Giá dầu có thể lên 100 USD do xung đột ở Iran

Giá dầu Brent tăng 10% lên khoảng 80 USD một thùng trong phiên giao dịch OTC (over-the-counter) ngày 1/3. Trong khi đó, các nhà phân tích dự báo giá có thể lên tới 100 USD sau khi các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran.

OTC là hình thức giao dịch trực tiếp diễn ra giữa các bên ngoài phạm vi sàn giao dịch chính thức, thông qua hệ thống môi giới, ngân hàng hoặc mạng lưới điện tử riêng biệt. Thị trường này không có bảng giá tập trung hay cơ chế khớp lệnh công khai, do đó mức giá thường chỉ mang tính chất tham khảo và có thể biến động mạnh do thanh khoản thấp. Trong bối cảnh cuối tuần, khi các sàn phái sinh dầu mỏ đóng cửa, giá dầu OTC phản ánh kỳ vọng ban đầu của giới giao dịch đối với các sự kiện địa chính trị trước khi thị trường chính thức mở cửa trở lại.

Dầu thô Brent, thước đo chuẩn của thị trường quốc tế, đã tăng mạnh từ đầu năm và đạt 73 USD một thùng khi kết phiên 27/2. Đây là mức cao nhất kể từ tháng 7/2025.

Việc đình trệ eo biển Hormuz do Mỹ và Israel tấn công Iran đã đẩy giá dầu tăng, theo Ajay Parmar, Giám đốc năng lượng và lọc hóa dầu tại ICIS. Hầu hết chủ tàu chở dầu, tập đoàn dầu khí lớn và các nhà giao dịch đã tạm dừng vận chuyển dầu thô, nhiên liệu và khí tự nhiên hóa lỏng qua eo Hormuz, sau khi Tehran cảnh báo tàu thuyền không di chuyển qua tuyến đường thủy này. Hơn 20% lượng dầu toàn cầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz.

“Giá có thể mở cửa đầu tuần gần mức 100 USD một thùng và thậm chí có thể vượt ngưỡng đó nếu tình trạng gián đoạn tại eo biển kéo dài”, Parmar nói.

Các lãnh đạo Trung Đông cảnh báo Washington rằng một cuộc chiến với Iran có thể khiến giá dầu vượt 100 USD một thùng, theo nhà phân tích Helima Croft của RBC. Các nhà phân tích của Rabobank thận trọng hơn, cho rằng giá sẽ giữ trên 90 USD một thùng trong ngắn hạn.

Hôm 1/3, nhóm các nước sản xuất dầu OPEC+ đã đồng ý sẽ tăng sản lượng thêm 206.000 thùng mỗi ngày từ tháng 4. Tuy nhiên, đây chỉ là mức khiêm tốn, tương đương dưới 0,2% nhu cầu toàn cầu.

Theo nhà kinh tế Jorge Leon (Rystad), dù có dùng các tuyến đường thay thế, việc đóng cửa eo Hormuz vẫn khiến nguồn cung hụt 8-10 triệu thùng mỗi ngày. Mức này đã tính đến việc chuyển một phần dòng chảy qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi và UAE.

Jorge Leon dự báo giá có thể tăng thêm 20 USD lên khoảng 92 USD một thùng khi thị trường mở cửa giao dịch.

Xung đột ở Iran cũng khiến các chính phủ và nhà máy lọc dầu châu Á đánh giá lại dự trữ nhiên liệu cũng như các tuyến vận chuyển và nguồn cung thay thế. Các nhà phân tích của công ty tư vấn năng lượng Kpler cho biết Ấn Độ có thể chuyển sang dầu của Nga để bù đắp khả năng thiếu hụt nguồn cung từ Trung Đông.

Eo biển Hormuz nằm giữa Oman và Iran, nối vịnh Ba Tư ở phía bắc, vịnh Oman ở phía nam và xa hơn là biển Arab. Năm ngoái, hơn 14 triệu thùng dầu thô mỗi ngày chảy qua eo biển này, tương đương một phần ba tổng xuất khẩu nhiên liệu bằng đường biển của thế giới, chủ yếu được chuyển tới châu Á.

Dù có vị trí chiến lược quan trọng đối với thương mại toàn cầu, lịch sử cho thấy tuyến hàng hải này thường xuyên là điểm nóng địa chính trị, từ cuộc chiến tàu chở dầu Iran – Iraq thập niên 1980 đến các vụ đe dọa phong tỏa và bắt giữ tàu trong những năm gần đây.

Tiểu Gu (theo Reuters)