọng các nguyên tắc của bóng đá quốc tế”. Nhóm này gồm Joao Figueiredo, Rodrigo Holgado, Gabriel Palmero, Imanol Machuca, Facundo Garces, Jon Irazabal và Hector Hevel.

Hệ quả, FAM bị phạt 350.000 franc Thụy Sĩ (hơn 11 tỷ đồng). Mỗi cầu thủ liên quan bị cấm thi đấu 12 tháng và phạt bổ sung 2.000 franc (65 triệu đồng).

Đến tháng 12, FIFA xử Malaysia thua 0-3 các trận giao hữu với Cape Verde, Singapore và Palestine, do sử dụng nhóm cầu thủ nhập tịch vi phạm. FAM cũng bị phạt 10.000 franc Thụy Sĩ.

Các trận đấu Malaysia bị xử phạt thuộc thẩm quyền quản lý của FIFA. Trong khi đó, các trận Malaysia thắng Nepal 2-0 ngày 25/3 và Việt Nam 4-0 ngày 10/6 ở vòng loại cuối Asian Cup 2027, thuộc quản lý của AFC. Liên đoàn vẫn giữ quan điểm chờ kết quả kháng cáo của FAM lên CAS, trước khi ra quyết định cuối cùng.

Tuy nhiên, trong lịch xét xử của CAS trong tháng 1/2026, không có vụ án nào liên quan Malaysia. Tòa án đang bận rộn xử lý các tranh chấp khác. “Không có quan chức FAM, CLB, hoặc vụ việc liên quan Malaysia được lên lịch xét xử tại CAS cho đến lúc này”, bài viết trên báo New Straits Times có đoạn.

Hiếu Lương