Jordan – nền bóng đá phát triển nhanh nhất thế giới

Sự phát triển của Jordan thực sự khiến làng bóng đá phải ngạc nhiên, khi mới vài năm trước, họ còn bị gọi là xứ sở mà bóng đá bị che mờ bởi biển Chết và sa mạc.

Bị xem thường vì không có dầu mỏ

Một phần lớn diện tích của Jordan giáp ranh với biển Chết, giúp đất nước này hằng năm vẫn đón một lượng lớn những du khách muốn tham quan đại dương kỳ lạ nhất thế giới này. Cùng với biển Chết là sa mạc Wadi Rum. 

Với diện tích chỉ hơn 700km2, tuy Wadi Rum chỉ là một sa mạc nhỏ bé nhưng điều khiến nó trở nên đặc biệt là cảnh quan huyền ảo được ví như ở sao Hỏa. Wadi Rum đẹp đến mức được gọi bằng biệt danh lãng mạn “thung lũng ánh trăng” và từng xuất hiện trong nhiều bộ phim của Hollywood.

Jordan sở hữu những cảnh quan đẹp lay động lòng người, nhưng lại không sở hữu thứ tài nguyên quý giá làm nên bản sắc vùng Vịnh – dầu mỏ. Chính vì vậy, Jordan chỉ có nền kinh tế vào dạng trung bình ở Trung Đông, kém xa các quốc gia láng giềng như Qatar, UAE, Kuwait, Bahrain hay Saudi Arabia, Iran, Iraq.

Và cũng vì vậy, tham vọng bóng đá của Jordan chưa bao giờ được đánh giá cao. Saudi Arabia, Iran và Iraq vốn là 3 nền bóng đá có bản sắc, truyền thống vượt trội Jordan, còn Qatar và UAE lại vượt trội họ về tài lực. Hai thập niên qua, Qatar cùng UAE lao vào cuộc chơi bóng đá “đốt tiền”. Từ sự đầu tư ồ ạt của các tỉ phú dầu mỏ vào bóng đá châu Âu, cho đến những ngoại binh đắt giá, và cả dàn sao nhập tịch, đã khiến bóng đá Trung Đông thu hút sự chú ý toàn cầu.

Jordan hoàn toàn đứng ngoài cuộc chơi đó, khiến họ ít nhiều bị xem thường mỗi khi bước vào các giải đấu lớn, cả cấp độ bóng đá trẻ lẫn tuyển quốc gia.

Năm 2016, Jordan xếp vị trí 105 trên bảng xếp hạng của FIFA – ngang với những nền bóng đá Đông Nam Á. Cũng trong giai đoạn này, Jordan hầu như chỉ góp mặt ở vòng loại World Cup cho đủ số lượng. Ở các giải châu Á, lọt vào tứ kết là thành công lớn với họ. 

Sự trỗi dậy mạnh mẽ

Nhưng cũng chính tại Giải vô địch châu Á (Asian Cup) 2023, bóng đá Jordan bắt đầu trỗi dậy. Họ vào đến chung kết trong sự ngỡ ngàng của cả châu lục. Ở vòng bảng, Jordan hòa Hàn Quốc, rồi thắng Iraq ở vòng 16 đội, thắng cả Hàn Quốc ở bán kết, trước khi thua chủ nhà Qatar 1-3 trong trận chung kết. Đó cũng là một trong những trận chung kết bê bối nhất lịch sử giải đấu khi đội chủ nhà được hưởng đến 3 quả phạt đền.

Đến vòng loại World Cup 2026, Jordan chứng tỏ màn trình diễn ở Asian Cup 2023 không hề là một chiến tích bất chợt, mà thực sự cho thấy đẳng cấp của một nền bóng đá đang lên. Họ xếp trên Saudi Arabia ở đợt vòng loại thứ 2, và xếp nhì bảng ở vòng loại thứ 3, trong bảng đấu có Hàn Quốc cùng Iraq. 

Chiến tích này giúp họ đường hoàng giành tấm vé chính thức đến World Cup 2026, trước cả những nền bóng đá giàu có như Saudi Arabia hay Qatar (phải chờ đến vòng loại 4 mới giành được vé).

Sự tiến bộ của Jordan thể hiện rõ qua thành tích đối đầu các đội bóng lớn. Trong 2 năm qua, họ đã hòa Uzbekistan, Hàn Quốc, Nga, rồi thắng UAE, Iraq, và thậm chí là Saudi Arabia, Ai Cập. Và không chỉ có vậy, ở cấp độ U23, Jordan hòa Nhật Bản cùng Uzbekistan trong giai đoạn chuẩn bị trước thềm Giải U23 châu Á, sau khi đã thắng Syria, UAE, Bahrain va Kuwait trong năm 2025.

Không hề quá lời khi khẳng định Jordan là nền bóng đá phát triển thần tốc nhất thế giới trong khoảng 3 năm qua. Từ chỗ ngoài top 100, giờ họ đã vươn lên hạng 64 thế giới, và hoàn toàn đủ sức gia nhập top 50.

Đâu là bí quyết của bóng đá Jordan? Vô cùng đơn giản, tập trung phát triển bóng đá trẻ và mời về những chuyên gia đến từ các nền bóng đá cao hơn, nhưng cũng gần gũi về văn hóa. Cụ thể ở đây là Morocco, với liên tiếp 2 HLV trưởng Hussein Ammouta (2023-2024) và Jamal Sellami (hiện tại). Cả ở đội U23, họ cũng dùng HLV người Morocco là ông Omar Najhi.

Một chiến lược đơn giản, làm nên nền bóng đá phát triển thần tốc.