Loại hoa này có gì đặc biệt?

Gần đây, lướt qua các hội nhóm yêu nhà hay nghiện cắm hoa, không khó để bắt gặp hình ảnh những bình hoa lạ mắt với phần lá to xanh mướt, ôm ấp lấy những chùm hoa rủ xuống chúm chím như ngọc. Đừng vội bất ngờ khi biết tên thật của chúng. Hiện riềng ấm cũng được nhiều người mua về cắm chưng nhà, vậy loại hoa mang cái tên đậm chất dân dã này rốt cuộc có gì đặc biệt mà lại khiến phái đẹp mê mẩn đến thế?

Trong tâm thức của nhiều người Việt, họ nhà gừng, nhà riềng vốn dĩ chỉ quen thuộc trong xó bếp hay rành rành mọc hoang ở những góc vườn quê nghèo ẩm ướt. Thế nhưng, thế giới tự nhiên luôn biết cách làm chúng ta ngỡ ngàng. Đâu ai ngờ rằng, đằng sau cái gốc rễ xù xì mộc mạc ấy lại giấu giếm những nhành hoa kiêu sa, rực rỡ và thơm ngát đến nhường nào.

Từ đầu tháng Tư, khi thời tiết bắt đầu chuyển mình ấm áp, những chồi hoa họ gừng lại thi nhau bung nở. Không chỉ làm bừng sáng cả một góc vườn nhiệt đới, những nhành hoa như riềng ấm, ngải tiên giờ đây đã chễm chệ vươn mình, lọt vào mắt xanh của những người yêu cái đẹp, trở thành điểm nhấn tinh tế đầy chất thơ trong những không gian phòng khách hiện đại.

Nhan sắc kiêu kỳ ẩn sau cái tên mộc mạc của “Riềng ấm”

Nếu có dịp ngắm nhìn một nhành riềng ấm (tên khoa học là Alpinia zerumbet – hay còn gọi là Shell Ginger, gừng vỏ sò) nở rộ, bạn sẽ hiểu ngay vì sao loài cây này lại lọt vào “mắt xanh” của giới sành chơi hoa. Chỉ cần một đoạn thân cao vút điểm xuyết những chiếc lá to bản, rộng chừng 10-12cm, bóng bẩy như phủ một lớp sáp mỏng là đã đủ tạo nên một background xanh mướt mát cho bất kỳ bình hoa nào.

Nhưng điểm “ăn tiền” nhất lại nằm ở những chùm hoa rủ xuống như những chùm lúa trĩu, vì lý do đó mà nhiều người gọi nó là lan lúa. Các bông hoa có hình dáng thon dài, hé nở dần dần từ cuống cho đến tận ngọn. Lớp vỏ ngoài của hoa trắng muốt như sáp ngọc điểm xuyết chút phơn phớt hồng e ấp, để rồi khi hé nở bung ra, bên trong lại rực lên sắc vàng óng ả đan xen những đường gân đỏ sẫm đầy quyến rũ.

Sự kết hợp màu sắc có phần đối lập này tạo nên một vẻ đẹp vô cùng độc đáo, vừa hoang dại lại vừa sang trọng. Khi cắt vào cắm bình, những chiếc lá to đóng vai trò làm nền hoàn hảo, còn độ bền của hoa thì thực sự đáng nể, giúp không gian nhà bạn giữ được vẻ bừng sáng và thoang thoảng hương thơm thanh tao trong nhiều ngày liền.

Không chỉ có riềng ấm, gia đình nhà gừng còn nhiều “cực phẩm”

Bên cạnh riềng ấm đang làm mưa làm gió, họ nhà gừng (Zingiberaceae) vẫn còn cất giấu rất nhiều bảo bối khác. Nếu riềng ấm mang hương thơm nhè nhẹ, thì “người anh em” hoa ngải tiên (Bạch điệp – Hedychium coronarium) lại là nữ hoàng của mùi hương. Đưa một cành ngải tiên vào nhà, bạn sẽ thấy không gian như được xịt một lớp nước hoa tự nhiên ngọt ngào, quyến rũ đầy vương vấn.

Còn nếu bạn là người thích tô điểm cho những góc vườn râm mát, thì Địa liền (Peacock ginger – Kaempferia) lại là một lựa chọn không thể tuyệt vời hơn. Khác với dáng vẻ cao lớn vươn tới vài mét của riềng ấm, dòng Địa liền là loại cây phủ nền thấp bé nhưng lại sở hữu những chiếc lá có hoa văn tuyệt đẹp, y hệt như những chiếc lông công rực rỡ. Dù mùa đông những chiếc lá này có thể lụi tàn đi, nhưng chỉ cần những cơn mưa xuân rớt xuống, chúng sẽ kiên nhẫn nảy mầm trở lại, thậm chí vội vàng trổ những bông hoa nhỏ xinh trước cả khi kịp xòe lá.

Nhìn thì có vẻ kiêu kỳ, nhưng thực chất việc tự tay trồng một khóm riềng ấm góc sân lại dễ chịu vô cùng. Riềng ấm là loài cây sinh trưởng cực nhanh, và đặc biệt là mỗi thân cây chỉ trổ hoa đúng một lần. Khi nụ hoa cuối cùng tàn đi và thân cây bắt đầu khô lại, bạn đừng ngần ngại cắt sát gốc. Dưới lớp đất kia thân rễ sẽ lại âm thầm đẻ ra những chồi non mới. Chờ cho chồi non mọc lên khoảng nửa mét, bạn có thể dễ dàng nhân giống bằng cách tách rễ củ đem đi trồng vào những chiếc chậu mới.

Chỉ cần một chút đất mùn tơi xốp, vài nắm phân hữu cơ hay phân bò ủ hoai và duy trì việc tưới tắm đều đặn, chậu cây của bạn sẽ sớm đâm chồi nảy lộc. Mặc dù nhiều cuốn sách làm vườn thường khuyên các loại hoa họ gừng ưa nắng gắt và nhiều nước, nhưng thực tế kinh nghiệm của nhiều người trồng lại cho thấy chúng sinh trưởng hoàn hảo nhất dưới bóng râm bán phần. Ánh nắng nhẹ ban mai lướt qua kẽ lá là món quà tuyệt vời nhất, nhưng cái nắng gắt gao của buổi chiều lại dễ làm lá cây cháy xém. Dù bạn trồng riêng một khóm nơi râm mát hay điểm xuyết cùng các loại cây nhiệt đới khác, riềng ấm vẫn cứ cần mẫn dâng tặng bạn những lứa hoa rực rỡ từ mùa xuân kéo dài cho đến tận cuối hạ.

Mẹo nhỏ cứu nguy cho những chậu cây “khó ở”

Tiện nói chuyện chăm cây, đôi khi chúng ta sẽ bắt gặp tình trạng những chậu cây trồng trong nhà lâu ngày (như Lan Ý hay chính những chậu riềng ấm nhỏ) bỗng dưng bị cháy viền lá, mép lá ngả nâu trông rất xót ruột. Đừng vội đổ lỗi cho việc tưới thừa hay thiếu nước, cũng đừng vội tìm thuốc diệt sâu bọ. Đôi khi, vấn đề lại nằm ở chính ngôi nhà của chúng.

Khi nhấc thử cây ra khỏi chậu, rất có thể bạn sẽ phát hiện bộ rễ đã mọc cuộn chặt lấy nhau, đặc kín không còn một khoảng hở nào để thở. Đây chính là hiện tượng “bó rễ” vô cùng phổ biến. Cách giải quyết thật ra rất đơn giản và mang tính “chữa lành” cực cao: Hãy tỉa bớt phần rễ già cỗi, nhẹ nhàng tách cụm cây lớn ra thành nhiều phần nhỏ và trồng lại bằng lớp đất mới tơi xốp.

Những mầm sống mới sẽ nhanh chóng hồi sinh căng tràn nhựa sống. Và điều tuyệt vời nhất là, từ một chậu cây ban đầu, giờ đây bạn đã có thêm vài chậu cây nhỏ xinh để gửi tặng bạn bè, hàng xóm hay những người “đồng âm” trong các hội nhóm yêu cây một niềm vui nho nhỏ nhưng lan tỏa sự bình yên đến lạ thường.