Cú “rơi tự do” dập tắt cơn sốt giá
Phiên giao dịch đầu tuần mở cửa trong sự ngỡ ngàng của giới đầu tư khi hợp đồng tương lai dầu thô vọt lên 115,62 USD/thùng. Thậm chí, dầu WTI của Mỹ có lúc chạm 119,48 USD/thùng, trong khi dầu chuẩn Brent cũng leo lên 119,50 USD/thùng.
Tuy nhiên, đà tăng dữ dội này nhanh chóng bị đảo chiều. Đến rạng sáng thứ ba theo giờ Việt Nam (cuối phiên giao dịch mở rộng tại New York), giá dầu WTI đã lao dốc 6,19%, xuống còn 85,27 USD/thùng. Có thời điểm trong phiên, giá thậm chí rơi xuống mức thấp nhất 82,34 USD/thùng.
Diễn biến tương tự cũng xảy ra với dầu Brent, khi giá giảm 4,6%, còn 88,43 USD/thùng.
Hợp đồng tương lai dầu thô WTI đã giảm xuống dưới 90 USD/thùng trong phiên thứ ba, sau khi tăng vọt lên gần 120 USD/thùng trong phiên trước đó (Ảnh: Economy).
Cú xả hàng ồ ạt này bắt nguồn từ những tín hiệu xoa dịu từ giới chức Mỹ. Tổng thống Donald Trump chia sẻ qua điện thoại với CBS News rằng tàu thuyền vẫn đang di chuyển qua eo biển Hormuz, đồng thời tiết lộ Washington đang cân nhắc việc kiểm soát tuyến hàng hải trọng yếu này. Quan trọng hơn, ông Trump phát tín hiệu chiến dịch quân sự tại Iran đang tiến triển nhanh hơn kế hoạch và cuộc xung đột có thể sắp khép lại.
Để “hạ nhiệt” thị trường, chính quyền Mỹ đang lên kế hoạch miễn trừ các lệnh trừng phạt liên quan đến dầu mỏ và điều động Hải quân hộ tống các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Theo các nguồn tin giấu tên chia sẻ với Reuters, Washington thậm chí đang xem xét nới lỏng các lệnh trừng phạt dầu mỏ đối với Nga.
Cùng lúc đó, áp lực giảm giá càng được củng cố khi các bộ trưởng tài chính G7 họp khẩn trực tuyến. Trong tuyên bố chung, nhóm G7 khẳng định “sẵn sàng” thực hiện các biện pháp cần thiết, bao gồm việc xả kho dự trữ chiến lược nhằm hỗ trợ nguồn cung toàn cầu. Mọi quyết định cụ thể dự kiến sẽ được chốt hạ sau cuộc họp của các bộ trưởng năng lượng G7 vào sáng thứ ba, theo CNBC.
Khủng hoảng lưu trữ và nút thắt Hormuz
Trước khi lao dốc, thị trường đã trải qua cơn hoảng loạn thực sự. Nguyên nhân cốt lõi đến từ tình trạng tê liệt vận tải tại eo biển Hormuz – nơi chiếm khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu đi qua. Theo phân tích của công ty tư vấn Rapidan Energy, việc đóng cửa tuyến hàng hải hẹp nằm sát lãnh hải Iran này đã tạo ra cú gián đoạn nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử.
Khi các hãng vận tải từ chối đi qua eo biển do lo ngại rủi ro tấn công, hệ lụy dây chuyền đã lập tức ập đến: các bể chứa dầu tại khu vực nhanh chóng đầy tràn, buộc hàng loạt “ông lớn” dầu mỏ Trung Đông phải thu hẹp sản xuất.
Theo số liệu từ Reuters, sản lượng tại 3 mỏ dầu lớn ở miền Nam Iraq đã sụp đổ hoàn toàn, bốc hơi tới 70%, giảm từ 4,3 triệu thùng/ngày xuống chỉ còn vỏn vẹn 1,3 triệu thùng/ngày. Kuwait cũng phải ra thông báo cắt giảm cả sản lượng khai thác lẫn công suất lọc dầu như một biện pháp phòng ngừa rủi ro.
Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) hiện đang phải điều chỉnh thận trọng sản lượng ngoài khơi để cân đối với sức chứa cạn kiệt của các kho lưu trữ, dù hoạt động trên bờ vẫn diễn ra bình thường.
Chuyên gia phân tích Matt Smith từ Kpler xác nhận hiện chỉ còn lác đác vài tàu thương mại dám băng qua eo biển này. Trong khi đó, rủi ro vẫn chực chờ khi người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmail Baghaei, lên tiếng cảnh báo trên CNBC rằng các tàu chở dầu cần “hết sức cẩn trọng” chừng nào tình hình còn bất ổn.
Hệ lụy bủa vây từ nền kinh tế đến người tiêu dùng
Biến động dữ dội của giá vàng đen không chỉ là câu chuyện trên bảng điện tử mà đã lập tức “ngấm” vào túi tiền người dân và bài toán kinh doanh của doanh nghiệp. Ngay tại Mỹ, dữ liệu của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) cho thấy giá xăng trung bình ở Texas đã vọt từ 2,62 USD/gallon lên 3,13 USD/gallon chỉ trong một tuần.
Ông Loren Steffy, Giám đốc điều hành tại 30 Point Strategies, cảnh báo chi phí vận chuyển hàng hóa bằng xe tải đang tăng lên từng ngày và người tiêu dùng sẽ sớm nếm trải “trái đắng” lạm phát ngay tại các kệ hàng siêu thị. Việc giá nhiên liệu leo thang quá cao không chỉ bóp nghẹt nhu cầu tiêu dùng mà còn dấy lên bóng ma suy thoái kinh tế.
Người dân đã bắt đầu cảm nhận tác động của cuộc xung đột ngay tại các trạm xăng Ảnh: Adobestock).
Trước đó, Tổng thống Trump từng tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng giá dầu tăng ngắn hạn là “cái giá rất nhỏ” để loại bỏ mối đe dọa hạt nhân từ Iran. Tuy nhiên, giới chuyên gia lại nhìn nhận vấn đề một cách thực tế hơn.
Bình luận về lời kêu gọi “thể hiện sự can đảm” để đưa tàu qua eo biển Hormuz của ông Trump trên Fox News, chuyên gia Loren Steffy thẳng thắn bác bỏ: “Đó không phải là giải pháp khả thi. Các chủ hàng, công ty bảo hiểm và thủy thủ đoàn không thể mạo hiểm hàng tỷ USD và cả mạng sống của mình”.
Về dài hạn, chính sự trồi sụt khó lường của giá dầu đang làm nản lòng giới đầu tư. Theo ông Todd Staples từ Hiệp hội Dầu khí Texas, giá biến động đột ngột phá vỡ mọi kế hoạch kinh doanh và làm gián đoạn chuỗi cung ứng. Không doanh nghiệp nào dám rót hàng tỷ USD để khoan giếng mới nếu e ngại giá dầu có thể “chia đôi” chỉ sau 6 tháng.
Dù Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright tự tin tuyên bố giao thông hàng hải qua Hormuz sẽ sớm bình thường trở lại trong vài tuần tới thay vì vài tháng, nhưng bài toán gián đoạn nguồn cung vẫn là một ẩn số lớn. Rystad Energy từng cảnh báo nếu tắc nghẽn kéo dài 4 tháng, giá dầu Brent hoàn toàn có thể vươn tới mốc 135 USD/thùng.
Trong bối cảnh thị trường đang nín thở chờ đợi các diễn biến tiếp theo, nhận định của ông Todd Staples có lẽ là lời tổng kết chính xác nhất cho lúc này: “An ninh năng lượng chính là an ninh quốc gia, và chúng ta đang chứng kiến điều đó rõ ràng hơn bao giờ hết”.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/gia-dau-giam-nhanh-xuong-duoi-90-usdthung-sau-cu-tang-soc-20260310084105519.htm
