Hà Nội xin ý kiến Trung ương về Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm

Theo báo Hà Nội mới, trong buổi làm việc sáng 10/1 tại trụ sở Thành ủy Hà Nội, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội báo cáo Trung ương về đề xuất xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm gắn với hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu phát triển; dự kiến mô hình phát triển kinh tế – xã hội và các giải pháp thúc đẩy tăng trưởng 2 con số.

Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc cho biết thành phố đã tiếp thu các nghị quyết chiến lược của Trung ương, xin chủ trương của Bộ Chính trị và báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của Tổng Bí thư và các lãnh đạo chủ chốt về các nhiệm vụ nền tảng.

Thành phố đề xuất 2 nội dung. Thứ nhất là báo cáo nội dung chủ yếu về xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm; nghị quyết thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TƯ ngày 5/5/2022 của Bộ Chính trị và sửa đổi Luật Thủ đô năm 2024. Thứ hai là báo cáo mô hình phát triển kinh tế – xã hội lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số làm động lực chính gắn với giải pháp thúc đẩy tăng trưởng 2 con số.

Trong quá trình chuẩn bị, thành phố đã được Bộ Chính trị, Trung ương đồng ý và Quốc hội ban hành Nghị quyết số 258 năm 2025 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù để thực hiện các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Thủ đô. Bí thư Thành ủy cho biết đây là cơ chế nhằm tháo gỡ vấn đề lớn, cấp bách, giải quyết các điểm nghẽn hiện hữu trong khi chờ các khung pháp lý căn cơ, lâu dài được hoàn thiện.

Theo Bí thư Thành ủy, hội nghị hôm nay là cơ hội đặc biệt để Hà Nội báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của Trung ương về tư duy và tầm nhìn, định hướng lớn, vấn đề chiến lược liên quan trực tiếp đến khung thể chế, mô hình phát triển và định hướng quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm.

Kiến tạo tầm nhìn 100 năm

Trình bày báo cáo tóm tắt, Phó chủ tịch Thường trực UBND thành phố Dương Đức Tuấn cho biết Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm được xây dựng trên cơ sở các kết luận của Bộ Chính trị, Quốc hội và Thường trực Chính phủ; đồng thời hợp nhất Quy hoạch Thủ đô và Quy hoạch chung Thủ đô nhằm khắc phục hạn chế của các quy hoạch trước đây.

Trọng tâm của Quy hoạch là tháo gỡ các điểm nghẽn lớn đang cản trở phát triển. Với vấn đề ngập úng, thành phố định hướng tiếp cận đồng bộ, lâu dài thông qua phát triển hệ thống công trình ngầm, giao thông ngầm gắn với các trục vành đai, hướng tâm; kết hợp hệ thống thu gom, bể ngầm chống ngập và các trạm bơm.

Về giao thông, Quy hoạch định hướng phát triển đồng bộ hạ tầng đa phương thức, tăng kết nối liên vùng bằng đường bộ và đường sắt. Đường sắt đô thị được xác định là trụ cột, phát triển gắn mô hình TOD (giao thông công cộng), bãi đỗ xe ngầm và các không gian dịch vụ quanh nhà ga. Thành phố nghiên cứu mở rộng các cầu vượt sông Hồng, hoàn thiện tuyến vành đai, trục hướng tâm và rà soát quy hoạch sân bay nhằm mở rộng không gian phát triển, giảm áp lực khu vực nội đô.

Với môi trường, Quy hoạch tập trung rà soát, điều chỉnh xử lý chất thải rắn, nước thải; hoàn thiện hệ thống thu gom, phân loại và xử lý đồng bộ. Các hành lang xanh, vành đai xanh dọc các con sông được xác định là không gian sinh thái trọng yếu, gắn với nhiệm vụ khơi thông dòng chảy, cải thiện môi trường và phát triển không gian công cộng.

Phó chủ tịch Thường trực UBND thành phố cho biết một nội dung đột phá là tái cấu trúc đô thị nhằm giải quyết căn cơ các vấn đề về trật tự, kiến trúc và hạ tầng. Phạm vi tái cấu trúc tập trung từ vành đai 3 trở vào, ưu tiên khu vực vành đai 1 và vành đai 2, theo mô hình đô thị “đa tầng – đa lớp”, kết hợp bảo tồn, tôn tạo các khu vực có giá trị lịch sử – văn hóa với tái cấu trúc các khu vực còn lại.

Cùng với xây dựng Quy hoạch tổng thể, Hà Nội xác định yêu cầu cấp thiết phải hoàn thiện thể chế phát triển Thủ đô trong giai đoạn mới. Trên cơ sở tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 15 của Bộ Chính trị và Luật Thủ đô năm 2024, thành phố đề xuất xây dựng nghị quyết mới của Bộ Chính trị và sửa đổi Luật Thủ đô nhằm tạo lập khuôn khổ thể chế vượt trội, ổn định, có tầm nhìn dài hạn.

Định hình mô hình tăng trưởng mới

Báo cáo về mô hình phát triển kinh tế – xã hội, Phó chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Xuân Lưu cho biết năm 2025 Hà Nội tăng trưởng GRDP 8,16%, cao hơn mức 6,25% của năm 2024. Quy mô nền kinh tế đạt khoảng 63,5 tỷ USD, thu nhập bình quân đầu người 7.200 USD.

Tổng vốn đầu tư xã hội năm 2025 đạt 595.000 tỷ đồng; thu hút FDI 4,3 tỷ USD, tăng 169% so với cùng kỳ. Thu ngân sách nhà nước đạt 711 nghìn tỷ đồng; giải ngân vốn đầu tư công đạt trên 106% kế hoạch Thủ tướng giao.

Theo ông Lưu, Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 18 xác định mục tiêu tăng trưởng năm 2026 và giai đoạn 2026-2030 đạt trên 11%. Hà Nội định hướng phát triển nhanh, bền vững, tăng trưởng 2 con số gắn với bảo đảm hài hòa giữa 3 trụ cột kinh tế, xã hội và môi trường; lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực tăng trưởng chủ yếu.

Ngay từ đầu năm 2026, thành phố tính toán tổng vốn đầu tư xã hội khoảng 730.000 tỷ đồng, phân bổ rõ cho khu vực nhà nước, tư nhân và đầu tư nước ngoài; đồng thời tập trung triển khai các cơ chế, chính sách đặc thù đã được Quốc hội thông qua.

Hà Nội ưu tiên tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, đầu tư và giải phóng mặt bằng; đẩy nhanh tiến độ các dự án lớn, nhất là hạ tầng chiến lược và các trục phát triển mới như trục cảnh quan sông Hồng, đường vành đai, đường sắt đô thị và hạ tầng kết nối vùng.

Giai đoạn 2026-2030, thành phố tiếp tục thúc đẩy kinh tế số, xây dựng chính quyền số và xã hội số; phát triển nền tảng số và dữ liệu dùng chung; cải cách thủ tục hành chính theo hướng thực chất, nâng cao hiệu quả quản trị đô thị và đầu tư công.

Cùng với các động lực kinh tế mới, Hà Nội đặt mục tiêu phát huy giá trị văn hóa, di sản, không gian sáng tạo; phát triển công nghiệp văn hóa gắn với du lịch và thương hiệu Thủ đô, phấn đấu đến năm 2030 tỷ trọng công nghiệp văn hóa đạt 8% GRDP.

Sau phần báo cáo của thành phố, đại diện các bộ, ngành và lãnh đạo Trung ương góp ý, cho ý kiến về các đề án, định hướng phát triển Thủ đô trong giai đoạn tới.

Võ Hải