Bức tranh giá cả đi ngang đúng dự báo
Theo các báo cáo từ CNBC và The New York Times, dữ liệu do Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) công bố cho thấy Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 2 tăng 0,3% so với tháng trước. Sự nhích lên nhẹ nhàng này giúp tỷ lệ lạm phát tính theo năm neo ở mức 2,4%.
Nếu loại bỏ các mặt hàng có biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, CPI lõi cũng duy trì phong độ ổn định khi chỉ tăng 0,2% theo tháng và 2,5% theo năm.
Tất cả các con số này đều trùng khớp hoàn toàn với kịch bản mà giới chuyên gia trên phố Wall đã dự báo trước đó. Mức tăng theo năm không thay đổi so với tháng 1 cho thấy lạm phát dù vẫn cao hơn mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) nhưng đã ngừng đà leo thang.
Mỹ vừa đón nhận một bản báo cáo lạm phát “bình yên” hiếm hoi trong tháng 2, với các chỉ số giá cả gần như không xê dịch so với đầu năm (Ảnh: Stocktwitts).
Đi sâu vào rổ hàng hóa tiêu dùng, bức tranh chi tiêu của người dân Mỹ hiện lên với cả gam sáng lẫn tối. Tin vui lớn nhất đến từ chi phí nhà ở – khoản chi lớn nhất trong ngân sách của nhiều gia đình và cũng là thành phần chiếm tỷ trọng cao nhất trong rổ tính CPI.
Trong tháng 2, nhóm này chỉ tăng 0,2%. Đáng chú ý, giá thuê nhà chỉ nhích 0,1%, mức tăng theo tháng thấp nhất kể từ tháng 1/2021, phần nào giúp nhiều hộ gia đình “dễ thở” hơn trước áp lực chi phí sinh hoạt.
Người tiêu dùng cũng “dễ thở” hơn khi đi siêu thị nhờ giá trứng gà rớt 3,8% trong tháng, kéo theo mức giảm kỷ lục tới 42,1% so với cùng kỳ năm ngoái. Chi phí xe cũ và bảo hiểm ô tô cũng ghi nhận đà đi xuống.
Ở chiều ngược lại, giá thực phẩm nói chung vẫn tăng 0,4%. Đặc biệt, nhóm hàng quần áo (vốn nhạy cảm với các chính sách thuế quan) đã bật tăng 1,3% chỉ trong một tháng. Giá năng lượng cũng nhích lên 0,6% trong tháng 2, dẫn dắt bởi sự đắt đỏ của giá dầu sưởi và khí đốt tiện ích.
Bóng đen chiến sự và thế tiến thoái lưỡng nan của Fed
Dù lạm phát tháng 2 mang màu sắc tích cực, thị trường tài chính lại phản ứng khá hờ hững. Hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ diễn biến trái chiều trong khi lợi suất trái phiếu Kho bạc nhích lên.
Theo Bloomberg và Yahoo Finance, lý do cốt lõi là giới đầu tư hiểu rõ dữ liệu này đã “lỗi thời”. Nó hoàn toàn chưa phản ánh cú sốc vĩ mô lớn nhất hiện tại: Chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.
Sự kiện địa chính trị bùng nổ vào cuối tháng 2 đã lập tức định hình lại triển vọng kinh tế ngắn hạn. Nỗi lo đứt gãy nguồn cung tại “chảo lửa” Trung Đông từng đẩy giá dầu thô vọt qua mốc 100 USD/thùng vào thứ hai tuần trước, trước khi hạ nhiệt nhưng vẫn giữ mức tăng 4% trong phiên giao dịch giữa tuần.
Nhà kinh tế Stephen Juneau từ Bank of America cảnh báo rằng điều quan trọng lúc này không phải là số liệu tháng 2, mà là những rủi ro lạm phát đang thành hình. Kể từ cuối tháng 2, giá dầu đã vọt lên gần 18%.
Ông Juneau nhấn mạnh: “Nếu chiến sự kéo dài, giá dầu nhiều khả năng sẽ tăng bền vững. Điều đó sẽ tạo áp lực cực lớn lên lạm phát tổng thể, lạm phát lõi và kỳ vọng lạm phát trong những tháng tới”, do chi phí xăng dầu đắt đỏ sẽ nhanh chóng ăn sâu vào giá cước vận tải, logistics và hàng hóa bán lẻ.
Viễn cảnh “bão giá” trở lại đang đặt Fed vào một thế trận vô cùng phức tạp. Fed vốn không dùng CPI làm thước đo chính, mà ưu tiên Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE). Đáng ngại thay, PCE tháng 12 đã nóng hơn dự kiến khi tăng 2,9%, bỏ xa mục tiêu 2%, và xu hướng này được dự báo sẽ tiếp diễn.
Nếu giá dầu duy trì ở mức cao, lạm phát tổng thể của Mỹ có thể nhanh chóng tăng trở lại (Ảnh: Reuters).
Hơn thế nữa, bài toán của Fed không chỉ có lạm phát. Nền kinh tế Mỹ vừa đón cú sốc khi đánh mất 92.000 việc làm trong tháng trước, đẩy tỷ lệ thất nghiệp lên mức 4,4%. Giữa một bên là giá dầu nhăm nhe thổi bùng lạm phát, một bên là thị trường lao động đang rạn nứt, các nhà hoạch định chính sách buộc phải đi trên dây.
Với tình hình hiện tại, giới quan sát nhận định Fed sẽ chọn giải pháp “án binh bất động” trong cuộc họp tới để đo lường độ trễ của chính sách và sức nóng từ Trung Đông.
Theo công cụ FedWatch, thị trường đang đặt cược đợt giảm lãi suất tiếp theo sẽ lùi tận sang tháng 9, với chỉ 43% xác suất có thêm một lần nới lỏng trước khi khép lại năm 2026.
Nguồn: https://dantri.com.vn/kinh-doanh/lam-phat-my-24-trong-thang-2-fed-doi-mat-rui-ro-dau-iran-20260311203930819.htm
