‘Luật ngầm’ thu tiền hối lộ tại Trung tâm đăng kiểm 50-04V

Ngày 8/1, ông Hải (cựu Giám đốc Trung tâm đăng kiểm xe cơ giới 50-04V, thuộc Cục đăng kiểm Việt Nam) cùng Chu Đình Hiệp (cựu Phó giám đốc) và 13 đăng kiểm viên bị TAND TP HCM xét xử về tội Nhận hối lộ.

Liên quan đến vụ án, 49 bị cáo khác bị truy tố về tội Đưa hối lộ; Nhận hối lộ.

Tòa triệu tập 86 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (trong đó có 2 cựu cục trưởng Đăng kiểm Việt Nam Trần Kỳ Hình và Đặng Việt Hà – đang chấp hành án, song cả hai đều không có mặt).

Phiên xét xử dự kiến kéo dài đến ngày 22/1.

Theo cáo trạng, nhằm bảo đảm chỉ tiêu lượt phương tiện do Cục Đăng kiểm yêu cầu, đồng thời tăng nguồn thu để chi phí “ngoại giao”, tiếp khách và đưa cho lãnh đạo Cục Đăng kiểm, bị cáo Nguyễn Xuân Hải đã chủ trương cho phép đăng kiểm viên nhận tiền của chủ xe hoặc người môi giới để bỏ qua lỗi phương tiện. Ngoài ra, Hải còn cho phép thợ vào sửa xe ngay trên chuyền nhằm tránh việc phải kiểm định lại.

Để phục vụ việc “ngoại giao”, Hải trực tiếp yêu cầu mỗi chuyền kiểm định phải nộp “phế” 10 triệu đồng mỗi tuần. Chủ trương này được các phụ trách chuyền phổ biến lại cho đăng kiểm viên để thống nhất thực hiện. Số tiền thu được từ chủ xe và môi giới sau khi trích nộp cố định cho Hải, phần còn lại sẽ chia đều cho Ban giám đốc và các đăng kiểm viên trong chuyền.

Đến tháng 3/2022, khi biết ông Đặng Việt Hà (Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam) yêu cầu các trung tâm đăng kiểm khối V phải “chung chi” từ 8.000 đến 11.000 đồng trên mỗi lượt phương tiện đạt kiểm định, Hải đã chỉ đạo tăng số tiền nộp hàng tuần lên 13 triệu đồng mỗi chuyền. Phần tiền dôi dư sau đó vẫn được chia đều theo tỷ lệ cũ.

Ký hiệu đánh dấu tiền hối lộ

Các đăng kiểm viên sử dụng ký hiệu riêng trên phiếu kiểm định để phân biệt phương tiện có “chung chi” như: D4V, N, SN, Ch… tương ứng với tên của các cò môi giới Nguyễn Trần Dũng, Tạ Công Nghĩa, Nguyễn Ngọc Sơn, Nguyễn Hữu Chinh… Đối với các phương tiện do đăng kiểm viên hoặc môi giới đưa đến kiểm định, Lưu Cao Mỹ Dạ (nhân viên văn phòng của trung tâm) sẽ đánh dấu ký hiệu vào phiếu kiểm định để phân biệt.

Số tiền nhận hối lộ, các bị cáo thống nhất theo mức cụ thể. Trường hợp đăng kiểm viên nhận trực tiếp, mức thu là 300.000 đồng với xe rơ-moóc, 500.000 đồng với xe đầu kéo và một triệu đồng đối với xe gắn thêm máy phát điện. Nếu thông qua người môi giới, đăng kiểm viên nhận 200.000 đồng mỗi xe rơ-moóc, 300.000 đồng mỗi xe đầu kéo và 500.000 đồng mỗi xe gắn thêm máy phát điện.

Hàng tuần, các chuyền kiểm định phải nộp cố định cho Nguyễn Xuân Hải 10 triệu đồng mỗi chuyền (từ tháng 1/2022 đến tháng 2/2022) và 13 triệu đồng mỗi chuyền (từ tháng 3/2022 đến tháng 10/2022) để Hải sử dụng vào việc ngoại giao, tiếp khách, bằng hình thức chuyển khoản hoặc đưa tiền mặt. Số tiền còn lại được chia đều cho Ban giám đốc và các đăng kiểm viên.

Riêng đối với chuyền 1 và chuyền 2, việc chia tiền được thực hiện theo tuần; chuyền 3 và chuyền 4 chia theo ngày, trong khi khoản tiền đưa cho Hải vẫn tính theo tuần.

Số tiền hối lộ được thu theo nhiều cách. Trường hợp tài xế để tiền trên xe, đăng kiểm viên thực hiện công đoạn đầu tiên trong chuyền sẽ lấy. Với các trường hợp có thỏa thuận trước giữa đăng kiểm viên với chủ xe, người đi đăng kiểm hoặc người môi giới, đăng kiểm viên đó trực tiếp nhận tiền và có trách nhiệm báo cho trưởng chuyền để cuối ngày tập hợp, chia theo thỏa thuận.

Ngoài ra, các đăng kiểm viên còn thỏa thuận với một số doanh nghiệp vận tải việc đóng hộ phí kiểm định, phí sử dụng đường bộ. Sau đó, các doanh nghiệp chuyển khoản thanh toán lại số tiền này, kèm theo khoản tiền đưa hối lộ cho đăng kiểm viên.

Đối với khoản tiền các chuyền nộp hằng tuần cho ông Hải để phục vụ mục đích ngoại giao. Ông Hải đã sử dụng để đưa cho Cục trưởng Trần Kỳ Hình và Đặng Việt Hà tại phòng làm việc của hai người này, trong các lần ông ra công tác tại Cục Đăng kiểm Việt Nam hoặc khi các Cục trưởng vào TP HCM công tác.

Cơ quan điều tra xác định, bị cáo Nguyễn Xuân Hải và Chu Đình Hiệp phải chịu trách nhiệm hình sự chung đối với số tiền mà các đăng kiểm viên đã nhận tại Trung tâm đăng kiểm, tổng cộng 6,3 tỷ đồng.

Hải Duyên