‘Lấy kết quả cuối cùng làm thước đo cao nhất’

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định tinh thần xuyên suốt của Bộ Khoa học và Công nghệ là “lấy kết quả cuối cùng làm thước đo cao nhất”, chuyển tư duy “làm cho đúng” sang “làm cho ra kết quả”.

Trong ngày làm việc đầu tiên sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán 2026, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng chia sẻ những thay đổi trong tư duy làm việc của Bộ trong bối cảnh mới.

Ngày đầu tiên đi làm luôn là một thời điểm đặc biệt. Đó không chỉ là sự khởi đầu về mặt thời gian, mà quan trọng hơn, là sự khởi đầu về tinh thần, về tư duy và về cách làm việc cho cả một giai đoạn phía trước.

Mỗi năm mới đến, chúng ta thường nói nhiều đến mục tiêu, kế hoạch và nhiệm vụ. Nhưng theo tôi, điều quan trọng nhất trong ngày đầu tiên đi làm là xác lập lại cách chúng ta sẽ làm việc như thế nào. Bởi nếu cách làm đúng, việc khó mấy cũng sẽ làm được; còn nếu cách làm không đúng, dù mục tiêu có hay đến đâu, kết quả cũng khó đạt được.

Bộ Khoa học và Công nghệ xác định chuỗi giá trị khoa học – công nghệ hoàn chỉnh là: từ khoa học tới công nghệ, từ công nghệ tới sản phẩm, từ sản phẩm tới sản xuất và từ sản xuất tới thị trường. Hỗ trợ của nhà nước là phải toàn bộ chuỗi, và phải đi tới đích cuối cùng là thị trường, và càng về phía sau sự tham gia của doanh nghiệp phải càng nhiều hơn, và giá trị cho sự phát triển cũng càng nhiều hơn.

Công thức khoa học công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) của chúng ta là: 0 => 1 => N => 100%. Trong đó, 0 => 1 là nghiên cứu, phát triển KHCN; 1 => N là ĐMST (từ một công nghệ tạo ra nhiều sản phẩm, dịch vụ); N => 100% là CĐS (tạo ra môi trường số để phổ cập sản phẩm, dịch vụ nhanh ra toàn dân).

0 => 1 là từ không đến có, thường là khó, lâu, tốn kém. Giống như nghiên cứu khoa học, phát hiện tri thức mới; giống như phát triển công nghệ, làm ra công nghệ mới. Giá trị mang lại trực tiếp cho kinh tế – xã hội lại chưa nhiều, nhưng lại là nền tảng.

1 => N là quá trình từ một công nghệ mới tạo ra N sản phẩm, dịch vụ để giải quyết các bài toán của kinh tế – xã hội, nó cần tư duy đổi mới sáng tạo, gắn với thực tiễn. Nó dễ hơn, nhanh hơn và cũng đỡ tốn kém hơn, phù hợp với trình độ phát triển và năng lực người Việt Nam. Giá trị tạo ra bắt đầu nhiều hơn.

N => 100% là quá trình phổ cập sản phẩm và dịch vụ tới toàn dân, đặc biệt là thông qua môi trường số. Đây mới là lúc tạo ra đóng góp cho sự phát triển và tăng trưởng kinh tế.

Các nước đã phát triển tập trung vào 0 => 1, tức là nghiên cứu cơ bản, phát triển công nghệ; các nước đang phát triển phải tập trung nhiều hơn vào 1 => N => 100%, tức là ĐMST và CĐS.

Nhìn lại chặng đường đã qua, trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, khó lường, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, Bộ đã có nhiều nỗ lực và cố gắng. Tôi ghi nhận tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy và những đóng góp thầm lặng nhưng rất quan trọng của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong toàn Bộ. Những kết quả đạt được là kết quả của sự đoàn kết, của trí tuệ tập thể và của tinh thần không ngại khó, ngại khổ.

Tuy nhiên, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận rằng: yêu cầu đối với Bộ ngày càng cao, không chỉ cao hơn so với trước đây, mà cao hơn rất nhiều so với chính chúng ta của ngày hôm qua. Đất nước đang đứng trước yêu cầu phát triển nhanh hơn, bền vững hơn. Muốn vậy, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không thể chỉ đi theo sau, mà phải đi trước, đi cùng và dẫn dắt.

Ngày hôm nay, khoa học – công nghệ không còn là lĩnh vực thuần túy nghiên cứu. Đổi mới sáng tạo không chỉ là phong trào. Chuyển đổi số không đơn thuần là ứng dụng công nghệ thông tin. Ba lĩnh vực này đang hòa làm một, trở thành động lực trung tâm của phát triển quốc gia. Và Bộ Khoa học và Công nghệ là cơ quan được Đảng, Nhà nước giao trọng trách rất lớn trong việc kiến tạo, dẫn dắt và tổ chức thực hiện động lực đó.

Điều này đòi hỏi chúng ta phải thay đổi mạnh mẽ hơn nữa, trước hết là thay đổi trong tư duy. Tư duy quản lý không thể dừng ở việc ban hành quy định, mà phải hướng đến giải quyết vấn đề thực tiễn. Tư duy xây dựng chính sách không chỉ là đúng quy trình, đúng thẩm quyền, mà phải đúng vấn đề, trúng nhu cầu và tạo ra giá trị thực.

Tôi mong mỗi cán bộ của Bộ, dù ở vị trí nào, cũng phải luôn tự đặt cho mình ba câu hỏi cốt lõi.

Một là, vấn đề lớn nhất của đất nước trong lĩnh vực mình phụ trách là gì?

Hai là, việc mình đang làm có thực sự góp phần giải quyết vấn đề đó hay không?

Ba là, kết quả cuối cùng đo được bằng cái gì?

Nếu chúng ta trả lời được ba câu hỏi này một cách trung thực, thì công việc của chúng ta sẽ có hướng đi rõ ràng, có trọng tâm và có ý nghĩa.

Trong thời gian tới, tôi muốn nhấn mạnh một tinh thần xuyên suốt trong toàn Bộ, đó là: lấy kết quả cuối cùng làm thước đo cao nhất. Chúng ta cần chuyển mạnh từ tư duy “làm cho đúng” sang tư duy “làm cho ra kết quả”. Quy trình cần thiết, nhưng quy trình không phải là mục tiêu. Văn bản cần thiết, nhưng văn bản không phải là sản phẩm cuối cùng. Sản phẩm cuối cùng của chúng ta phải tác động tích cực, có thể cảm nhận được trong thực tế.

Muốn vậy, kỷ luật và kỷ cương trong thực thi là điều không thể thiếu. Chủ trương đã rõ thì phải tổ chức thực hiện nghiêm túc. Đã giao việc thì phải theo dõi đến cùng. Đã làm thì phải làm cho ra sản phẩm cụ thể. Tinh thần là nói đi đôi với làm, đã làm là làm đến nơi đến chốn, đến kết quả cuối cùng.

Song song với kỷ cương là đổi mới và sáng tạo. Tôi mong các đơn vị, các cán bộ mạnh dạn đề xuất cái mới, thử nghiệm cái mới, miễn là xuất phát từ lợi ích chung và vì sự phát triển của đất nước. Đổi mới sáng tạo không chỉ nằm ở các phòng thí nghiệm hay doanh nghiệp, mà phải bắt đầu ngay trong cách nghĩ, cách làm việc của từng cơ quan quản lý nhà nước.

Một điểm rất quan trọng nữa là làm việc theo tinh thần hệ thống. Không ai có thể giải quyết được các vấn đề lớn một mình. Các vấn đề của hôm nay đều là vấn đề liên ngành, liên lĩnh vực. Vì vậy, mỗi đơn vị trong Bộ cần nhìn công việc của mình trong tổng thể chung, phối hợp chặt chẽ, tránh tư duy cục bộ, tránh làm việc theo kiểu “phần ai nấy làm”.

Tôi cũng mong mỗi cán bộ của Bộ luôn giữ trong mình tinh thần phụng sự. Chúng ta làm việc không phải để hoàn thành cho xong nhiệm vụ được giao, mà để phục vụ sự phát triển của đất nước, phục vụ người dân và doanh nghiệp. Khi đặt mình vào vị trí của người thụ hưởng chính sách, chúng ta sẽ làm chính sách khác đi, nhân văn hơn, thực tế hơn và hiệu quả hơn.

Năm mới cũng là dịp để chúng ta nhìn lại chính mình. Mỗi người hãy tự hỏi: năm nay mình sẽ thay đổi điều gì để làm việc tốt hơn năm trước? Có thể là thay đổi cách tiếp cận vấn đề, thay đổi cách phối hợp, hay đơn giản là thay đổi thái độ trong công việc hằng ngày. Những thay đổi nhỏ, nếu được thực hiện một cách kiên trì, sẽ tạo ra thay đổi lớn.

Tôi tin rằng, Bộ có đủ trí tuệ, bản lĩnh và tinh thần trách nhiệm để hoàn thành tốt những nhiệm vụ rất nặng nề nhưng cũng rất vinh dự phía trước. Điều quan trọng là đi cùng nhau, cùng một hướng, cùng một tinh thần và cùng một mục tiêu.

Nhân ngày đầu tiên đi làm, tôi mong toàn thể các đồng chí cùng thống nhất với nhau một tinh thần chung: đoàn kết hơn, làm gương nhiều hơn, kỷ cương hơn, trọng tâm hơn, đổi mới mạnh mẽ hơn, tạo ra đột phá nhiều hơn. Mỗi ngày làm việc phải là một ngày tạo ra giá trị mới, dù là nhỏ, nhưng tích lũy lại sẽ tạo ra thay đổi lớn.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng