Nâng chất tiếp xúc cử tri

Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, Chánh Văn phòng Hội đồng Bầu cử quốc gia Lê Quang Mạnh cho hay đến thời điểm này có thể khẳng định các điều kiện cơ bản cho ngày bầu cử đã được chuẩn bị tương đối đầy đủ, bài bản. 

Từ nay đến ngày 15-3, ông Mạnh nhấn mạnh là giai đoạn then chốt, đòi hỏi phải tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, không chủ quan, bảo đảm để mỗi lá phiếu của cử tri được thực hiện trong điều kiện thuận lợi, an toàn và đúng pháp luật. Trong đó có việc đề cao tính thực chất của các buổi tiếp xúc cử tri.

Triển khai hệ thống số

Ông Lê Quang Mạnh cũng nêu rõ cuộc bầu cử lần này có một số điểm mới đáng chú ý, không chỉ ở phương diện tổ chức mà còn ở bối cảnh vận hành của hệ thống chính trị. Đây là lần đầu tiên tổ chức bầu cử trong điều kiện triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Cùng với đó, ông chỉ rõ chuyển đổi số đã trở thành phương thức điều hành xuyên suốt. Việc kết nối, đối chiếu danh sách cử tri với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng các nền tảng như VNeID giúp nâng cao độ chính xác, hạn chế trùng lặp hoặc sai sót thông tin. 

Tuy nhiên, ông cho rằng công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ, còn điều cốt lõi vẫn là trách nhiệm của con người trong việc rà soát, kiểm tra và chịu trách nhiệm về từng khâu, từng nhiệm vụ. Vì vậy, cùng với việc triển khai hệ thống số, công tác tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ cho cán bộ cơ sở được đặc biệt coi trọng.

Theo ông Mạnh, có nhiều nhóm nhiệm vụ trọng tâm của cả hệ thống chính trị, đặc biệt là ở cấp cơ sở, trong thời gian tới. Trong đó có việc hoàn thiện ở mức cao nhất công tác quản lý dữ liệu và bảo đảm quyền bầu cử của công dân. 

Danh sách cử tri đã được niêm yết nhưng vẫn phải tiếp tục rà soát cập nhật biến động dân cư đến sát ngày bầu cử. Yêu cầu đặt ra là chính xác, đầy đủ, không để sót người đủ điều kiện và cũng không để xảy ra sai lệch.

Thêm nhiều tầng lớp tham dự các buổi tiếp xúc cử tri

Chia sẻ thêm việc vận động, tiếp xúc cử tri của các ứng viên đạt hiệu quả, ông Nguyễn Quang Huân, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, lưu ý hai vấn đề.

Với các ứng cử viên, mỗi ứng cử viên phải xây dựng cho mình chương trình hành động rất cụ thể, rõ ràng nhưng cũng cần ngắn gọn, súc tích, dễ hiểu, dễ gần với người dân ở tất cả các tầng lớp, trình độ, lứa tuổi.

Chương trình hành động của ứng viên không nên đưa ra những nội dung mang tính hàn lâm quá, chung chung, hô khẩu hiệu thông thường, nhắc đi nhắc lại nhiều lần, giống nhau giữa các đại biểu. 

Cùng với đó không chỉ đi vào liệt kê, “hứa cho nhiều” mà không sát với thực thế, không đúng với vai trò, năng lực, chuyên môn và với những gì cử tri đang cần ở người đại biểu trong nhiệm kỳ mới.

Do vậy ứng cử viên phải ý thức rõ việc này và sau này, chỉ nên cam kết những nội dung có điều kiện thực hiện; tránh hứa hẹn vượt quá thẩm quyền hoặc khả năng, càng không được hứa suông, hứa để lấy lòng cử tri. MTTQ cùng cử tri sẽ giám sát chương trình hành động của các ứng viên nếu trúng cử trong cả nhiệm kỳ.

Với các cuộc tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử của ứng viên cần thông báo công khai, minh bạch để người dân nắm được đến dự. Đồng thời làm sao để các buổi tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử không chỉ có những người nghỉ hưu, cao tuổi dự mà phải có đông đảo các tầng lớp nhân dân, nhất là giới trẻ, sinh viên, công nhân… cùng dự qua việc chọn thời gian và địa điểm thích hợp.

Ngoài ra hiện nay việc tiếp xúc trực tiếp kết hợp trực tuyến đang được triển khai rất tốt nên cần tiếp tục phát huy để các chương trình hành động của ứng viên đến với rộng rãi cử tri hơn, tăng cường đưa các chương trình hành động và thông tin của ứng viên lên để mọi người dân có thể theo dõi trên các nhóm dân cư.

* PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình (Viện trưởng Viện Phát triển chính sách, Đại học Quốc gia TP.HCM):

Kỳ vọng đại biểu đi nhiều hơn, nghe kỹ hơn và nói bằng hành động

Trong bối cảnh Đảng đã ban hành loạt nghị quyết quan trọng ở nhiều lĩnh vực, các đại biểu Quốc hội nhiệm kỳ tới càng cần một “tinh thần hành động” mạnh mẽ hơn bao giờ hết.

Tinh thần là “lập pháp đi trước một bước, giám sát đến nơi đến chốn, quyết định ngân sách theo trọng tâm và mở đường cho cải cách”.

Đất nước chúng ta đang đứng trước một nghịch lý: khát vọng rất lớn, năng lực xã hội rất mạnh nhưng không ít thể chế lại trở thành điểm nghẽn.

Nhiệm kỳ tới, Quốc hội cần coi cải cách thể chế là “công trình nền móng”: sửa luật, làm luật, tháo gỡ chồng chéo, cắt thủ tục, giảm chi phí tuân thủ… để người dân và doanh nghiệp được làm, dám làm và làm nhanh. Phải cụ thể hóa nghị quyết 66 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật: luật phải rõ, khả thi, ổn định; thực thi phải nghiêm; trách nhiệm phải minh bạch.

Người dân không cần những khẩu hiệu dài, họ cần một hệ thống luật dễ hiểu và một bộ máy thực thi đáng tin. Hạn chế tối đa luật khung – luật ống, giảm “xin – cho” trong quy định. Luật phải mở đường cho đổi mới, nhưng cũng phải quản trị rủi ro”.

Với các chính sách phát triển, hãy coi khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là “động cơ tăng trưởng” chứ không phải là một chương trình phụ. Với nghị quyết 59 về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, phải lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, coi hội nhập là động lực chiến lược.

Bên cạnh đó, kinh tế tư nhân phải được “cởi trói niềm tin”, kinh tế nhà nước phải được “nâng chuẩn hiệu quả”. Trong nhiệm kỳ tới, đại biểu nên theo đuổi một tinh thần rất sòng phẳng.

Cụ thể, tư nhân phải được bình đẳng tiếp cận vốn, đất, cơ hội; bảo vệ quyền tài sản; khuyến khích đổi mới và lớn lên bằng cạnh tranh lành mạnh. Nhà nước thì tập trung vào lĩnh vực then chốt; minh bạch; quản trị hiện đại; đánh giá theo hiệu quả và giá trị mang lại cho xã hội.

Không “ưu ái” cực đoan cho ai; chỉ ưu tiên cho hiệu quả, sáng tạo và phụng sự lợi ích công. Song song với đó cần quan tâm phát triển giáo dục và đào tạo, phát triển văn hóa trong kỷ nguyên mới…

Tôi mong muốn các đại biểu nhiệm kỳ mới “đi nhiều hơn, nghe kỹ hơn và nói bằng hành động”. Người dân kỳ vọng ở đại biểu không chỉ là những phiên phát biểu hay mà là một chương trình lập pháp sắc bén, bám thực tiễn; hoạt động giám sát kiên quyết, theo đến cùng; những quyết định ngân sách ưu tiên cho tương lai; một tinh thần bảo vệ người ngay, bảo vệ cái đúng, bảo vệ đổi mới.