Kỳ thủ bị làng cờ tướng Trung Quốc xem là ‘tội đồ’ trong chuỗi thất bại trước Việt Nam

Trước khi là tội đồ từng là biểu tượng làng cờ

Trong một bài viết mới đây, trang tin News QQ khẳng định: “Cột mốc cho chuỗi thành tích bết bát của cờ tướng Trung Quốc, trong những cuộc so tài với Việt Nam là Giải vô địch thế giới 2022”.

Tháng 9-2025, Lại Lý Huynh khiến kỳ đàn đỉnh cao chấn động khi giành chức vô địch đơn nam ở Giải vô địch cờ tướng thế giới.  

Nhưng cột mốc đánh dấu sự đảo chiều trong phong độ của làng cờ tướng Trung Quốc – Việt Nam nằm ở Giải vô địch thế giới 2022, diễn ra tại Malaysia. Và nên nhớ khi đó vẫn chưa nổ ra đại án bán độ ở kỳ đàn đại lục.

Năm đó, Trung Quốc cử đi 2 đặc cấp đại sư là Vương Thiên Nhất cùng Vương Khuếch. Đẳng cấp của Vương Thiên Nhất hiển nhiên không phải bàn thêm, còn cá nhân Vương Khuếch là nhà vô địch quốc gia 2020 (giải diễn ra vào tháng 1-2021), và được phong danh hiệu đặc cấp đại sư.

Nhưng rồi Vương Khuếch gây sốc ở Giải vô địch thế giới 2022 khi… đánh đâu thua đó, rơi xuống tận vị trí thứ 7 ở bảng xếp hạng cá nhân. 

Đây là vị trí thấp kỷ lục của một kỳ thủ Trung Quốc khi tham dự giải thế giới. Thông thường, 2 kỳ thủ của Trung Quốc dự giải luôn giữ 2 vị trí đầu bảng, hoặc ít nhất là trong top 4. 

Vương Thiên Nhất vẫn vô địch cá nhân năm đó, nhưng vì phải gánh cả “cục tạ” Vương Khuếch, đội Trung Quốc của anh bị đôi Lại Lý Huynh – Nguyễn Thành Bảo vượt mặt ở bảng xếp hạng đồng đội.

Chức vô địch năm 2025 của Lại Lý Huynh chỉ là kết quả tất yếu cho chuỗi sa sút của kỳ đàn Trung Quốc sau đại án bán độ. Còn chính thất bại ở Giải thế giới năm 2022 mới thực sự mở ra chuỗi ngày suy yếu của cờ tướng Trung Quốc.

Vương Khuếch thực sự là một “tội đồ” tâm điểm trong chuỗi sa sút đó, với rất nhiều góc khuất đằng sau phong độ trồi sụt thất thường của anh.

Đầu năm 2021, cái tên Vương Khuếch tạo nên cơn sốt trong làng cờ Trung Quốc, trở thành kỳ thủ nghiệp dư hiếm hoi vô địch giải quốc gia.

Năm đó, Vương Khuếch mới 26 tuổi, có elo 2.373 và xếp hạng 121 ở Trung Quốc. Thế rồi chẳng hiểu bằng cách nào, anh quật ngã 3 đặc cấp đại sư là Trương Học Triều (elo 2.528), Trịnh Duy Đồng (2.682) và sau cùng là Triệu Hâm Hâm (2.652) ở chung kết. 

Vương Khuếch tạo nên một loạt kỷ lục ở giải, như việc trở thành kỳ vương đầu tiên nằm ngoài top 100 trên bảng xếp hạng quốc gia, kỳ vương có elo thấp nhất lịch sử…

Làng cờ Trung Quốc chưa bài xích Vương Khuếch ngay, mà ca ngợi anh như một tấm gương đáng nể trong giới cờ tướng nghiệp dư, gợi nhớ đến tiền bối Đào Hán Minh (cũng vô địch quốc gia với tư cách kỳ thủ nghiệp dư).

Vương Khuếch được học cờ tướng bài bản từ nhỏ ở Cát Lâm, nhưng chọn đường học văn hóa thay vì theo con đường VĐV chuyên nghiệp. 

Anh học ngành khoa học và công nghệ máy tính tại Đại học Tài chính và kinh tế Thượng Hải. Trong nhiều năm, Vương Khuếch luôn làm lớp trưởng, đạt nhiều học bổng, bằng khen như “sinh viên ưu tú”, “cán bộ sinh viên ưu tú”, “cán bộ liên đoàn ưu tú”… 

Sau khi ra trường, Vương Khuếch trở thành công chức nhà nước, làm việc trong Ủy ban Kiểm tra kỷ luật thành phố Trường Xuân ở quê nhà Cát Lâm.

Song song với công việc, Vương Khuếch vẫn dự các giải cờ tướng nghiệp dư, rồi tạo nên kỳ tích ở Giải vô địch quốc gia vào đầu năm 2021. Tước hiệu kỳ vương cũng giúp anh được phong đặc cấp đại sư – danh hiệu cao nhất làng cờ tướng.

Cột mốc cho chuỗi ngày u ám của kỳ đàn Trung Quốc

Trước nhiều ý kiến nghi ngờ – về việc một kỳ thủ elo quá thấp lại có thể thắng hàng loạt cao thủ, nhiều người hâm mộ bảo vệ Vương Khuếch, cho rằng elo anh thấp chẳng qua vì không chọn đường chuyên nghiệp.

Suốt một thời gian dài, vị kỳ thủ kiêm công chức này là tấm gương sáng cho làng cờ.

Thế rồi, thất bại lịch sử ở Giải vô địch thế giới 2025 khiến mọi thứ bắt đầu đảo chiều. Kỳ đàn Trung Hoa bắt đầu nghi ngờ về chức vô địch quốc gia của Vương Khuếch – người sa sút phong độ thảm hại sau khi lên ngôi kỳ vương.

Và hơn 2 năm sau đó, mọi chuyện sáng tỏ hoàn toàn. Vương Khuếch có tên trong 41 kỳ thủ Trung Quốc dính líu đại án mua bán độ. 

Những bại tướng nổi danh của Vương Khuếch ở Giải vô địch quốc gia như Trịnh Duy Đồng, Triệu Hâm Hâm đều có tên. Dù chi tiết không được công bố, làng cờ Trung Quốc đều hiểu rằng có người “bán” ắt cũng có người “mua”.

Đại án bán độ này kéo dài suốt nhiều năm trời, với tầng tầng lớp lớp các cao thủ, các giải đấu bị hoen ố, Vương Khuếch chỉ là một cá thể trong đó. 

Làng cờ Trung Quốc đủ tỉnh táo để không đổ lỗi hoàn toàn cho anh chàng công chức này, người nhận án cấm thi đấu 7 năm 6 tháng, nhẹ hơn nhiều so với nhiều đặc cấp đại sư bị cấm trọn đời, thậm chí đi tù. 

Nhiều khả năng Vương Khuếch chỉ mua độ ở đúng một giải, lần anh vô địch quốc gia đầu năm 2021.

Nhưng đau ở chỗ, chính nhờ chức vô địch này mà Vương Khuếch hiên ngang bước ra đấu trường quốc tế, để rồi chuốc về thất bại ê chề trước đôi chiến tướng Nguyễn Thành Bảo – Lại Lý Huynh của Việt Nam.

Và cũng từ đó, kỳ đàn Trung Quốc dần quen với thất bại trước Lại Lý Huynh.