Giải tán Quốc hội để bầu cử sớm, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi có lợi thế gì?

Theo các nhà phân tích chính trị, “canh bạc” này của bà Takaichi tuy mạo hiểm nhưng có khả năng sẽ mang lại kết quả tốt cho đảng cầm quyền của bà, đặc biệt trong bối cảnh tỉ lệ ủng hộ dành cho nhà lãnh đạo Nhật Bản đang ở mức cao hơn kỳ vọng.

Làn gió mới của chính trường Nhật

Nếu cuộc bỏ phiếu sớm diễn ra thành công, bà Takaichi có thể củng cố hình ảnh trước cuộc gặp tiếp theo với Tổng thống Mỹ Donald Trump vào mùa xuân, đồng thời có thể khiến Bắc Kinh phải cân nhắc lại cách phản ứng trước những quan điểm của bà về vấn đề Đài Loan.

Là một chính trị gia cánh hữu và tự định vị bản thân là nhà lãnh đạo bảo thủ không khoan nhượng tại một hệ thống chính trị vốn đề cao tính đồng thuận, bà Takaichi đã thành công trong việc ghi dấu ấn trong lòng người dân Nhật Bản.

Bất chấp tình hình thế giới rối ren do thuế quan Mỹ cùng hàng loạt căng thẳng địa chính trị, nhà lãnh đạo Nhật Bản đã có các hội nghị thượng đỉnh thành công với Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung.

Với phong cách ngoại giao mới lạ, bà Takaichi – chính trị gia từng là tay trống thời niên thiếu – đã cùng chơi trống theo một số bản hit của nhạc pop Hàn Quốc với người đồng cấp Lee Jae Myung hôm 13-1.

Trái lại, bà đã có những phát ngôn cứng rắn về vấn đề Đài Loan – điều mà hiếm nhà lãnh đạo Nhật Bản nào từng làm, khiến căng thẳng Nhật – Trung tính đến thời điểm hiện tại vẫn chưa hạ nhiệt.

Cụ thể vào đầu tháng 11-2025, Thủ tướng Takaichi đã mô tả khả năng Trung Quốc tấn công Đài Loan là “tình huống đe dọa sự tồn vong” – thuật ngữ pháp lý cho phép Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản sử dụng vũ lực kể cả khi Nhật không bị tấn công trực tiếp.

Tuy nhiên nhà khoa học chính trị Yu Uchiyama tại Đại học Tokyo lại cho rằng chính những tuyên bố cứng rắn và quyết đoán này lại được lòng cử tri trong nước.

“Những người bảo thủ hoan nghênh phát biểu của bà ấy. Giới doanh nghiệp có thể lo lắng về quan hệ kinh tế với Trung Quốc, nhưng cử tri bình thường thì không quá lo. Lập trường cứng rắn của bà phản ánh bầu không khí chính trị mới ở Nhật Bản”, ông nhận định.

Tỉ lệ ủng hộ vượt dự đoán

Với phong cách ngoại giao mới lạ, mức độ ủng hộ cá nhân dành cho bà Takaichi đã vượt xa các dự đoán ban đầu, bất chấp việc nhiều nhà phân tích trước đó cho rằng bà sẽ gặp nhiều khó khăn trong nhiệm kỳ này.

Theo báo Financial Times, các cuộc thăm dò cho thấy tỉ lệ ủng hộ nội các dành cho bà Takaichi lên tới 76%. Trong đó 80% phụ nữ trẻ Nhật Bản tham gia khảo sát đã bày tỏ sự ủng hộ với nhà lãnh đạo này.

“Bà ấy không phải là một chính trị gia điển hình hay truyền thống. Bà ấy nói những điều khá khác thường. Bà ấy không thỏa hiệp như các chính trị gia truyền thống. Dưới nhiệm kỳ của bà, tỉ lệ ủng hộ dành cho LDP đã tăng khoảng 10 điểm phần trăm, lên 35%”, giáo sư chính trị Nhật Bản Mieko Nakabayashi bày tỏ quan điểm.

Giới quan sát nhận định tỉ lệ ủng hộ Thủ tướng Takaichi gia tăng một phần phản ánh mong muốn của các cử tri trẻ về việc nhà lãnh đạo mới sẽ giải quyết các vấn đề tồn đọng và mang đến “một làn gió mới” so với những đời lãnh đạo truyền thống trước đó.

“Trước đây tôi chưa từng bỏ phiếu cho LDP, nhưng tôi sẽ bỏ phiếu cho bà Takaichi vì tôi nghĩ bà ấy tốt cho Nhật Bản. Bà ấy khác biệt, và tôi nghĩ Nhật Bản cần một điều gì đó khác biệt”, một thanh niên Nhật Bản chia sẻ với truyền thông.

Tuy nhiên Hãng tin Bloomberg dẫn lời giáo sư chính trị Kensuke Takayasu tại Đại học Waseda lập luận: “Rất khó để dự đoán cục diện sẽ diễn biến ra sao. Có lẽ bà ấy sẽ có những dữ liệu riêng làm cơ sở cho niềm tin rằng người ủng hộ sẽ đi bỏ phiếu”.

Dù bà Takaichi có tỉ lệ tín nhiệm cao (62% theo khảo sát của Đài NHK), mức ủng hộ dành cho đảng của bà vẫn khá trầm lặng (30%). Điều này khiến các nhà dự đoán hoài nghi liệu mức độ ủng hộ Thủ tướng Nhật có thể chuyển thành số phiếu dành cho LDP hay không.