Ngã rẽ của những “ông chủ” tập đoàn lớn tại Việt Nam

Là những ông chủ của các tập đoàn lớn, được thị trường biết đến với lĩnh vực cốt lõi, nhưng trong một năm qua, nhiều đại gia đã gây bất ngờ khi rẽ sang mảng hoàn toàn mới.

Kido làm công nghệ, mở công ty AI

Trong đó, Tập đoàn Kido (mã chứng khoán: KDC) vừa quyết định thoái vốn hoàn toàn khỏi mảng kem (Kido Foods). Việc bán lại mảng “hái ra tiền” của Kido diễn ra trong bối cảnh công ty đang có những cuộc chơi mới. Từ làm các trung tâm thương mại, xây kênh thương mại điện tử E2 đến việc lập liên doanh về AI.

Sau nhiều tháng thử nghiệm, Airo của Kido liên danh với Trung Quốc vừa thông báo ra mắt. Được biết, Airo do Kido nắm quyền chi phối với 51% vốn, đối tác sở hữu 49% vốn còn lại.

Ngã rẽ của ông chủ Kido diễn ra trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đã trở thành một trong những công nghệ chủ chốt của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Sự bùng nổ AI đang mở ra kỷ nguyên thương mại tự động hóa (A-Commerce), đưa AI trở thành trụ cột quan trọng trong phát triển hệ sinh thái thương mại điện tử.

Ông Trần Lệ Nguyên chia sẻ về chiến lược AI của Kido (Ảnh: Airo).

Theo “Vietnam Social Commerce Market Intelligence Report 2025”, thị trường thương mại điện tử qua mạng xã hội tại Việt Nam dự kiến sẽ tăng trưởng 25,4% hàng năm và đạt mốc 5 tỷ USD vào năm 2025. Đến cuối năm 2030, quy mô ngành thương mại điện tử qua mạng xã hội dự kiến sẽ mở rộng từ mức 3,99 tỷ USD (năm 2024) lên khoảng 10,21 tỷ USD.

Như vậy, kết hợp được AI vào thương mại điện tử qua mạng xã hội theo các chuyên gia, là “chìa khóa vàng” để doanh nghiệp nắm bắt được thị trường để phát triển, tạo doanh thu bền vững.

Novaland lấn sân ngành thủy sản

Đại gia bất động sản Novaland cũng vừa gây bất ngờ khi mua lại vốn doanh nghiệp thủy sản Seaprodex. Động thái này diễn ra trong bối cảnh ngành cốt lõi là bất động sản vẫn chưa hồi phục hoàn toàn, công ty vẫn đang trong quá trình tái cấu trúc.

Cụ thể, thông qua công ty con Địa ốc Ngân Hiệp, Novaland đã nắm hơn 24% vốn doanh nghiệp thủy sản Seaprodex, giúp đa dạng hệ sinh thái bên cạnh bất động sản.

Seaprodex là doanh nghiệp nhà nước được thành lập năm 1976, hoạt động trong lĩnh vực khai thác, nuôi trồng, chế biến và xuất khẩu thủy sản. Seaprodex từng giữ vai trò nòng cốt trong ngành thủy sản Việt Nam, là đầu mối tổ chức xuất khẩu thủy sản sang các thị trường lớn như Nhật Bản, châu Âu và Liên Xô (cũ).

Từ năm 2024 đến nay, cơ cấu cổ đông của Seaprodex có nhiều biến động khi các nhà đầu tư lớn như Tập đoàn Gelex (GEX) và Tập đoàn S.S.G lần lượt trở thành cổ đông lớn nhưng sau đó đều thoái vốn. Hiện tại, cổ đông lớn nhất là Tổng công ty Đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) nắm 63,38%.

Vingroup làm thép

Để bước vào ngành thép, Vingroup đầu tư chiến lược vào thép Pomina (Ảnh: IT).

Vào tháng 10, Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng cũng gây xôn xao khi thành lập công ty thép VinMetal – đây được đánh giá là bước đi táo bạo khi thị trường trong nước hiện đã có Hoà Phát, và ở khu vực thì tràn lan sản phẩm thép giá rẻ từ Trung Quốc.

Theo công bố, ngoài dòng thép dân dụng sử dụng trong xây dựng, VinMetal sẽ tập trung sản xuất thép cán nóng, thép cường độ cao và thép hợp kim đặc chủng phục vụ sản xuất xe điện và hạ tầng giao thông tốc độ cao. Đây là phân khúc còn thiếu trong nhiều năm ở Việt Nam.

Để bước chân vào lĩnh vực đòi hỏi chuyên môn này, Vingroup đã bắt tay chiến lược với Thép Pomina – thương hiệu từng đạt công suất 1,1 triệu tấn thép xây dựng và 1,5 triệu tấn phôi, chiếm 30% thị phần thị trường thép xây dựng. Tuy nhiên, việc vận hành không hiệu quả đã khiến thị phần của Pomina sau này rơi vào tay Hòa Phát.

Thaco làm hạ tầng

Trước đó không lâu, thông tin Thaco tham gia làm dự án đường sắt cao tốc Bắc – Nam cũng tạo sóng dư luận không kém. Khi đây là lĩnh vực đòi hỏi tính kỹ thuật và kinh nghiệm, trong khi đây là lần đầu Thaco tham gia lĩnh vực hạ tầng.

Hiện, Vingroup đã rút lui, Thaco trở thành một trong những cái tên sáng giá của dự án trọng điểm với quy mô vốn lên đến 67 tỷ USD.

Về phương án đầu tư, Thaco cho biết sẽ chịu trách nhiệm 20% vốn đầu tư, 80% là huy động và đi vay. Ngoài vốn tự có, doanh nghiệp sẽ thành lập các công ty để huy động vốn đầu tư từ các doanh nghiệp, tập đoàn trong nước và quốc tế. Tổng thời gian thi công và hoàn thành toàn tuyến là 7 năm.