Kẻ âm mưu ám sát ông Trump bị kết án chung thân

Thẩm phán liên bang Aileen Cannon tại bang Florida ngày 4/2 kết luận Ryan Routh, 59 tuổi, phạm 5 tội hình sự liên bang, trong đó có hành vi âm mưu ám sát ông Donald Trump vào tháng 9/2024, khi đó đang là ứng viên tổng thống của đảng Cộng hòa.

“Bị cáo đã tiến hành một kế hoạch có chủ đích, tính toán và được chuẩn bị trước nhằm tước đoạt mạng sống một con người”, thẩm phán Cannon nói khi tuyên án tù chung thân với Routh. Người này còn bị tuyên bổ sung 7 năm tù cho một tội danh liên quan vũ khí, cùng nhiều mức án khác cho các cáo buộc còn lại.

Bà Cannon nhấn mạnh tính chất đặc biệt nghiêm trọng của vụ án, đồng thời viện dẫn hồ sơ tư pháp của Routh với ít nhất 36 tiền án, trong đó có các hành vi như tàng trữ trái phép vũ khí và trộm cắp, cho thấy bị cáo đã nhiều lần phớt lờ các chuẩn mực xã hội.

“Trong vụ này, một số bên đã nói nhiều về ‘bản tính ôn hòa’ của ông. Với tôi thì thực tế chứng minh điều ngược lại”, bà nói.

Công tố viên John Shipley lập luận các hành vi của Routh có mục tiêu “lật đổ nền dân chủ Mỹ”, đề nghị tòa tuyên mức án chung thân để gửi thông điệp rằng bạo lực chính trị là không thể chấp nhận. Bộ Tư pháp Mỹ trước đó cũng đề nghị mức án chung thân không ân xá, cho rằng Routh không ăn năn và chưa từng xin lỗi.

Luật sư Martin Roth, người đại diện cho Routh ở giai đoạn tuyên án sau khi bị cáo tự bào chữa tại phần lớn các phiên xét xử trong năm qua, đề nghị mức án 27 năm tù. Ông viện dẫn việc Routh đã gần 60 tuổi và mô tả thân chủ là “người rắc rối và phức tạp nhưng bản chất lương thiện” và biết quan tâm đến người khác. Roth cho biết sẽ kháng cáo bản án lẫn quyết định kết tội của bồi thẩm đoàn hồi tháng 9/2025.

Routh xuất hiện tại tòa trong trang phục tù nhân, hai tay bị còng. Bị cáo có bài phát biểu lan man, không đi vào tình tiết vụ án mà chủ yếu đề cập các cuộc chiến ở nước ngoài.

Routh tự nhận mình là “kẻ thất bại”, nói bản án hoàn toàn không quan trọng đối với mình, đồng thời cảm thấy nuối tiếc vì “án tử hình không được xem xét”. Thẩm phán Cannon đã ngắt lời Routh sau khoảng 15 phút, nhận xét nội dung phát biểu của bị cáo không liên quan vụ án.

Theo cáo trạng, các nhân viên Sở Mật vụ Mỹ hôm 15/9/2024 phát hiện Routh ẩn nấp trong bụi rậm, cách nơi ông Trump chơi golf tại Trump International Golf Club ở West Palm Beach vài trăm mét.

Một mật vụ nhìn thấy khuôn mặt của Routh và nòng súng thò qua hàng rào sân golf, nên đã quyết định nổ súng trước về hướng nghi phạm. Routh bỏ chạy, để lại khẩu súng trường ở chỗ nấp, rồi bị bắt trên tuyến cao tốc gần đó. Giới chức nói Routh chưa bắn phát nào và ông Trump khi đó chưa đi vào tầm ngắm của nghi phạm.

Theo kết quả điều tra, Routh đến Nam Florida khoảng một tháng trước sự việc, ở tại một điểm dừng dành cho các tài xế xe tải và theo dõi lịch trình di chuyển của ông Trump, cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Tại thời điểm bị bắt, Routh mang theo 6 điện thoại và dùng tên giả để che giấu danh tính.

Các công tố viên nói Routh đã nằm chờ trong bụi rậm gần 10 giờ trong ngày xảy ra sự việc. Điều tra viên còn thu được máy quay hướng về sân golf, cùng hai túi đựng các tấm kim loại giống giáp chống đạn.

Routh từng viết một quyển sách vào năm 2023, trong đó chỉ trích quan điểm đối ngoại của ông Trump và có đoạn viết Iran “có thể tự do ám sát ông Trump” vì lãnh đạo Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân với nước này.

Sự việc diễn ra hai tháng sau một vụ ám sát hụt tại sự kiện vận động tranh cử ở Butler, Pennsylvania, khiến ông Trump bị thương ở tai, một khán giả thiệt mạng và hai người bị thương. Cả hai vụ nổ súng xảy ra trong giai đoạn chạy đua vận động tranh cử căng thẳng trước bầu cử tổng thống Mỹ tháng 11/2024.

Thanh Danh (Theo Reuters, Fox, CNN)