Lâm Đồng xin đưa thêm hơn 25.000ha bô xít ra ngoài Quy hoạch 866

Ngày 30-3, UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết đã có văn bản gửi các bộ, ngành Trung ương liên quan việc điều chỉnh Quy hoạch 866 (Phê duyệt quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng các loại khoáng sản thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050).

Theo đó, UBND tỉnh Lâm Đồng tiếp tục đề nghị rà soát lại những phần diện tích đang chồng lấn với thực tế phát triển của địa phương. Trọng tâm là rà soát lại số liệu, điều chỉnh phạm vi quy hoạch theo hướng sát thực tế hơn, vừa bảo đảm quản lý tài nguyên, vừa mở dư địa cho phát triển kinh tế – xã hội. 

Với bô xít, Lâm Đồng đề xuất giảm khoảng 65.000ha so với quy hoạch hiện hành. Hội đồng thẩm định đã ghi nhận, cập nhật hơn 40.000ha, nhưng tỉnh tiếp tục kiến nghị đưa thêm hơn 25.000ha ra khỏi quy hoạch vì đây chủ yếu là đất khu dân cư, công trình, dự án hoặc khu vực được xác định không có quặng. Tỉnh cũng đề nghị rà soát, cập nhật chính xác diện tích đã cấp phép tại các dự án Nhân Cơ (Đắk Nông cũ) và Tân Rai để tránh chênh lệch số liệu giữa hồ sơ và thực địa.

Với titan, Lâm Đồng cho biết đã đề xuất loại bỏ hơn 2.200ha khỏi quy hoạch, nhưng dự thảo điều chỉnh quy hoạch chỉ mới ghi nhận điều chỉnh khoảng 50ha. Vì vậy tỉnh kiến nghị tiếp tục rà soát những khu vực có trữ lượng thấp, đã hết hạn giấy phép hoặc nằm giáp biển, nơi việc giữ lại trong quy hoạch không còn nhiều ý nghĩa phát triển nhưng lại có thể tạo thêm áp lực môi trường, đất đai và không gian đầu tư. 

Lâm Đồng cũng đề nghị ưu tiên đưa ra khỏi quy hoạch các khu dân cư, đô thị, đất quốc phòng – an ninh và các công trình hạ tầng thiết yếu. Tỉnh cũng muốn được cho phép triển khai các công trình hạ tầng, công trình công cộng trong khu vực có quy hoạch khoáng sản trên cơ sở đánh giá tác động cụ thể, đồng thời cho phép sử dụng ngay quỹ đất sau khai thác để tránh lãng phí.

Đề xuất của tỉnh Lâm Đồng giữ quan điểm phát triển mạnh công nghiệp khoáng sản, nhất là chuỗi bô xít – alumin – nhôm, nhưng đề nghị điều chỉnh quy hoạch theo hướng linh hoạt, sát thực tiễn hơn. Tỉnh kiến nghị giữ nguyên các cụm nhà máy alumin theo quy hoạch đã được Thủ tướng phê duyệt, song đồng thời bổ sung cơ chế bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân trong vùng quy hoạch.

Như Tuổi Trẻ Online đã nhiều lần thông tin trước đó, Quy hoạch 866 được ban hành năm 2023, khi triển khai đã bộc lộ tình trạng chồng lấn với quy hoạch sử dụng đất, lâm nghiệp, giao thông quốc gia và các quy hoạch xây dựng, đô thị…

Ở Lâm Đồng, quy hoạch tác động tới khoảng hàng chục nghìn ha, hàng trăm nghìn người dân bị ảnh hưởng, đặc biệt tại các địa bàn phía nam tỉnh. Do bất cập từ Quy hoạch 866, nhiều dự án lớn, nhất là giao thông – như các tuyến cao tốc, hạ tầng khung, năng lượng tái tạo bị đình trệ, chi phí giải phóng mặt bằng đội lên, dòng vốn đầu tư bị “tắc nghẽn”. Trước thực tế đó, Lâm Đồng và các tỉnh Tây Nguyên đã liên tiếp kiến nghị điều chỉnh Quy hoạch 866 hoặc sửa Luật Khoáng sản để tháo gỡ căn cơ.