Ngành ô tô châu Âu cắt giảm việc làm trước áp lực cạnh tranh toàn cầu

Làn sóng cắt giảm nhân sự tại nhiều hãng sản xuất ô tô lớn ở châu Âu đang cho thấy sức ép ngày càng gia tăng đối với ngành công nghiệp chủ lực của khu vực, khi nhu cầu thị trường suy yếu, cạnh tranh quốc tế khốc liệt và quá trình chuyển đổi sang xe điện đòi hỏi chi phí đầu tư rất lớn.

Trường hợp đáng chú ý nhất gần đây là kế hoạch tái cơ cấu của hãng sản xuất ô tô Đức Volkswagen. 

Trong báo cáo thường niên công bố mới đây, tập đoàn dự kiến cắt giảm khoảng 50.000 việc làm tại Đức vào năm 2030 như một phần của chương trình cải tổ quy mô lớn. 

Theo ông David Bailey, chuyên gia về ngành công nghiệp ô tô tại Trường đại học Birmingham, quy mô của kế hoạch cắt giảm này là “rất lớn”, phản ánh những thách thức nghiêm trọng mà các nhà sản xuất ô tô châu Âu đang phải đối mặt.

Tại Anh, hãng xe sang Aston Martin cũng thông báo kế hoạch cắt giảm tới 20% lực lượng lao động sau khi liên tiếp ghi nhận các khoản thua lỗ tài chính trong thời gian qua. Trong khi đó, Jaguar Land Rover dự định giảm hàng trăm vị trí quản lý tại Anh thông qua chương trình nghỉ việc tự nguyện.

Các nhà sản xuất ô tô châu Âu đang phải đối mặt với nhiều sức ép cùng lúc. 

Nhu cầu tại một số thị trường quốc tế suy yếu đã làm chậm đà tăng trưởng xuất khẩu – vốn là động lực quan trọng đối với nhiều hãng xe trong nhiều năm qua. 

Các biện pháp thuế quan của Mỹ càng làm tăng thêm khó khăn cho hoạt động xuất khẩu của các nhà sản xuất ô tô của châu Âu. 

Bên cạnh đó, cạnh tranh trong lĩnh vực xe điện với sự tham gia mạnh mẽ của nhiều doanh nghiệp mới nổi, đặc biệt từ Trung Quốc vốn có lợi thế về chi phí sản xuất và công nghệ, góp thêm phần khó khăn cho các thương hiệu ô tô châu Âu cả ở thị trường khu vực và toàn cầu. 

Chưa kể quá trình chuyển đổi sang xe điện buộc các hãng xe phải đầu tư mạnh vào các nền tảng sản xuất mới, công nghệ pin và các hệ thống kỹ thuật số, làm thay đổi cấu trúc sản xuất của ngành và gây thêm gánh nặng chi phí rất lớn.

Theo ông Bailey, xe điện có số lượng linh kiện và bộ phận chuyển động ít hơn đáng kể so với các dòng xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống. Điều này đồng nghĩa với việc nhu cầu lao động trong sản xuất cũng như trong chuỗi cung ứng có thể giảm xuống. 

Dù vậy, ngành công nghiệp ô tô vẫn là một trong những trụ cột quan trọng của kinh tế châu Âu khi hỗ trợ khoảng 14 triệu việc làm trong các lĩnh vực sản xuất, cung ứng linh kiện, bán hàng và dịch vụ.

Các chuyên gia nhận định, để duy trì khả năng cạnh tranh trong bối cảnh thị trường toàn cầu ngày càng biến động, các nhà sản xuất ô tô châu Âu sẽ cần điều chỉnh cấu trúc chi phí và đẩy nhanh đổi mới công nghệ. 

Thách thức lớn nhất đối với các hãng xe châu Âu trong thời gian tới, theo ông Bailey, là vừa quản lý hiệu quả quá trình chuyển đổi sang xe điện, vừa xây dựng năng lực mới về các công nghệ ô tô thế hệ tiếp theo nhằm giữ vững vị thế trên thị trường toàn cầu.